Yann Tiersen - Rathlin from a Distance | The Liquid Hour (2025)

Rathlin from a distance : 4.5
The Liquid hour : 3.5
Dus een mooie 4 voor Yann!

Hij is weer op het pianopodium verschenen, Yann Tiersen, de meester van het lieflijk minimalisme. Inderdaad, hij komt met een splinternieuw dubbelalbum, 'Rathlin From A Distance/The Liquid Hour', een expressief opus waarop meer dan tachtig minuten muziek harmonieus tegenover elkaar liggen in twee, in tijdsduur netjes verdeelde helften. Op die tweede transformeert hij zich dan wel op heel toegankelijke wijze tot de sound engineer die sinds jaren op experimentele wijze de elektronika omarmt. Ogenschijnlijk contrasterende polen worden hier in een schoon doorstromende lijn mooi siamees met elkaar verbonden tot een adembenemend album. Op de zachte akoestische zijde gaat hij solo met pure piano, acht mijmerende, melancholische, vredevolle stukken die sierlijk ebben en vloeien en onvermijdelijk tot introspectie moeten leiden. De andere zijde is, alhoewel op een heel andere wijze even innemend, onstuimiger en verpakt in vijf uiteenlopende soundscapes. Elegante, hoewel soms tot kwaadheid gedreven elektronische ambient, dance en postrock. Dit alles met tal van instrumenten, w.o. een resem drumcomputers en, heel speciaal, uit Gotye's privé-verzameling ook een Ondioline, unieke analoge synthesizer uit 1941 waarmee je elektronische metaalklanken produceert.

Yann Tiersen is natuurmens, globetrotter, denker en activist. Hij, samen met zijn vrouw Émilie Quinquis, beiden zijn ze artiesten-muzikanten die op een zeer geëngageerde manier in het leven staan, in verbondenheid met de planeet. Welbewust wilden ze al een tijd de drukte, de onrust en de consumptiedrift van de maatschappij van zich afschudden. Tegelijk ambieerden ze, in plaats van het rollercoasterend reizen op automatische piloot, een meer voldoening gevende benadering van hun publiek en ook een meer aanvaardbare, groenere manier van touren. Maar hoe raak je tegelijk dichter bij de natuur en bij je publiek?

Welnu, gejaagd door de wind, vertrokken ze in de zomer van 2023 voor de 'Ninnog Summer Tour', een queeste langs alle keltische eilanden, samen met vrouw, kind en hun zeilboot, de Ninnog. Ze zwaaiden uit vanaf hun Bretoense eiland Ouessant en de grenzen vervaagden. Ze voeren langsheen Ierland, de Faeröer Eilanden, Schotland, Wales en Cornwall. Waarlangs ze telkens ook als ware het een expeditie een uitgestippelde reeks van atypische, altijd intieme concertlokaties, pubs, kerken, ecogemeenschappen aandeden en er hun publiek verrasten.

Tegelijk kwam tijdens die maanden van intieme, existentiële verbondenheid met de zee bij het componistenduo heel wat verse inspiratie opborrelen. Tal van locaties waar ze langsheen voeren kregen dan ook de songtitels van composities op de plaat en elk pianostuk valt samen als een moment van meditatie.

Het deel 'Rathlin From A Distance' is dus een heel speelse neo-klassieke pianoplaat, waarmee hij na zijn zuiver elektronische '11 5 18 2 5 18 ' (2022) toch ineens weer aansluit bij de pure pianisten als Eric Satie, Max Richter, Nils Frahm of Ólafur Arnalds. Zo straalt van opener 'Ninnog' de rust af en de intimiteit van hun maritieme woonst, dobberend wachtend op de lichting van het anker. Zo vertolkt het ruimtelijke 'Fastnet' zalig de passage in volle oceaan van die eenzame vuurtoren op Fastnet Rock, houvast voor avontuurlijke zeilers als zij. Zo is het zwevende 'Rathlin from a Distance' Tiersen's eerbiedige score over hoe hij het pittoreske Noord-Ierse papegaaiduikerseiland vanop een afstand aanvoelt in al zijn schoonheid.

