Bent u vertrouwd met Electric Wizard? De doom metalband waarvan je brein bij de eerste noot begint te smelten en je halverwege een album jezelf bijeen kan dweilen? Wel, ze hebben een nieuw album uit. En neen: het is geen nieuwe ‘Dopethrone', en die zullen ze ook nooit meer maken.
Het inmiddels alweer tien jaar oude ‘Dopethrone'is één van de grootste stoner/doom-klassiekers uit de muziekgeschiedenis. Een pletwals die intimiderend traag voortkruipt, maar je compleet kan verbrijzelen onder zijn ontzaglijk gewicht. Misschien wel de ultieme ode aan de riff (geaccentueerd door de luide bas die de riff netjes volgt) en een mijlpaal van zware muziek. Nadien heeft Electric Wizard nooit nog geprobeerd dat hoogtepunt te overtreffen, een intelligente keuze die zelfkennis uitstraalt. En dan haken veel fans af, natuurlijk.
Sinds ‘Dopethrone' is Electric Wizard meer en meer in de richting van extreme psychedelica gegroeid. Zo ligt ‘Black Masses' duidelijk in de lijn van voorganger ‘Witchcult Today', en dat was al zo'n album waardoor doompuristen de band scheef bekeken. Wees dus maar gerust: Electric Wizard zal ook nu weer hopen snobisme moeten ondergaan. Maar luister vooral niet naar die hokjesdenkers: de band is gewoonweg in een andere soort genialiteit gesukkeld.
Net als zijn voorganger is ‘Black Masses' toegankelijker. Het is niet meer die allesvernietigende wall of sound van weleer, al blijft het relatief gezien nog altijd bijzonder heftige muziek. Naast de algemene massa van hun sound wordt er ook in traagheid ingeboet: als we afsluiter ‘Crypt of Drugula' negeren (een soort ambient geluidslandschap) is er slechts één traag nummer te bekennen. De rest valt allemaal onder de noemer mid-tempo. En mid-tempo klinkt bij Dopethrone als ‘in vijfde versnelling'.
Ook staat de riff niet meer centraal. Electric Wizard is geen band meer die zijn luisteraars wil verpletteren, en dat is duidelijk te horen aan de sound. De groove van de band is sterker dan ooit, waardoor die tegenwoordig eerder meeslepend dan vernietigend overkomt. Daarbij klinkt zanger Jus Osborn beter dan ooit, kent het album opmerkelijk veel meezingbare refreinen en wordt er wat minder geëxperimenteerd. De muziek is veel toegankelijker, en daarmee in principe simpeler dan ooit.
En toch heeft deze nieuwe aanpak iets heel fascinerends. Een amusante riff zoals in ‘Black Mass' of ‘Venus in Furs' keert gedurende het nummer regelmatig terug, maar langzaamaan verdwijnt het nummer in een psychedelische kakofonie die zijn weerga niet kent. Gierende gitaarsolo's, de zware bas en ettelijke speciale effecten bedelven het nummer, wat een heel opmerkelijk effect heeft. Het is het muzikale equivalent van een optreden bekijken door een dikke rookwolk heen.
En daardoor wordt er kritiek geuit op de productie van deze plaat. ‘Black Masses' klinkt bijzonder vuil, alsof je het album eerst een keer in de tuin moet zetten om het met de tuinslang af te spuiten, maar dat is een afgewogen effect. Het vereist een heel precieze opbouw, en is dus allerminst aan een zwakke productie te wijten. Het zijn slechts de gewichtsloze kreten, die elke undergroundband die een breder publiek verzamelt, moet ondergaan.
Want ongeacht genre of publiek zijn nummers als ‘The Nightchild', ‘Turn Off your Mind' en het tragere ‘Satyr IX' parels die niet vergeleken dienen te worden met het oudere werk van Electric Wizard. Is ‘Black Masses' beter dan ‘Dopethrone'? Daar kan ik niet op antwoorden. Is ‘Black Masses' beter dan ‘Witchcult Today'? Absoluut, al zullen veel fans ook bij die bewering hun vraagtekens zetten. Maar vooral: is ‘Black Masses' goede muziek? Dat mogen we - indien we een veto uitroepen over de verbitterde, oude fans - enthousiast beamen!
Geschreven voor Digg.be