Antwerpenaren maken plaat van het jaar
Een enkele keer, hooguit een keer of twee in een jaar en soms weer een heel jaar niet, blaast een plaat je echt van je stoel. In mijn geval gaat het dan bijna altijd om platen die een glimp van geniale gekte hebben weten te vangen, muziek die aantrekt en afstoot tegelijkertijd. Muziek waaraan je moet wennen, maar waaraan je je eigenlijk ook subiet gewonnen geeft.
Robert Wyatt, Tim Buckley, Jeff Buckley, Antony & the Johnsons, Patrick Wolf, dat zijn zo van die geniale gekken die een geheel eigen muzikale wereld bouwen rondom hun persoonlijke merkwaardigheden, hun persoonlijke belevingswereld, hun persoonlijke levensverhaal. Zij geven je meteen het gevoel dat wat zij zingen diep doorleefd is en niet bedacht. Heb je hun liedjes eenmaal gehoord, dan laten die je niet meer los.
De Antwerpse band Dez Mona kan moeiteloos in dit rijtje worden geschaard. Zanger Gregory Frateur en contrabassist Nicolas Rombouts hebben enkele muzikanten bij elkaar gezocht waardoor een unieke mengeling ontstaat van singer-songwriter, kroegmuziek, tango, chanson, jazz. Met in de hoofdrollen de zeer opmerkelijke, gekwelde zang, piano, contrabas, accordeon en drums. Bijzondere bijrol is er voor de prachtige tenorsax-solo op Murderers home.
De zang van Frateur is de belangrijkste reden dat rijtje referenties te noemen. Ook deze Belg heeft een geheel eigen wijze van zingen die de muziek flink extra zeggingskracht geeft. Frateur heeft deze androgyne, knijperige manier van zingen zichzelf aangeleerd. Hij zocht bewust een zanggeluid dat het beste paste bij de emotie en het gevoel dat hij wilde overbrengen.
De bandnaam is afgeleid van Desdemona, de tragische figuur uit Shakespeares toneelstuk Othello. In dat stuk jut Iago iedereen op en zet personen tegen elkaar op. Uit wraak voor een misgelopen promotie maakt hij Othello wijs dat diens vrouw Desdemona hem ontrouw is. Dankzij de slinkse insinuaties en suggesties van Iago gaat Othello de leugen geloven. In zijn diepe verdriet brengt hij zijn eigen vrouw vervolgens om het leven.
Dit diep doorleefde drama klinkt door in Dez Mona's muziek. Met originele middelen - de onconventionele instrumenten, de uiteenlopende stijlen - bouwt de band op deze plaat een emotionele achtbaan, waar je niet onaangedaan uitstapt als de laatste track is afgelopen. Sterker nog, als toetje (de hidden track) gaat de emotie- en agressiemeter nog eventjes op twaalf en giltschreeuwt Frateur de plaat uit.
Het is ongelooflijk hoe deze muziek klinkt als een kruising tussen de emosound van Antony en de kroegmuziek van Tom Waits, pathetisch en rauw tegelijkertijd. Bijzonder is verder die mengeling van jazz en rock, waarbij ook de tango-stijl accordeon er lustig op los rockt. Moments of dejection or despondency is gedurfd, vernieuwend, aangrijpend, afwisselend, gevoelig, doorwrocht en prachtig en professioneel uitgevoerd. Ik geef 'm vijf sterren. Deze plaat heeft eeuwigheidswaarde en de tijd zal leren hoe goed ie werkelijk is. Tot die tijd: plaat van het jaar 2007.