Net zo voel je de nuances van tijdloosheid, stilte en afstand bij het voorbijschrijden van hoofdstad 'Tórshavn' en Norðragøta op de Faeröer Eilanden, de ruwe eenzaamheid van en zijn diepe verbondenheid met plaatsjes op de Shetlands-eilanden als 'Papa Stour' en 'Bigton'.

Het even gestripte, maar al meer gedreven 'Caledonian Canal' doet zich op het einde van deel één net als het Schotse kanaal voor als de compositie die de brug maakt. Na hun transformatie hebben de Tiersens immers zichzelf teruggevonden en ze verzamelden moed om te strijden voor hun idealen.

Want meer experimenteel, intenser, krachtiger volgt daarop 'The Liquid Hour', de soundtrack van Tiersen's opstand, muzikaal op poten gezet samen met zijn echtgenote. De verbetenheid van het majestueuze 'Stourm' (het Bretoense 'storm') groeide bij Tiersen toen hij uitkeek op het nachtelijke Belfast, stad met een geschiedenis van hevig activisme. Het vredige water werd de spiegel van zijn boosheid en hoop, van waaruit 'Stourm' uitloopt als een episch meeslepende, politiek geladen hymne die militant verlangen naar sociale en politieke verandering symboliseert. Een mix van texturen hier vol strijkers, Ondioline- en blazerssound à la Beirut, verweven met elektronica, beats en ook de eerste vocale tussenkomst van Quinquis die hemels kan zingen in het Bretoens.

De 'Ninnog' van deel één wordt hernomen in 'Ninnog at Sea', maar turbulenter, de Ninnog in actie, volop in beweging in open zee, uit de stilte opstevenend naar stormachtiger horizonten.

Het schurende 'Arne' is een hulde aan de Noorse filosoof Arne Næss, die de ecologische beweging inspireerde. Andermaal een uitgestrekte, hypnotiserende soundscape nu met vervormde vocalen van Quinquis.

In het verbazingwekkende 'The Liquid Hour' walst vervolgens de elektronica over je heen met uit alle vaatjes de vreemdste geluiden, ritmes en beats. Heerlijk rondzwemmen wordt het in die kolkende, aanzwellende maalstroom van belletjes en interstellair transcenderend geluid. Het 'uur' vloeit tenslotte uit in een rustige haven waar Tiersen's klavecimbel weerklinkt.

Tot het album dan ook echt eindigt met 'Dolores', naar de Spaanse antifascistische politica Dolores Ibárruri. Een imponerend sluitstuk drijvend op een prachtige repetitieve melodie, met Dolores zelf aan het woord, gedrenkt in een met violen, fluiten, synths en Bretoense zang, groots georkestreerde finale. Met de plechtige tubular bells op het einde inbegrepen.

Yann Tiersen blijft een fenomeen. 'Rathlin From A Distance/The Liquid Hour' is na 'Eusa' (2016) en 'Kerber' (2021) de afsluiting van een trilogie. Op deze dertiende plaat, met een dergelijk breed klankenpalet, heeft hij zich in creativiteit zowaar heruitgevonden.

Hij is daarbij als mens op een punt gekomen dat hij kapitalistische kaders rondom zijn muziek en het leven zelf actief uitdaagt en daadwerkelijk aanpakt. Dit samen met al de uiteenlopende emoties verwerkt in dit prachtige 'Rathlin From A Distance/The Liquid Hour' maakt dat de waarde van deze muzikale odyssee niet enkel persoonlijk maar net zo goed hoogst universeel.

En ja, aspirant-minimalisten verzot op Tiersen's bladmuziek. Haast jullie nu dus naar de partiturenshop!

Ken deze artiest niet.Ik ga maar eens luisteren naar zijn eerdere werk. Misschien dat ik het dan beter begrijp.