Elton John - Captain Fantastic and the Brown Dirt Cowboy (1975)

Door alle buitenissige uitdossingen, extravagante levensstijl en ook een paar muzikale gedrochten zou je bijna vergeten dat deze man wel degelijk een paar kwaliteitsalbums heeft afgeleverd.

Dit album is vreemd genoeg altijd al een beetje ondergewaardeerd volgens mij. Het hele album is een muzikale biografie van het duo Elton John / Bernie Taupin (de eerste schreef alle muziek, de andere alle teksten) over de periode voorafgaand aan het verschijnen van het eerste EJ album.

Er word fantastisch gespeeld op dit album (met name de achtergrondvocalen zijn opvallend mooi), de productie van Gus Dudgeon is om door een ringetje te halen en van nummers als Someone Saved My Life Tonight en het duo We All Fall In Love Sometimes / Curtains zijn wat mij betreft de prijsnummers.

Dit album wordt een beetje als zijn onbekende meesterwerk beschouwd, zoals 'Goodbye Yellow Brick Road' zijn bekende meesterwerk is. Ik plaats beide albums op dezelfde hoogte. Het openingsnummer, nr5 en beide slotnummers zijn de kroon op het werk.

Akkoord met musicboy, ik vind die Beatlescover ook erg sterk, en zeker ook het meesterlijke Someone Saved My Life Tonight. We all Fall in Love Sometimes is zo'n lovesong die enkel uit Bernie's pen kan komen, héérlijk.
Mooie plaat die iets meer bekendheid verdient, maar zo zijn er méér uit Elton's beste periode, toch ?

****

Dit album was het eerste album dat vanuit niets direct op 1 binnen kwam in de US billboard top100, dit herhaalde heer John nog een keer met het overigens veel mindere volgende album Rock of The Westies ook uit 1975. In 2005 kwam het Captain Fantastic and the Brown Dirt Cowboy (de luxe album) uit waar ook het album op cd 2 in zijn geheel live gebracht wordt. Een must voor alle Elton fans.

Dacht altijd wat een pracht CD, maar na (weer) een aantal keren luisteren komt die gedachte eigenlijk alleen door de pareltjes Someone Saved my Life Tonight en de twee slotnummers. De andere nummers kunnen mij een stuk minder bekoren. De twijfel tussen 3,5 of 4 sterren slaat dan toch naar boven toe vanwege de eerder genoemde pareltjes.

Dit album is weer een grote stap opwaarts na het wat mindere vorige reguliere album.
Het is niet zo'n plaat waarvan je zomaar een nummer eruit pikt, je moet het gewoon in zijn geheel beluisteren.
Met de beste nummers van de albums Caribou en Rock of the Westies valt op CD-R een redelijk Elton John-album te maken.

Laatste betere Elton John album wat de 70's betreft
Want de eerste helft van deze 70's bevat duidelijk zijn allerbeste werk met deze dan als afsluiter
En volgens vele de mooiste track van dit album is Someone Saved My Life Tonight ..
En...zeker heel mooi ,voor mij nog steeds een EJ favoriet
Nog mooier en ook favo..de..non album en hier bonustrack...Lucy In The Sky With Diamonds
Ik durf hier zelfs te plaatsen i.m.o een mooiere versie en/of uitvoering dan het orgineel van the Beatles (luister er zelf nog eens aandachtig naar)
En die mening is niet beïnvloed door mijn wetenschap dat toevallig ook de componist van LSwD de heer Lennon hier op gitaar en backing vocals te horen is

“CAPTAIN FANTASTIC AND THE BRONW DIRT COWBOY” was het negende album van Reginald Kenneth Dwight, die sinds het eerste album “EMPTY SKY” in 1969 bekend was als Elton John. Negen albums in 6 jaar tijd, waarvan “GOODBYE YELLOW BRICK ROAD” ook nog een dubbelalbum was. Het geeft de ongekende creativiteit van de Engelsman aan, die in deze periode geen slecht album heeft uitgebracht. Misschien mag je het genoemde debuutalbum en “CARIBOU”, dat voorafging aan “CAPTAIN FANTASTIC AND THE BROWN DIRT COWBOY”, als de minste albums beoordelen, maar ook op deze twee albums staan prachtige liedjes. De creatieve output van Elton was zo groot, dat ook een geweldige nummer als “PHILADELPHIA FREEDOM”, alleen op single werd uitgebracht.

