Vangelis - 1492: Conquest of Paradise (1992)

Het middenstuk -Light and Shadow, Deliverance, het beschouwende (ja, ook dat kan in instrumentale muziek ) West Across the Ocean Sea en het ontroerende Eternity- is redelijk magistraal. De enorme hit blijft mits niet al te vaak opgediend toch ook wel erg mooi.

Het kan toch niet anders dan dat Hispanola een flinke inspiratiebron moet zijn geweest voor de mensen achter Era.

De recent overleden Vangelis (Papathanassiou) was een man met twee levens. Zijn eerste leven was met de band Aphrodites Child waar ook Demis Roussos deel van uit maakte. Bekend zijn nummers als onder andere Rain and Tears en It’s Five O’Clock.

Daarna begon zijn leven als Score componist .O.a Bladrunner en Chariots of Fire scoorden goed. In 1992 dan dit album. Dit album scoorde ook goed, maar is eigenlijk niet een topper. Tenminste in mijn beleving.
Het titelnummer is zo’n lied dat direct in je hoofd blijft hangen. Dagenlang soms. Dan moet het wel OK zijn. De enige andere topper is voor mij Hispaniola. Prachtig hoe het koor zijn entree maakt in het opzwepende ritme dat gaande is. Koormuziek doet het bijna altijd goed bij mij.

Voor de rest is het toch wat middelmatig. Het is niet slecht maar krijgt mij ook niet staande op de stoelen. Ik beleef de muziek ook minder intens dan die van zijn Franse collega in elektronica-land Jean-Michel Jarre.

Gelukkig heeft de man met Aphrodites Child met het album ‘666’ een stukje progrock-geschiedenis geschreven.

Inmiddels heb ik op mijn eigen website www.jorros-muziekkeuze.nl een meer uitgebreide recensie gepubliceerd. Die luidt als volgt:

Luisterend naar de sonische oceaan van Vangelis' album 1492 (Conquest of Paradise), bevind ik me in een auditiel labyrint, rijk aan zintuiglijke prikkels en mystieke ambiance. Het titelnummer Conquest of Paradise is als een tijdloze hymne, een melodie zo universeel, dat het de ziel van velen in haar kern lijkt te raken. Inmiddels heb ik dat gevoel reeds lang achter mij gelaten. Waar ik vroeger zweerde bij dit album en met name het titelnummer is het tegenwoordig de nuchtere geest die overheerst.

Het nummer Monastery of La Rabida spreekt me echter nog wel aan; het is een toevluchtsoord van sereniteit, gekleed in een aura van spirituele rust. De sacrale koorklanken vormen een hemelse verbinding tussen aarde en het etherische. Daartegenover staat City of Isabel, dat, ondanks zijn belofte bij de start, een gevoel van onvoltooidheid achterlaat, alsof het verhaal slechts begonnen is maar niet tot voltooiing komt.

Light and Shadow, gedrenkt in de kenmerkende koorklanken die als een rode draad door het album lopen, dompelt de luisteraar onder in een splitsing van licht en duisternis, een spel van contrasten dat het handelsmerk van dit album vormt. Evenzo doordrenkt Deliverance de ziel met een gevoel van verheffing en boven zinnelijkheid, een ware beproeving van de geest.

Minder bezielend is het instrumentale West Across the Ocean Sea, dat, hoewel competent gecomponeerd, niet dezelfde spanningsboog en emotionele diepte bereikt als de voorgaande stukken. Eternity laat eveneens een ietwat onbestemd gevoel achter, als een belofte die niet geheel in vervulling gaat.

Daarentegen staat Hispanola, dat met zijn herhalende koorzang en drijvende ritmes, een verhaal vertelt van avontuur en ontdekking, een nummer dat zowel de ziel beroert als de verbeelding prikkelt. Het is, zonder twijfel, het juweel van dit album, een nummer met een eigen hart en ziel.

Moxica and the Horse roept een beeld op van naderend onheil, een onrustig voorgevoel dat echter in zijn uitwerking ietwat blijft hangen, als onafgemaakte gedachten in een droom. Twenty Eight Parallel daarentegen, spiegelt Conquest of Paradise, maar zonder de kracht en de passie die het titelnummer zo memorabel maakt(e).

Ten slotte komt het album tot een anticlimax met Pinta, Nina, Santa Maria (Into Eternity), een nummer dat, ondanks zijn lengte, de luisteraar achterlaat met een gevoel van onvervuldheid, alsof de reis is geëindigd voordat deze werkelijk begon.

In conclusie, 1492 (Conquest of Paradise) is een album van een paar momenten van briljantie, omgeven door zeeën van onvervulde potentie. Waar de koorzang weerklinkt, daar vindt men een schat aan boeiende klanken. Doch, als geheel laat het album een ietwat gemengde indruk achter, een trip die schittert in fragmenten maar niet altijd als één samenhangend geheel.

Quote: De recent overleden Vangelis (Papathanassiou) was een man met twee levens. Zijn eerste leven was met de band Aphrodites Child waar ook Demis Roussos deel van uit maakte. Bekend zijn nummers als onder andere Rain and Tears en It’s Five O’Clock.

Ik moet je toch even corrigeren hier. Naast Aphrodites Child en de vele soundtracks had hij natuurlijk ook een gewone carrière met albums als Spiral en Direct. En daarnaast ook nog eens een carrière met Jon and Vangelis goed voor een aantal internationale hitsingles. Ja ja het was wel een artiest van ongekende formaat, deze kleurrijke Griek.

Eind augustus wordt 1492: Conquest of Paradise opnieuw uitgebracht op LP als op CD met als bonustracks de nummers "Line Open" en "Landscape". Gemiste kans, wat mij betreft. Immers hebben fans deze twee nummers al lang in hun bezit, middels de single van 1492 waarop deze nummers als B-kantjes staan. Liever had ik muziek gehad die wél in de film zit maar niet op het oorspronkelijke album terecht gekomen was.

1492 blijft, naast uiteraard Blade Runner, persoonlijk de mooiste soundtrack die Vangelis heeft gemaakt en net zoals met Blade Runner waar meerdere edities van bestaan met extra muziek, was het een mooie gelegenheid geweest om voor de re-release van 1492 flink uit te pakken. Jammer dat dat dus niet gaat gebeuren.

Inderdaad, het voegt eigenlijk niets toe en is een gemiste kans. Voor mij althans het aanschaffen zeker niet waard, dik tevreden met de originele CD.
Die Bonustracks heb ik beluisterd via Qobuz, en ik vind ze helemaal niet passen bij de rest van de muziek. In mijn oren zijn het tracks die op The City niet hadden misstaan.