George Lewis - Shadowgraph, 5 (Sextet) (1977)

Het moge geen verrassing meer zijn dat de AACM-beweging uit Chicago vele wegen heeft behandeld. Zo ook George Lewis, één van de meest toonaangevende muzikanten uit de beweging. Shadowgraph (een vijfde uit een toen nog niet bestaande serie van creatieve orkesten) illustreert precies hoe ver deze beweging eigenlijk is gegaan in haar experimenteerdrift in abstracte freejazz. Dit is ontoegankelijk, experimenteel, maar vooral innovatief. In het bijzonder omdat George Lewis met dit album ook humor en droog vakmanschap samenbrengt. Vreemde geluidjes piepen en knarsen wat, uit het niets komt een moogsynthesizer voorbij, dan horen we weer wat toeters en bellen. Die toeters horen we dan wel weer wat vaker, maar u snapt wat ik bedoel.

George Lewis is ook goed in het vinden van een equipe, een bende muzikaal eensgezinden die begrijpen waar George heenwil met zijn filosofie over moderne jazzmuziek. Abdul Wadud heeft de cello geclaimd, Leroy Jenkins de viool, Muhal Richard Abrams de piano, Anthony Davis kreeg ook een piano, Roscoe Mitchell sopraansax, Douglas Ewart altsax en basklarinet en George zelf? George Lewis is de man met de trombone en speelt deze dan ook met passie en geweld. Het knappe aan de composities van Shadowgraph is dat er duidelijk een collectief speelt, lol heeft en improviseert, maar dat het vooral een groep van individuelen is. Iedere muzikant die meespeelt is goed te herkennen aan zijn stijl en dat is mooi. Dat deze soms zo verschillende mannen bij elkaar komen en prachtig samenkomen. Neem nou die kleine vioolsymfonie van Leroy Jenkins in het prachtige Monads . Het had zo van zijn The Legend of Ai Glatson kunnen komen, maar valt perfect in de sfeer van het album en is herkenbaar. Of het pianospel van Anthony Davis op dezelfde compositie, zo tegendraads, zo apart, zo duister en toch past het.

George Lewis en kornuiten spelen hier met de luisteraar en maakt het ze niet makkelijk. Geen percussie en geen bas, geen fundering en geen terugkerend ritme. Simpelweg tegenstrijdige instrumenten die een geheel vormen van extremen. Pas te doorgronden bij excessief luisteren, maar juist daarom zo interessant. Het horen van nieuwe geluiden en opvallendheden. Het horen van de passie voor hun filosofie over het maken van muziek. Het is uniek en het is moeilijke muziek, niettemin met een erg bevredigend resultaat als je het eindelijk echt hoort.

Eerst wou ik een lager cijfer geven, echter kan ik na het herbeluisteren tijdens het typen van dit stuk niet anders dan hoger beoordelen. 4/5