Panopticon - Collapse (2009)

Een eerste luisterbeurt overviel me een beetje, enkele weken geleden. Ik was hier wel degelijk van onder de indruk, en al klonk het drumgeluid niet goed, er zat genoeg variatie en creativiteit in om dat te vergeven en vergeten. Nu zijn we ongeveer een maand en een paar luisterbeurten verder, en is m'n enthousiasme enigszins getemperd, maar in tegenstelling tot wizard en jasper1991 vind ik dit geen slechte plaat.

Panopticon is een eenmansproject van de Amerikaan Austin Lunn, lees ik op de artiestenpagina van Panopticon op LastFM. 'Collapse' is de tweede plaat van Panopticon (genoemd naar het album van Isis?), en dit jaar is trouwens de nieuwe verschenen, niet eens zo lang geleden (in november, dacht ik). Ik heb 'm ingestuurd om toe te voegen, nu alleen nog wachten op bevestiging. 'Collapse' maakt me in ieder geval hongerig en benieuwd genoeg om die nieuwe plaat ook tot mij te nemen. Een dikke drie kwartier wordt er naar mijn mening erg creatief omgesprongen met allerlei instrumenten en natuurgeluiden, en dat gaat er bij mij wel in.

'Collapse' bestaat uit 4 nummers, en in het begin van het eerste nummer is de invloed van Godspeed You Black Emperor! al meteen duidelijk; een spoken word, political stuff. Lunn geeft verder ook aan enorm geïnspireerd te zijn door folkmuziek, en uiteraard ook black metal. Een naam die hij zelf ook opgeeft, maar mij wat onduidelijker lijkt te associëren met deze muziek, is die van Tom Waits. Die hoor ik er in ieder geval niet in terug.

Het drumgeluid blijft enorm storend. Elke keer als het opkomt lijkt het alle andere geluiden weg te dringen, en dat levert bijna nooit een meerwaarde op. Wanneer de drums weggelaten worden (zoals in het sfeervolle 'Idavoll'), kan ik er heel wat beter mee leven, met dit plaatje. Al doet de riedel in 'Idavoll' wel ongelooflijk veel denken aan een riff van Iron Maiden. Opzet?

Om tot een conclusie te komen: 'Collapse' is een gewaagde plaat, die niet altijd even goed uitpakt, maar Austin Lunn krijgt van mij pluspunten omdat hij hier toch maar mooi zijn zin doordrijft, en eigenlijk iets creëert dat soms echt weet te beklijven, en onder m'n huid weet te kruipen. De minder goeie passages nemen we er dan maar bij.

3,5 sterren

Panopticon uit de Verenigde Staten met hun tweede album, atmosferische black metal genaamd. Wie wil weten waar de groepsnaam vandaan komt, astemblieft: klik.

Rampzalig vind ik het geluid in het algemeen, het drumgeluid in het bijzonder. In een ander topic maakte ik al melding van mijn tinnitus vooral in het linkeroor en dit album doet er geen goed aan. Had ik deze op lp, dan verdacht ik een versleten naald, had ik deze op cd, dan ging ik terug naar winkel om een ander exemplaar te eisen. It’s not for a lack of trying, ik heb het drie keren geprobeerd maar het maakt me zenuwachtig en zenuwen heb ik al genoeg.

Het eerste nummer vind ik een verschrikking hoewel het akoestisch stuk vanaf de elfde minuut, weliswaar voorafgegaan door ruis, zorgt voor balsem op de wonde. Van een contrast in één en hetzelfde nummer gesproken! Nummer twee begint lieflijk met gedonder op de achtergrond en xylofoon op de dichtere achtergrond en dan barst het weer los maar het is verteerbaarder dan de opener. Een vliegenmepper is welkom op het einde. Met nummer drie Merkstave gaat het in stijgende lijn: de normaliteit krijgt de overhand, tot aan de derde minuut althans. Het slotnummer is door zijn opzet een hele opluchting.

Ik heb al dikwijls gezegd: “Voor de liefhebbers, zeker?” en bij dit album blijft het gelden. Te veel noise, te veel ruis, te weinig elementen om mij aan te spreken. Ik heb veel geduld maar ik heb ook mijn beperkingen.