Hij was al sinds april uit, maar het was afgelopen zaterdag dat ik me aan een eerste luisterbeurt waagde toen ik in de klassiekpeciaalzaak op zoek was naar de beste uitvoering van Arvo Pärts’ Tabula Rasa. Toch gevraag of ik Daniël Variations even door de buitengewoon dure koptelefoon mocht beluisteren. En dat viel niet tegen.
Grofweg valt dit nieuwe werkstuk in de Reich-catalogus op te delen in twéé composities: het politiek geladen Daniel Variations en Variations for Vibes, Piano’s And Strings.
Daniel Variations is opgedragen aan Daniel Pearl, een journalist die mondiale bekendheid geniet door zijn TV-executie, voltrokken door Moslimfundamentalisten in Afghanistan tijdens een werktrip. Voor luisteraars die politieke of religieuze propaganda vrezen, dit concept wordt pas goed duidelijk in de liner notes, en amper in de muziek. Wat het wel, is, is een werkstuk dat echt op de grens zit tussen “schitterende dramatiek” en de zoveelste xylofoonaanbidding.
De verandering ten opzichte van zijn meest recente werk “You Are (Variations)” en “Three Tales” is na 3 luisterbeurten nog niet ontdekt. Wat Steve Reich wel goed doet, is het componeren van melodieën die opeens opduiken uit de paar akkoorden waar een nummer uit opgebouwd is, alsof ze er altijd al geweest zijn. Meerdere malen wordt je positief verrast door de simpelheid en doeltreffendheid van de sterk dramatische omzettingen van de muziek.
Hetzelfde geldt voor het minimalistische Variations For Vibes, Piano’s and Strings, welke overigens op meerdere punten verdacht veel klinkt als Daniel Variations zonder vocalen. Ook dit stuk bevat een dramatiek die ik niet van Steve Reich gewend ben. Verder zijn het de bekende kleuren, texturen en een beetje Phase Shifting. Het geluid van Steve Reich is dan ook uit duizenden te herkennen. Uiteindelijk is er dertig jaar na Music For 18 Musician’s en Drumming niet heel veel veranderd. Zit je te wachten op nieuw werk in de lijn van You Are (met meer dramatiek) en Three Tales (maar dan minder langdradig), dan is Daniel Variations een prima aanwinst. Het weet me thuis echter niet zo te overdonderen als de eerste luistersessie in de winkel. Misschien ook maar zo’n dure koptelefoon kopen.