Thelonious Monk - Thelonious in Action (1958)

Net als de voorganger met Johnny Griffin op sax nadat Coltrane het voor gezien hield en voor Charlie Rouse zich aandiende. Ik hou van Griffin's lekker vinnige spel maar het is wel even wennen na Coltrane....

Wat is de titel van die voorganger met Johnny Griffin? Dit album viel me namelijk ook op door het verrassende spel van Griffin. En Monk zelf... is eigenlijk altijd goed. Toen ik nog een langharige scholier was, hoorde ik als eerste jazzmuziek Thelonious Monk (in diezelfde tijd hoorde ik ook Gil Evans). Een revelatie."Brilliant Corners" spookte maandenlang door mijn kop. Het epeetje waar het op stond, was snel grijsgedraaid. Op mijn uitvaart mogen ze Monk laten horen (samen met een aria van Bach). Ik vind eigenlijk alles van hem mooi.

Het live-album met Griffin dat hieraan voorafgaat is Misterioso uit hetzelfde jaar. Beide albums zijn nu opgepoetst en gekoppeld uitgebracht met extra concerttracks als goedkope maar middels bijgevoegd boekwerkje mooi gedocumenteerde dubbelcd met als volledige titel Thelonius Monk Quartet, featuring Johnny Griffin, Complete Live At The Five Spot 1958 (label: Phoenix Records). Inderdaad een bek vol. Naast Monk en Griffin zijn er de vertrouwde Ahmed-Abdul Malik op bass en Roy Haynes op drums. Griffin en Haynes heb ik in de jaren zeventig ook samen hard horen boppen in B14, R'dam. Vol bewondering sloeg ik toen achterover door de vingervlugge soul van Griffin en de spreiding van Haynes. Monk heb ik live helaas moeten missen. Ongeëvenaard pianist en met Mingus en Dolphy behorend tot mijn favorieten.

Op dit moment reist de fenomenale belgische acteur Josse De Pauw de theaters af in een voorstelling over Monk met als titel: An Old Monk. Live muzikanten (MOD) op het toneel. Zeer de moeite waard. Die man is zó goed en zelf dwaas van Monk. Gewoon even naar de site van Theater De Brakke Grond. Daar staat meer info over de voorstelling en de tour.

Bedankt voor de info, Kistenkuif.

Met: Johnny Griffin (tenor sax), Thelonious Monk (piano), Ahmed Abdul-Malik (bas), Roy Haynes (drums)

Monk had de neiging om echt alleen met de allerbeste saxofonisten samen te spelen: de vlugge bop van Charlie Parker, de 'sheets of sound', van Coltrane, de spierballen van Sonny Rolllins, de cooljazz van Gerry Mulligan, en de subtiele bop van Charlie Rouse.... Het werkte eigenlijk gewoonweg altijd. Daarbij komt dat je eerst een saxofonist van formaat moet zijn om überhaupt met Monk samen te kunnen spelen. Niet voor niets zei nota bene John Coltrane dat hij het meest geleerd had in zijn periode met Thelonious Monk.

Griffin is echt geen uitzondering op deze regel. Want Griffin is een gigant en van de boppers van mij een ware favoriet. Een hele originele is ' the fastest tenor in the west' nooit geweest, maar technisch inzicht en het vermogen met iedereen samen te spelen, dat heeft/kan hij als geen ander. Bij Griffin moet je soms echt even terugspoelen om te beluisteren of hij werkelijk speelde zoals hij speelde. En net als bij al die andere saxofonisten past hij als een deksel op het potje Monk. Qua snelheid en qua techniek is hij prima gewaagd aan Monk's gekke fratsen. Het is een saxofonist die precies begrijpt welke kant Monk uit wilt, en dat is lang zo makkelijk nog niet bij die uitzinnige gek...

Want heerlijk gek is Monk op deze plek zoals altijd. Wat was deze man innovatief zeg. Nergens is zijn pianospel navolgbaar, en net als het echt gek begint te worden duikt hij volledig terug de logica in. Want eigenlijk klinkt het tegelijkertijd altijd kraakhelder en heel logisch wat hij speelt. En tussen alle dissonanten en vreemde loopjes in, hoor je ook loopjes die meer binnen de categorie Art Tatum thuishoren. Monk was echt lang zo gek niet. Wat hem buiten die unieke sound zo goed maakt is de ruimte die hij geeft aan de andere muzikanten. Hij is ook feilloos in staat om het beste uit die andere muzikanten te halen. En zo trekt hij zich soms even helemaal terug en speelt Griffin in trio vorm nog een stuk vrijer. Uitdagende bop dus, ontspannend maar ook uitdagend. Één van belachelijk veel goede platen die Monk heeft gemaakt. Aanrader!

Het zijn allemaal vlekkeloos uitgevoerde stukken, maar hoe Johnny Griffin hier de aandacht opeist met zijn belachelijk goede solo's is haast te moeilijk om uit te drukken zonder de rest van dit geweldig kwartet over het hoofd te willen zien