Jean Michel Jarre - Chronologie (1993)

Vanaf de introducie van de cd-speler ging het voor mij bergafwaarts met Jean Michel Jarre. Het klonk mij te kil ineens of de composities kwamen niet over. Dit album begint ijzersterk en al snel zit ik in de typische Jarre-stemming. Dit is opzich goed te noemen, maar het is niet erg origineel te noemen. Het laat immers al horen waar Jarre toe in staat is. Net als ik dat gedacht heb hoor ik een tempo-versnelling en zit weldra in een stuk muziek waar ik niet op kan stil zitten. Lekkere ritmes met daar over heen snelle toetsaanslagen. Aan mijn verdere donkere horizon zie ik een mooi lichtpuntje ontstaan, wat mij blij stemt. Later komt daar nog een koor bij en de show is compleet.

Nadat dat in elkaar stort is er tijd voor nostalgie. Droeve klanken vullen de ruimte en het beeld van de melkboer die van deur tot deur zijn zuivel aan de man moest brengen volgt. De bruingekleurde foto's van die tijd verschijnen op mijn netvlies.

Dat de tijden aan het verranderen zijn laat part 4 goed horen. Snelle klanken zijn hierop te horen en de bits en bytes vliegen om de oren. We treden de dynamische wereld die automatisering heet binnen. De computer is een feit. Toch is er weemoed na de oude tijd, dit wordt ingeleidt met droevige stemmige muziek. Desalniettemin moeten we van het beeld van de stoommachine af. De lopendeband en de automatisering krijgen de overhand in de moderne maatschappij. Er is geen ontkomen aan.

Werken geschiedt vanaf nu in een steriele omgeving en volgens vaste patrronen. Niet even stiekem naar buiten om een peukje te doen, maar volgens een strak schema. Na een moderne werkdag lijkt thuis de tijd even stil te staan. Een kort moment van bezinning is toegestaan, waarna het de hoogste tijd is voor het snelle leven in de stad. De disco is de kerk van deze tijd geworden. De nieuwe vrijheid is geboren. Aan het einde van deze revolutie komt de vraag op: Is dit nu alles? Waarna het album stemmig afsluit met het ritme van het hart.

Op Oxygene en Equinoxe na, is dit het enige studioalbum van Jean Michel Jarre dat ik ken. Het is duidelijk te horen dat dit album dik 15 jaar na die twee andere albums komt: de synths klinken moderner, de nadruk ligt meer op ritme zoals bijvoorbeeld in Parts 4 en 5, en ik vind het geluid van deze plaat harder en gevoellozer dan op Oxygene of Equinoxe.
Tegelijkertijd doen sommige stukken van dit album me moeiteloos terugdenken aan de jaren ’90. Dat is niet meteen positief bedoeld: ik sommige stukken van dit album (met name op Part 5) wekken een beeld op van synthesizermuziek die gemonteerd is onder televisiebeelden geschoten uit een vliegtuig om de tijd tussen twee programma’s mee op te vullen. Of op de licht pulserende muziek onder een bedrijfsvideo waarin een productieproces wordt uitgelegd.

Dat wil niet zeggen dat ik dit een zwak album vind. Integendeel. Het eerste tot en met het vierde deel vind ik erg goed, daarna wordt het echter iets minder, met Chronologie #5 en 7 als dieptepunten.

Jarre probeert hier modern te klinken, maar merkwaardig genoeg vind ik dit anno 2013 veel gedateerder klinken dan Oxygene of Equinoxe.

3.0*

Nu ik het album nog eens beluisterd heb, valt het me op dat het eigenlijk een plaat is waarin alle kenmerken van Jarre samenkomen. Analoge synths, effecten, symfonische stukken, electronische gitaren, vlotte melodieën, koren, moderne invloeden, en natuurlijk weer een "hitsingle" in de vorm van part van 4 (zijn allerbeste track ooit vind ik). Dit alles bij elkaar maakt dat ik dit zijn beste album vind. 5 sterren