Elton John werd op 25 maart 1947 geboren en hoopt binnenkort 75 jaar te worden. De carrière van hem kwam langzaam op gang, maar toen het publiek eenmaal de klasse van hem had ontdekt, was het hek van de dam. Uitverkochte tournees, gigantische verkoopcijfers van albums het scoren van grote hits. Vooral in Amerika omarmden ze de zanger/pianist. Op het moment dat het “CAPTAIN FANTASTIC” album verscheen, had hij daar al vier nummer 1 hits gescoord. “CROCODILE ROCK” in 1972, “BENNIE AND THE JETS” en “LUCY IN THE SKY WITH DIAMONDS” in 1974 en “PHILADELPHIA FREEDOM” in 1975. Persoonlijk vind ik “MADMAN ACROSS THE RIVER” uit 1971 en “GOODBYE YELLOW BRICK ROAD” uit 1973 toppers en daar hoort dit album absoluut bij.

“CAPTAIN FANTASTIC AND THE BROWN DIRT COWBOY” verscheen op 19 mei 1975, duurt iets meer dan 47 minuten en er staan 10 liedjes op. Natuurlijk zijn alle nummer geschreven voor Elton John en zijn tekstdichter Bernie Taupin, waarmee hij al sinds 1967 samenwerkt. Het openingsnummer is één van de drie nummers die dik boven de 5 minuten klokt en tevens het titelnummer. Rustige opbouw, na bijna 2 minuten vallen de drums in en komt het nummer helemaal tot leven. Bij veel vroege Elton John albums vind ik het geweldig dat de drums vaak voorin de mix gezet zijn, het geeft de muziek extra dynamiek. Dat geldt ook voor dit nummer, swingend, heerlijk pianospel en de stem van Elton maakt het geheel af, een hoogtepunt. Dat gaat wat mij betreft ook op voor “TOWER OF BABEL”, met opnieuw een rustig intro. Als de drums invallen komt het als een heerlijke melodieuze golf over je heen, geweldig nummer. “BITTER FINGERS” begint met een repeterende melodielijn, heeft een country-feel, maar als het tempo omhoog gaat is het een pakkende rock and roll-achtig nummer. Sfeervol en een prachtige melodie, daaruit is “TELL ME WHEN THE WHISTLE BLOWS” opgebouwd. Davey Johnstone laat horen dat hij een begenadigd gitarist is met heerlijke riffs en korte, maar krachtige solo’s. De ballad “SOMEONE SAVED MY LIFE TONIGHT” was een kleine hit in Nederland, is het langste nummer van het album en zoals op voorgaande albums lukt het Elton John om ook bij de lange nummers iets extra’s toe te voegen. Er zit een opbouw in, de piano is leidend, de drums krachtig, er is een geweldige bridge, het nummer heeft alles van Elton tot een briljante artiest maakt.

“(gotta get a) MEAL TICKET” is een pakkende rocker, “BETTER OFF DEAD”, het kortste nummer, heeft een iets afwijkende stijl, waarin opnieuw de drums indrukwekkend zijn. Nigel Olsson is de slagwerker van dienst en maakte in 1975 ook al een tijdje deel uit van de vaste begeleidingsband van Elton John. In “WRITING” kun je genieten van subtiel gitaarwerk en van de vrolijke sfeer, waarna de beklemmende ballad “WE ALL FALL IN LOVE SOMETIMES” volgt. Het maken van zo’n ballad is iets dat Elton past, hij heeft het veel vaker gedaan en ook de kwaliteit van dit nummer is weer hoog. Het slotakkoord is “CURTAINS”, een nummer met een geweldige opbouw, een fantastische melodie en mooie vocale arrangementen.

