Plan Kruutntoone - Gelijktijdig Wiel (2000)

Wat een heerlijke verrassing om te zien dat er nog zulke spannende pareltjes verborgen zijn in het Nederlandse muzieklandschap. Als Alles Eraf Is ken ik al een tijdje vanwege een tip van Masimo destijds, maar dit album is misschien nog wel sterker. Denk De Kift, maar kakafonischer en onvoorspelbaarder. Univerzalnog Dorfnarren Oratorium Za is bijvoorbeeld een geweldig geslaagd experiment: een soort expressionistisch koorstuk dat overloopt van coole harmonieën en polyfone ritmes. Daartegenover staan tracks als het titelnummer en Tractor et Embargo, die de chaos in een klassiekere bandsetting verkopen zonder daarbij maar iets in te leveren aan spanning. Laatstgenoemd nummer was al een hoogtepunt op Als Alles Eraf is, maar de toevoeging van blazers in deze versie maakt het nummer echt buitenklasse. Het hoogtepunt is echter openingsnummer Dood Paard, dat echt een stukje Nederlandse muziekgeschiedenis is wat mij betreft. Hoe dat nummer uitloopt van een soort verlopen bluessessie à la Tom Waits tot een dissonante blazerjam, compleet met surrealistische Drosteschilderijtekst, is echt om je vingers bij af te likken. In lijn met de absurdistische stijl van dit album hebben deze heren het klaargespeeld het antwoord op Black Country, New Road te zijn, toen de bandleden van die band net geboren waren.