Soledad
Met: Billy Brooks (trumpet), Basil 'Mannenberg' Coetzee (tenor saxophone, flute), Dollar Brand (piano), Louie Spears, Lionel Beukes, Basil Moses (bass), Doug Sydes, Monty Weber (drums)
In de jaren '70 keerde Abdullah Ibrahim (destijds nog Dollar Brand) naar Zuid-Afrika. Niet permanent om te wonen maar om samen te spelen met Afrikaanse jazz-muzikanten. Het moet een verschrikkelijke ervaring zijn geweest. In Europa was hij inmiddels een zeer gerespecteerd jazz-muzikant die platen opnam voor allerlei gerenommeerde labels zoals Black Lion en Enja. Hij toerde de hele wereld over. Dan kom je terug in je geboorteland en ben je plotseling weer de derderangs burger die in de goot moet lopen in plaats van op de stoep. Het is een misselijkmakend idee. Ibrahim liet zich er echter niet door afschrikken en samen platen opnemen mocht gelukkig wel. Een van de platen die hij in deze periode opnam, Mannenberg is Where It's Happening, zou zelfs een lijflied tegen de apartheid worden.
Op deze plaat is hij begeleider van zijn vrouw Sathima Bea Benjamin. Een zangeres.... Ik ben niet zo van de vocale jazz maar dit plaatje kan wel op mijn waardering rekenen. Het is dan ook geen doorsnee jazz-plaat maar een prachtig muzikaal statement waarin jazz wordt vermengd met Afrikaanse muziek en de meer gangbare modale en spirituele jazz van die tijd. Geen duizendste versie van Summertime dus maar bezielde muziek ter ere van Zuid-Afrika, een land dat zo mooi is weet ik uit ervaring dat het lastig is te vatten in muziek. Maar dit is een uitstekende poging.
De lange suite op kant A is wel gelijk het hoogtepunt van de plaat. Zacht ingeleid door Dollar Brand, hier op een elektronische piano. Het geeft hem direct een totaal ander geluid. Het klinkt allemaal uiterst warm, zoals op een warme zomerdag in het zuiden van Zuid-Afrika. Daarna zet Bea Benjamin voorzichtig haar vocalen in, dartelend over de repetitieve en modale muziek van de rest van de band. De muziek wordt wel steeds intenser en intenser als ware het een Afrikaans ritueel. Er is solo-ruimte voor alle participerende muzikanten, allen grote namen in hun eigen vaderland: Billy Brooks en vooral Basil Coetzee speelt uiterst bezield. Dollar Brand hoor ik liever op de akoestische piano, maar het is niettemin interessant hem op deze manie versterkt te horen. Ten slotte zorgen de drie bassisten voor een uiterst diepe groove.
De twee composities op kant B dan. Music is een eerbetoon aan Sathima's man: Abdullah Ibrahim dus. De warme en bijna zweverige vibe wordt voortgezet. Prachtige en ontspannende muziek. De uiterst simpele baslijn van Louis Spears en dan de meanderende vocalen van Benjamin.... Het behaalt het niveau van kant A niet meer maar het klinkt allemaal uiterst aangenaam. African Songbird is een solo vocaal stuk van Benjamin alleen. Ze heeft een prachtige stem, meer hoef ik er niet aan kwijt. Een prachtige ode aan Duke Ellington.
De oorspronkelijke 'Sun Records' van Ibrahim zijn allemaal onbetaalbare collectors items geworden. De vinyl reissue (vast een 'needle drop') klinkt echter prima. Ze zouden alleen echt eens moeten stoppen nieuwe platen nog in papieren binnenhoezen te proppen. De uiterst fijne krasjes zijn nog niet hoorbaar, maar ik vind het zonde van zo'n nieuwe plaat.