Celia Cruz con La Sonora Matancera - Celia Cruz (1954)

La Sonora Matancera bestond al sinds 1924 en heeft in haar bestaan een hele reeks aan 'leading ladies' en 'leading gentlemen' gehad. Het hoogtepunt van hun roem kende deze Latin Big Band in de periode dat Celia Cruz daar in de spotlight stond vanaf 1950 totdat ze Cuba verliet en zich in 1965 in de VS vestigde. Ze zou daar nooit meer terugkeren 'zolang Fidel leeft', helaas stierf zij al in juli 2003 ruim 13 jaar eerder dan 'El Lider Maximo'.

Dit is volgens Discogs één van de eerste officiële albums van La Sonora met Celia, maar al eerder waren er singles verschenen die dan weer niet op dit album staan. Een gebruik dat ook in vele andere landen voor kwam. Ondanks dat het label SEECO officieel op Spotify en andere streaming-services staat, is dit album daar niet te vinden. Je moet het zelf samenstellen aan de hand van talloze verzamelaars met wisselende kwaliteiten. Sommige nummers zijn duidelijk van vinyl geplukt en nauwelijks bewerkt tot versie die digitaal afgestoft zijn en waar de mono 'omgezet' is naar stereo. Helaas dus geen geweldige beleving bij het beluisteren van de samengestelde afspeellijst maar het is niet anders. Totdat SEECO eens professioneel werk maakt van het restaureren van zijn enorme muzikale bibliotheek.

Dan de muziek zelf.
Tropische ritmes van een Latin Jazz Big Band met Afro-Cubaanse invloeden.

Stukje geschiedenis: Cuba was een ex-kolonie van Spanje waar ook Afrikaanse slaven op de rietsuikerplantages werkten. Daarnaast waren er ook nog de oorspronkelijke inheemse volken en invloed vanuit Frankrijk, Engeland en de VS als gevolg van diverse koloniale oorlogen. Al die invloeden hebben de muziek op Cuba gevormd en dat hoor je hier terug. Op later werk van La Sonora Matancera en Celia Cruz is het Afrikaanse aspect wel steeds kleiner geworden. Mogelijk teruggeschroefd onder druk van raciale sentimenten die speelden in de landen buiten Cuba waar zij steeds meer populariteit genoten. Zelf vind ik dat juist interessant want het geeft Cubaanse muziek zo een eigen identiteit. De Afrikaanse ritmes, chants en samenzang maken de muziek levendiger dan andere Jazz Big Bands.

Celia Cruz was al een mid twintiger toen zij zich als grote onbekende bij de band voegde en rond de 40 toen ze die verliet. De succesperiode waarin beiden tot bloei kwamen. Ook de periode daarna 1965-1975 maakten beiden nog kwalitatief goed werk maar nooit meer zo mooi.

Helaas is niet duidelijk wie wat geschreven heeft en of de teksten die Celia zingt ook enige inbreng van haar genoten of niet. Op Discogs zijn slechts een handvol nummers aan haar gecrediteerd maar mijn indruk ik dat ze meer invloed had dan dat. Bij de uitvoering legt ze er wel vaak een seksuele ondertoon in, dubbelzinnige teksten die door het gebruik van Afrikaanse woorden alleen maar meer mysterieus werden. Ze kunnen soms uitgelegd worden als relationele probleem, sociale kritiek als ook licht erotisch. Misschien wel bewust zo geschreven om censuur te misleiden.

Dit album zo een goed beginpunt zijn voor het verkennen van Afro-Cubaanse muziek als het online beschikbaar was... misschien is het nog ergens op vinyl te krijgen. Dat zal wel zeer zeldzaam zijn. De verzamelaar Celia Cruz con La Sonora Matancera - Mi Diario Musical (1959) is een goed alternatief dat wel online staat.