Opvolger van dit album was “ROCK OF THE WESTIES”, dat een half jaar later uitgebracht werd. De kwaliteit was minder, maar in de jaren zeventig ging Elton pas onderuit op “VICTIM OF LOVE”, aan het einde van 1979. Hij revancheerde zich in de jaren tachtig met een aantal prima albums, zoals ‘THO FOX” en ”TOO LOW FOR ZERO”. Als single wil ik “CRY FOR HEAVEN” uit 1986 er uitlichten, Elton John is absolute topvorm. Die topvorm had hij dus ook in de eerste 6, 7 jaar van zijn carrière en daarvan is “CAPTAIN FANTASTIC AND THE BROWN DIRT COWBOY” een geweldig voorbeeld.

Op Facebook krijg ik elke dag één of meerdere berichten over "weetjes over popmuziek".
Vandaag onder andere de aandacht voor dit album, want het is 17 mei, en 17 mei 1975 was de release van dit album, dat als eerste in de geschiedenis op de dag van de release een platina-status verkreeg.
Zeer waarschijnlijk was dat in Engeland, of Amerika, maar niet in Nederland.
In Nederland bereikte dit album slechts de 14e plaats in de albumtoplijst.

Nou ja, naar aanleiding van dat bericht heb ik dit even beluisterd. Vind het maar zozo, maar ik ben dan ook geen grote EJ liefhebber, dus dat was te verwachten.

Nu beginnen de bonustracks. Lucy in the Sky is nog beter dan de rest van dit album, maar de bonustracks betrek ik niet in mijn waardering.

Mijn primaire reactie toen ik dit album voor het eerst hoorde was er één van teleurstelling: Don't let the sun go down on me van de vorige plaat deed er al zo lang over om bij het refrein aan te komen, maar op Captain Fantastic was dat nog veel erger, want bij met name het titelnummer, Tell me when the whistle blows en Someone saved my life tonight duurde het couplet zó lang dat mijn aandacht al helemaal verslapt was tegen de tijd dat ik bij het refrein aankwam. Omdat Elton John indertijd mijn favoriete artiest was heb ik dit album natuurlijk toch meerdere kansen gegeven, en al bij de derde of vierde luisterbeurt was ik helemaal óm, want die lange coupletten bleken feitelijk opgebouwd uit subtiele "kleine" melodieën die onafwendbaar naar ijzersterke refreinen leiden, en na een keer of vijf was het al duidelijk dat deze plaat samen met Goodbye yellow brick road als Eltons meesterwerk mocht (en mag) gelden.
        Naast de ijzersterke muziek (minder poppy dan eerdere platen en daardoor voor sommige oren misschien ook wel langer houdbaar) valt ook de rijkdom van de arrangementen op. Met zijn efficiënte percussie-instrumenten vult Ray Cooper kleine gaatjes op en voegt daarnaast soms ook echt een laag aan de nummers toe (heel Writing, maar ook het refrein van Tell me when the whistle blows), maar bovenal moet gesteld worden dat John hier meer dan ooit heel veel aan Davey Johnstone te danken heeft. De sfeervolle akoestische gitaar + mandoline en de elektrische gitaar op het refrein van het openingsnummer, de doorzeurende leadgitaar op Bitter fingers, de overstuurde klanken op Tell me when the whistle blows, het perfecte rockgeluid op (Gotta get a) Meal ticket, het karakteristieke geluid van Writing en de "bluesy" gitaar op het ontroerende We all fall in love sometimes zijn allemaal voorbeelden van de manieren waarop Johnstone's snarenwerk (en zijn keuze van heel verschillende instrumenten en geluiden) de muziek above and beyond the call of duty kleurt.
        Twee minpunten: het slotnummer vind ik echt een zeiknummer, met in de eerste helft een melodie die nergens naartoe gaat en in de tweede helft dat eindeloze ge-Lum-De-Lum zoals het boekje het noemt – ik heb nooit in welke mate dan ook begrepen wat er zo leuk is aan dat nachtkaarseinde. En verder was ik als puber misschien niet zo'n kritische luisteraar, maar zelfs toen al vond ik het drumgeluid van Nigel Olsson af en toe echt lelijk – met name op het laatste deel van Bitter fingers (vanaf het tweede refrein tot en met de fade-out) hoor je eigenlijk alleen maar zijn snaredrum, en pas op de geremasterde CD (1995) hoor ik in de verte nog wat andere onderdelen van zijn drumstel. Dat is natuurlijk evenzeer de schuld van de producer en de geluidstechnicus, maar op de een of andere manier verbaasde het me eigenlijk niets dat Elton John na dit album de complete ritmesectie van zijn begeleidingsband verving.
        Over die geremasterde CD ben ik overigens heel tevreden, maar ik ben toch ook wel blij dat ik de twee boekjes die bij mijn oorspronkelijke vinylplaat zaten heb bewaard. In het tekstboekje van de CD staan weliswaar keurig de teksten en de credits, maar uit het Lyrics-boekje bij de LP is verder slechts een fractie van de illustraties van Alan Aldridge en de foto's uit Johns en Bernie Taupins jeugd meegekomen, en het tweede boekje (Scraps) dat gevuld was met talloze memorabilia, kranteartikeltjes, nog veel meer foto's en zelfs een complete strip is zelfs geheel gesneuveld. Al die dingen kopiëren op CD-formaat zou alleen maar hebben geleid tot onleesbaarheid, maar ik prijs mezelf gelukkig dat ik die boekjes als een paar van de weinige elementen van mijn verder niet betreurde vinylverzameling heb bewaard.
        Een plaat die zózeer in mijn geheugen staat gegrift dat ik tijdens bijvoorbeeld het koken alle teksten van alle nummers meezing zonder dat te beseffen (en dus ook zonder na te denken) – dat krijg je met de klassieke platen uit je jeugd, vooral als die klassiekers 47 jaar later nog niets van hun glans blijken te hebben verloren.

