Matthew Shipp - Zero (2018)

We hebben hier te maken met een vrije improv plaat met als leidend voorwerp de piano. Matthew Shipp is hier het onderwerp en een gigantisch actieve naam in de jazzwereld die wel goed is voor een plaat of vijf op jaarbasis. Buiten alle samenwerkingen om is ''Zero'' zijn enige soloplaat van het jaar. Dat is dan ook net de reden dat ik deze plaat uit heb gekozen om kort te bespreken. Shipp is inmiddels namelijk een ware veteraan geworden en er zijn nog weinig pianisten in leven die zo tot de verbeelding spreken als deze man. Hij wordt dan ook steeds meer zelfverzekerd van zijn kunnen om ook in zijn eentje in de spotlights te staan en dat doet hij met verve op ''Zero''.

Matthew Shipp beheerst zowel een relaxte doch upbeat stijl als die doet denken aan Bud Powell alsook de harmonieën van Andrew Hill en de intense stijl van Cecil Taylor. Wat Shipp echter nog het meest heeft geërfd van zijn invloedsbronnen is de ietwat hoekige dissonante misplaatste stijl van Thelonious Monk die patronen en motieven wist te vinden in zijn piano, die men niet voor mogelijk hield. Waar nakomers zich nog wekelijks tegen- en in vast lopen. Neem “Zero Skip & A Jump”; een korte, rappe en razende improvisatie van onafgemaakte pianomotiefjes dat ontegenzeggelijk Shipp's kenmerkende stijl is (waarbij vooral opvalt dat Shipp zo nu en dan zo hard aanslaat, dat de demper goed te horen is - haast pianopercussie), maar dankzij de overgang naar het rustigere - doch net zo dissonante - ''Zero Subtract from Jazz'' is de invloed van Monk (en in dat verlengde ook Mal Waldron) immer aanwezig. Op een meer klassieke piano-improvisatie als ''Abyss Before Zero'' of ''Patterns Emerge'' doemt de melodische geest van Andrew Hill juist op.

Moest je een solopiano plaat willen uitkiezen van 2018, dan zou ''Zero'' een geschikte kandidaat zijn om rekening mee te houden. Er zijn weinigen die van piano improvisaties geen cliché maken met wat onsamenhangend 'geram' en losse flodders van noten. Shipp weet echter uit de losse pols af te wisselen tussen nocturnes, idyllische folkliedjes en gevorderde expressieve uitbarstingen en een nuttige bijdrage te leveren aan de solo-piano catalogus. ****