Iris DeMent - Workin' on a World (2023)

Wat mij betreft één van de hoogtepunten van dit jaar tot nu toe. Fijne Americana. Dit is het eerste album van Iris Dement dat ik in zijn geheel heb geluisterd en dat smaakt naar meer moet ik zeggen.

Acht jaar wachten op een nieuw album van Iris DeMent is niet ongebruikelijk, het gebeurde al twee keer eerder. De stilte werd de afgelopen jaren eigenlijk alleen verbroken door haar medewerking aan het fantastische Come Hell or High Water van Malcolm Holcombe, waarop ze een aantal beklijvende duetten met hem zong.

John Prine wist het al, Iris DeMent is een van Amerika’s beste liedjesschrijvers, wat andermaal wordt bewezen op Workin’ on a World. Haar nieuwste album, begon met de zorg die DeMent wakker schudde na de verkiezingen van 2016: hoe kunnen we dit overleven? "Elke dag werd er een nieuw trauma toegevoegd aan de oude die zich bleven herhalen, en net als iedereen probeerde ik het gewoon te verdragen", herinnert ze zich.

Ze keerde terug naar een waarheid die ze al sinds haar kindertijd kende: muziek is medicijn. “Mijn moeder had altijd een manier om het nummer te vinden dat geschikt zou blijken te zijn voor elke situatie waarmee we werden geconfronteerd. Mijn hele leven hebben liedjes me een handje geholpen. Liedjes schrijven, liedjes zingen, ze op platen zetten, is voor mij een manier geweest om die hand naar anderen uit te steken.”.

Een goed voorbeeld van een ijzersterke song is het geëngageerde acht minuten durende Goin' Down to Sing in Texas, waarin ze van haar hart geen moordkuil maakt :

“I’m goin’ down to sing in Texas
Where anybody can carry a gun
But we will all be so much safer there
The biggest lie under the sun
Go ahead and shoot me
If it floats your little boat
I’ll live by my conscience
Even if that’s all she wrote
I’m goin’ down to sing in Texas
Where anybody can carry a gun

It’s been way too long comin’
But I wanna thank The Chicks
They found out what it’s like to be a women
And defy the Establishment
Merle Haggard, Willie Nelson
Any guy in a cowboy hat
Would’ve walked away unscathed
Takin’ a stand like that
It’s been too long coming
But I wanna thank The Chicks”

The Chicks zijn The Dixie Chicks die ooit weigerde voor aanvang van een concert het Amerikaanse volkslied te laten spelen en toen een deel van de natie over zich heen kreeg. Bij The Cherry Orchard kreeg ik associaties met de McGarrigle Sisters. De meeste songs schreef Iris alleen. The Sacred Now en I Won’t Ask You Why met Pieta Brown en I Won’t Ask You Why met Greg Brown. Walkin’ Daddy en Waycross, Georgia zijn geschreven door Greg Brown. Zoals altijd is de gospel nooit ver weg in haar rootsmuziek. Vier jaar Trump heeft het beste in Iris naar boven gehaald, prachtplaat!

Nu een paar keer beluisterd. Ik twijfel. Enerzijds herken ik dat Iris erg goede songs schrijft. En daar hecht ik de meeste waarde aan.

Maar ja, die stem. Iris behoort tot het legioen vrouwelijke zangers die met een wat dichtgeknepen keel zingt. En daar heb ik wat moeite mee.

Maar ook weer niet zoveel dat ik het bij deze luisterbeurten zal laten. Nee, Iris zal ongetwijfeld weer eens beluisterd worden ...