Zijn laatste "grote" album uit de jaren 70. Wederom viel alles op zijn plek en de goede composities maakt dat het bijna 50 jaar na dato nog steeds te behapstukken is. Straffe hoes ook, waarop veel te ontdekken valt. Prijsbeesten genoeg hier. Heb alleen niet zoveel met Curtains , een wat vervreemdend stuk op een prachtig album. 4 en halve ster .

Vijftig jaar oud en tijd voor een opgepoetste heruitgave op 2 CD's met een aantal tracks in een 2025-remasterversie. Eind oktober te verwachten.

Recensie op de krenten uit de pop:
De krenten uit de pop: Review: Elton John - Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy (1975) - dekrentenuitdepop.blogspot.com

Review: Elton John - Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy (1975)
Elton John maakte in de eerste helft van de jaren 70 een serie tot klassiekers uitgegroeide albums, waarvan Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy nu als laatste de vijftigste verjaardag viert

Mijn stapeltje favoriete Elton John albums kwam tot voor kort uit de jaren 1970, 1971, 1972 en 1973. Na mijn eerste kennismaking met Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy uit 1975 voeg ik dit album toe aan dit stapeltje. Het album is inmiddels alweer vijftig jaar oud en is het laatste echt goede album van Elton John uit de jaren 70 en misschien zelfs wel het laatste echt goede album van de Britse muzikant. Het is een album waarop het duo Elton John en Bernie Taupin nog in topvorm verkeert, al mist het album de grote hits van zijn voorgangers. Er valt echter genoeg te genieten op Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy, dat misschien geen grote hits bevat, maar wel een serie excellente songs.

Op een of andere manier bleef de muziek van Elton John voor mij lange tijd onbelicht of in ieder geval onderbelicht. Wat niet hielp is dat mijn interesse voor singer-songwriters uit de jaren 70 halverwege de jaren 80 begon te groeien en dat was ook het moment waarop Elton John opdook met het vreselijke Nikita, waardoor ik de Britse muzikant direct helemaal afschreef.

Ik heb het oeuvre van Elton John daarom pas veel later ontdekt en heb toen snel geconcludeerd dat eigenlijk alleen de albums die hij aan het begin van de jaren 70 maakte interessant zijn. Met iets meer nuance beschouw ik ook Too Low For Zero uit 1983 als een heel behoorlijk album, maar verder blijf ik er bij dat Elton John aan het begin van de jaren 70 zijn beste albums maakte.

