Sonny Stitt - Tune-Up! (1972)

Met: Sonny Stitt (alt & tenor saxofoon), Barry Harris (piano), Sam Jones (bas), Alan Dawson (drums)

Sonny Stitt is toch wel een saxofonist die zwaar te lijden heeft gehad onder de constante vergelijkingen met Bird. Volgens liefhebbers was Stitt nagenoeg net zo belangrijk voor de bebop en was hij een individu op zichzelf. Door beginnende luisteraars die wat van hem proberen, wordt hij al snel weggezet als na-aper en imitator. Ik kan reken mezelf tot de liefhebbers, net zoals de Penguin, de allmusicguide en allaboutjazz.

Want Stitt kwam op in exact dezelfde periode als Bird. En dat de twee elkaar beïnvloed hebben staat als een paal boven water. Dat er duidelijke overeenkomsten zijn net zo goed. De vraag is echter wie er het eerst was, en wie het eerst met deze ideeën kwam. Zelf denk ik ook dat Bird nog net iets creatiever was, maar Stitt afdoen als imitator is echt complete nonsens.

Want zijn sound staat als een huis, net als zijn techniek. Op dit vlak mag hij tot de allerbeste ter wereld worden gerekend. Stitt is het type saxofonist dat je bij een band neerzet, en die dan ten alle tijden zonder een noot te kennen alles kan meespelen. Je hoort dat het gevoel, de muziek, hem volledig in zijn bloed zit. Naar Stitt luisteren is genieten en jezelf verbazen dat iemand in staat is zo goed te kunnen spelen, net zoals Bird.

Deze plaat staat bekend als één van de beste uit zijn latere periode (de '70's). Stitt heeft nogal wat platen (een stuk of 250?) op eigen naam staan en die zijn echt lang niet allemaal de moeite waard. Maar deze is ontzettend goed, mede door de band waar hij mee speelt maar ook omdat hij zelf in uitzonderlijk goede vorm is. Hij swingt letterlijk de pan uit maar klinkt ook iets minder bebop dan anders. Veilig is het wel maar zijn spel lijkt wat intenser dan anders. Alsof hij werkelijk alles geeft. Zijn interactie met Harris is grandioos, en Harris zelf trouwens ook. Prachtige, vlotte begeleiding afgewisseld met mooie en hele soepele solo's. Nergens baanbrekend maar gewoon heel lekker.

Toch moet de grootste ode (naast Stitt) naar Sam Jones... Een bassist die in een heel ander idioom speelt dan een Reggie Workman of Cecil McBee. Jones is een bopper maar wel een hele speciale. Ik ken niemand, geen enkele bassist die zo keihard swingt als Sam Jones. Hoe hij het doet? Geen idee, maar hij onderscheidt zich werkelijk van andere collega's in hetzelfde straatje. Een bop-plaat met Jones op bas knalt uit je speakers. En ook voor hem geldt: een weergaloze techniek.

Persoonlijk snap ik wel dat deze plaat op Allmusic 5 sterren krijgt, zowel van Scott Yanow als de sitebezoekers. Want deze plaat is 7 nummers lang ontzettend goed. Geluidskwaliteit mag er ook zijn trouwens, iets dat je niet kunt zeggen van zijn opnames uit de jaren '40 en '50. Vooral daardoor treedt Sam Jones nog meer naar de voorgrond.

Zoek je naar een lekkere harde bop-plaat, met saxofoonwerk waar je je vingers bij kunt aflikken. Een plaat die gewoon keihard swingt, dan kan ik je deze van harte aanbevelen. En probeer Stitt alsjeblieft los te koppelen van Bird, de twee heren zijn echt twee individuen op zich.