Jan Johansson - Jazz på Ryska (1967)

Verder kijken dan je neus lang is, heeft zo zijn voordelen. Net als Jazz På Svenska gebruikt Jan Johansson hier folkmelodieën als basis voor zijn jazzcomposities. Dit album neemt daarentegen Russische folk als uitgangspunt. Eigenlijk verbetert Jazz På Ryska zijn illustere voorganger ,mijn inziens, op elk front! De muziek is uitbundiger en gevarieerder, maar desondanks is dat kleine, intieme van Svenska bewaard gebleven. Daarnaast duurt ook hier het album maar een halfuurtje en zijn de nummers dikwijls kort, waardoor de muziek nooit verveelt. Dit album verdient een stuk meer aandacht dan de 9 stemmen die het momenteel heeft. Een van de weinige albums die ik gelijk na beluistering al 5* waard vond. Een Hidden Gem, zoals de Britten zouden zeggen.

De trackvolgorde hier is van een cd uitgave uit 2005. Ik heb vorige week de originele LP gescoord in Zweden (yes!) en de trackvolgorde daarop is:

1. Nära hemmet – 2:21
2. På ängen stod en björk – 2:52
3. Stepp, min stepp – 3:45
4. Bandura – 2:25
5. Längs floden – 2:06
6. Det går en kosack – 1:23

7. Mellan branta stränder – 2:42
8. Pråmdragarnas sång på Volga – 3:43
9. Jag broderade till gryningen – 1:53
10. Kvällar i Moskvas förstäder – 4:19
11. Entonigt klingar den lilla klockan – 1:56
12. Ströva omkring – 0:47

Op dit album van Jan Johansson werkt hij samen met bassist Georg Riedel en de Noorse drummer Egil Johanson. Ook wordt er gebruik gemaakt van enkele blaasinstrumenten; klarinet, trompet en tenor saxofoon. Op het meest bekende album van Jan Johansson “Jazz På Svenska” werd jazz vermengt met lokale folklore uit Zweden. Op de opvolger “Jazz på Ungerska” (die staat niet op deze site) werd er geëxperimenteerd met de folklore uit Hongarije. Op dit album staan jazz interpretaties van oude Russische folk melodieën centraal. Een mooi experiment, wat mij betreft! Post bop muziek vermengt met oude folklore. Het klinkt als een klok. Het is hartstikke fris en tijdloos tegelijk. Er wordt met zachte stem geïmproviseerd, volledig in harmonie. Wat ik fijn vind in de muziek van Jan Johansson is dat hij tussen de noten door voldoende ruimte over laat. Soms leidt het tot verstilling , soms tot een enorme nieuwsgierigheid naar het leven , de geschiedenis, van het hoge noorden. Dit album is afwisselender, meer experimenteel en wederom met een lengte van 30 minuten gewoon perfect!

De opener, "Stepp, Min Stepp", is trouwens gebaseerd op het nummer "polyushka polye" (uit 1933) van Lev Knipper, de tekst is van Viktor Gusev. In het Engels is dit nummer ook wel bekend als "Meadowlands, Song of The Plains", of als "Oh Fields, My Fields". De tekst is geschreven vanuit het perspectief van een Red Army soldaat, die net de opleiding heeft doorlopen en vol trots zijn huis verlaat om te strijden tegen de vijanden van zijn natie.

Fijne jazzplaat alweer, ditmaal diepgeworteld in de Russische folk. Johansson speelt de hoofdrol achter zijn piano, en haalt er een hele hoop weemoedige klanken uit. In vergelijking met de "Zweedse" plaat is hier wel wat meer aankleding aanwezig, met een saxofonist, trompettist en klarinettist. Het zorgt wel voor aardig wat dynamiek in de veelal korte composities.

Songs met een geschiedenis dus. Ik hou er wel van. Het geheel neemt ook niet zoveel tijd in beslag, ideaal om op de achtergrond af te spelen en een halfuurtje heerlijk weg te dromen.

4 sterren