Bij het ontdekken van het oeuvre van Elton John begon ik zo’n twintig jaar geleden bij Elton John uit 1970, maar mijn favoriete albums van de Britse muzikant werden Tumbleweed Connection (1970), Madman Across The Water (1971), Honky Château (1972), Don't Shoot Me, I'm Only The Piano Player (1973) en Goodbye Yellow Brick Road (1973). Ongelooflijk trouwens hoe productief Elton John aan het begin van de jaren 70 was, want welke andere muzikant maakte in een paar jaar tijd zoveel klassiekers?

Na Goodbye Yellow Brick Road verscheen in 1974 het album Caribou, dat ik een stuk minder interessant vond dan zijn voorgangers. Het was voor mij het moment om te stoppen met het ontdekken van het oeuvre van Elton John. Met de kennis van nu weet ik dat ik na Goodbye Yellow Brick Road niet heel veel meer heb gemist, maar in 1975 verscheen nog een album dat door de critici wordt geschaard onder de allerbeste albums van de Britse muzikant.

Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy verscheen precies 50 jaar geleden en werd deze week uitgebracht in een luxe versie. Het is een album dat ik nog niet eerder had beluisterd. Het is bovendien een album waarvan ik maar heel weinig songs blijk te kennen. De cover van The Beatles track Lucy In The Sky With Diamonds heb ik altijd wat overbodig gevonden en Philadelphia Freedom schaar ik niet onder de meest memorabele Elton John singles, maar verder hoorde ik niets bekends op het album.

Over het algemeen genomen ben ik echter wel enthousiast over Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy, dat prima past in het bovenstaande rijtje klassiekers van de Britse muzikant. Op het album werkt Elton John, net als op al zijn andere memorabele albums, samen met Bernie Taupin en het is een combinatie die ook op Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy uitstekend werkt.

Op het conceptalbum staan Elton John en Bernie Taupin stil bij de jongere en minder succesvolle versies van zichzelf. Het album bevat in tegenstelling tot de voorgangers geen hele grote hits, maar de kwaliteit van de songs is hoog. Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy is een typisch jaren 70 singer-songwriter album en het is een album waarop een geweldig spelende band is te horen.

Er is hoorbaar veel energie gestoken in de songs en de teksten. Omdat het album volledig nieuw voor me was, ging ik wat minder snel overstag dan bij beluistering van de andere albums van Elton John uit de eerste helft van de jaren 70, waarop ik altijd wel wat grote hits tegen kwam, maar toen ik het album voor de derde keer beluisterde merkte ik wel dat Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy zich steeds meer begon op te dringen.

Na het album ging het snel bergafwaarts met Elton John. De samenwerking met Bernie Taupin werd tijdelijk beëindigd en het niveau van de albums van Elton John kelderde, net als zijn fysieke en mentale gesteldheid. Aan mijn oorspronkelijke conclusie verandert dan ook niet veel, maar Captain Fantastic And The Brown Dirt Cowboy voeg ik toe aan mijn lijstje met de beste Elton John albums. Erwin Zijleman

Nikita vind ik niet vreselijk maar reken ik ook niet tot zijn beste songs hoewel het zijn grootste hit werd.
Ik ben het wel eens met erwinz dat Elton John in de eerste helft van de jaren '70 diverse prachtalbums heeft uitgebracht waarvan deze Captain Fantastic and the Brown Dirt Cowboy de laatste in de rij is. Een fraai en afwisselend conceptalbum met boeiende teksten en sterke melodieën.
De albums nadien vind ik vrijwel allemaal wisselvallig met als dieptepunt Victim of Love.

Dan mag ik je nog wijzen op een album uit 1976: Elton John - Blue Moves

Elton John heeft in een interview gezegd dat hij dit als één van zijn beste beschouwt. ‘Blue Moves’: One Of Our Most Underrated LPs, Says Elton John - udiscovermusic.com
Staat daarom niet voor niets in mijn Top 10.