Enslaved - Frost (1994)

Frost is Enslaved's tweede volwaardige langspeler. Het verscheen direct na het magische Vikingligr Veldi en het klinkt toch zo anders. Het eerste dat opvalt na het ambiente intro is het knalharde Loke dat met een schuimbekkend moordtempo uit de luidsprekers giert. En zo staat er met Jotunblod en het verwoestende Wotan nog een aantal van dit soort bottenkrakers op. Legde de band zich eerst toe in het componeren van lange epics, nu zijn de tracks korter en puntiger. Gelukkig betekent dat niet dat de invloeden die vroeger werk kenmerkten helemaal verdwenen zijn. Het zinderende Fenris en het hallucinerende Svarte Vidder kun je gerust episch noemen. Hier is ook weer ruimte voor sferische accenten door toetsen en Bathorykoortjes.
Met Yggdrasil staar er een zelfs heuse folky ballade op die gekenmerkt wordt door het gebruik van vroeg middeleeuwse pling ploing geluiden. (Geen idee hoe dat instrument heet).
Met Isöders Dronning sluit de band op vertrouwde wijze deze geweldenaar af.
Het rijke gitaarwerk verdient ook een aparte vermelding. Het geluid is diep in de black metal geworteld, maar hier klinkt het zo transparant dat de vele smaakvolle details prima te volgen zijn. Het maakt Frost tot een waar luistergenot.

Enslaved is een groep uit Noorwegen en speelt progressieve black/viking metal. Dit is hun tweede album. Met zijn drieën zijn ze: Grutle Kjellson (bass en zang), Ivar Bjornson (gitaar) en Trym Torson (drums). Enslaved kende ik wel van naam maar zoals tientallen groepen had ik er nog geen noot van gehoord.
Nadelen van dit album, deze groep en deze stijl zijn de typische black metal zang en de drums die klinken als op hol geslagen rendieren. De drumsfills vliegen werkelijk alle kanten uit en staan op mijn exemplaar vooraan in de mix. De zanger is onverstaanbaar en dat vind ik jammer. Zijn teksten gaan blijkbaar over Noorse mythologie maar zelfs met de Engelse teksten bij mij kan ik niet volgen of het zou moeten zijn dat hij in het Noors zingt?
Mooie nummers vind ik Fenris (mooie basisriff, mooie akoestische stukken en een intrigerend middenstuk met electronica) en Svarte Vidder (eigenlijk om dezelfde redenen). Yggdrasil staat voor mij op de perfecte plaats als rustpunt in woelige wateren, met zijn folky inslag en waarempel cleane zanglijnen. Zou dat pling ploing instrument een mondharp kunnen zijn? Ander gesmaakt nummer is Gylfaginning.
Mindere nummers vind ik vooral deze waarin het tempo onnavolgbaar wordt opgetrokken en waar ik eerder chaos ervaar dan strak samenspel zoals in Loke en Jotunland. Het gaat te snel voor mij. Meer terughoudendheid op de drums zou bij mij wonderen doen, maar die blastbeats horen er nu eenmaal bij. Voorlopig hou ik het bij een drie tot ik dit een beetje meer gewoon kan worden.

Na een intro komt de eerste onheilspellende riff opzetten van het nummer Loke. Dit is ook gelijk waar het album voor staat, onheilspellende black metal. De ruige black metal word op deze cd afgewisseld met acoustische passages, wat de cd alleen maar meer dynamiek geeft. Ook het bass stukje in Fenris vind ik erg mooi!

Ik ben nooit echt into Frost geraakt, tot vanavond dan. Wellicht komt het omdat na het gave en ijskoude keyboardintro het wat saaie en slecht geproduceerde Loke lostbarst. Gelukkig herpakt Enslaved zich direct met Fenris dat voor black metalbegrippen behoorlijk experimenteel is. Vermoedelijk was ik daar op eerdere luisterbeurten afgehaakt. Instrumentaal klinkt het een stuk beter en dan doel ik niet alleen op de keyboards die vaak onverwachts opduiken en door het goedkope geluid stiekem wel tof klinken, maar de goede riffs, lekker aanwezige basgitaar, de maniakale drums (vooral op Jotunblod en Wotan, op Svarte Vidder mept hij naast de maat) en het duidelijk op elkaar ingespeeld zijn. Voor de sfeer ben je beter af op de eerste helft, Jotunblod en Gylfaginning zijn juist lekker fel (en heel pakkend), maar Isoders Dronning wint de prijs. Snelle stukken afgewisseld met sfeerelementen. Echt heel gaaf gedaan. Daar kan het vikinggelal van Yggdrasil net niet aan tippen.

Tussenstand:
1. Frost
2. Vikingligr Veldi

Heeft nog steeds wat euvels, maar is toch sfeervoller en spannender dan het debuut. Ik haak nog steeds af op het moment dat de drums weer faliekant uit de maat gaan, maar geniet hier veel meer van de gitaarpartijen en toetsen. Laatstgenoemde komen soms onbedoeld jolig uit de hoeken, maar op een fantastische track als Svarte Vidder zijn ze zeer sfeerbepalend. Het album gaat in dat opzicht een beetje vals van start met Loke, want de rest is beduidend beter met Yggrasdil en Isvders Dronning als absolute hoogtepunten. Doet bij vlagen flink aan Dissection denken en dat is een goed teken.

Tussenstand:
1. Frost
2. Vikingligr Veldi