Bill Fay - Countless Branches (2020)

Slechts in kleine kring werden de eerste twee albums, die Bill Fay begin jaren zeventig maakte cultklassiekers. Daarna bleef hij gewoon verder componeren, maar verscheen er buiten twee albums met oud materiaal, geen nieuw werk. Pas in 1998 werden zijn eerste twee albums heruitgeven en kwam er weer enigszins belangstelling voor zijn muziek.

Toch zou het nog tot 2012 duren totdat zijn echte comebackplaat Life Is People zou verschijnen. Mede door de aanwezigheid van Jeff Tweedy van Wilco kreeg het album nu wel terecht volop aandacht. Life Is People werd zelfs op de landelijke radio gedraaid en cabaretier en radiomaker Dolf Jansen brak zelfs een lans voor Fay op tv in DWDD. Het album werd fraai geproduceerd door Joshua Henry, die opgroeide met de muziek van Fay.

Countless Branches is intussen het derde album voor Dead Oceans en wat spaarzamer ingekleurd dan de voorgangers, een keuze die mij zeer goed bevalt. De stem van de inmiddels zesenzeventigjarige Fay begint langzamerhand wat breekbaarder te worden en weet mij daarmee als luisteraar regelmatig te ontroeren, zoals in opener In Human Hands.

Hierin horen we hem alleen op piano zijn zorg uitspreken over hoe de mens met de natuur omgaat. Het is een van zijn gebruikelijke thema’s, naast onder anderen de familie van de mens en de cyclus van het leven. Ze zijn vaak bespiegelend, logisch voor iemand op leeftijd. Your Little Face lijkt me een liedje geschreven voor een kleinkind, opvallend genoeg laat hij hier het pianospel over aan Mikey Rowe. Vermeldenswaard is hier ook de cellobijdrage van Alex Eichenberger.

Naast breekbare, kleine liedjes pakt hij soms ook wat meer uit, zoals in oorwurm Tiny, dat overigens op de luxe versie staat. Of Countless Branches sterkere composities bevat dan Life Is People durf ik nog niet te zeggen. Wel is me al duidelijk dat hij me deze keer in ieder geval meer weet te raken en daar draait het voor mij om bij muziek.

recensie op de krenten uit de pop:
De krenten uit de pop: Bill Fay - Countless Branches - dekrentenuitdepop.blogspot.com

Bill Fay - Countless Branches
Bill Fay is inmiddels 76 jaar oud, maar nog druk bezig met zijn tweede jeugd, die nu een uiterst sober maar ook wonderschoon en emotievol album oplevert

Het verhaal van Bill Fay is bijzonder. De Britse muzikant werd helemaal aan het begin van de jaren 70 warm onthaald door de critici, maar zijn twee albums verkochten voor geen meter. De Brit verdween uit de muziek en keerde pas ruim 40 jaar later weer terug. Countless Branches is het derde album uit de tweede jeugd van Bill Fay en het is zijn mooiste tot dusver. De Brit was in het verleden niet vies van uitbundige arrangementen, maar kiest nu voor sobere en stemmige klanken, die perfect passen bij zijn wat breekbare maar nog altijd zeer trefzekere vocalen. Een album zonder opsmuk, maar ook een album vol emotie, urgentie en doorleving.

De Britse singer-songwriter Bill Fay bracht helemaal aan het begin van de jaren 70 twee albums uit. Het zijn albums die hem de vergelijking opleverden met roemruchte tijdgenoten als Bob Dylan en Leonard Cohen, maar omdat de Brit, onder andere met wat uitbundigere arrangementen, net wat nadrukkelijker buiten de lijntjes van de singer-songwriter muziek van dat moment kleurde, wist Bill Fay de cultstatus, ondanks zeer lovende woorden van de critici, nooit te ontstijgen.

De Britse muzikant werd vervolgens gedumpt door zijn platenlabel en verdween gedesillusioneerd uit de muziek. Toen de twee albums aan het eind van de jaren 90 opnieuw werden uitgebracht, werden ze wel omarmd door een breder publiek en bovendien door invloedrijke muzikanten als Jeff Tweedy (Wilco) en David Tibet (Current 93).

Een derde album dat 30 jaar op de plank had gelegen werd door toedoen van David Tibet alsnog uitgebracht en een aantal jaren later, het was inmiddels 2012, dook Bill Fay na een afwezigheid van ruim 40 jaar op met een nieuw album, Life Is People. Bill Fay begon aan een tweede jeugd, die gelukkig een stuk succesvoller verliep dan zijn eerste.

Sinds het in 2015 verschenen Who Is The Sender? was het helaas stil rond de Brit, maar na een afwezigheid van bijna vijf jaar keert de inmiddels 76 jaar oude Bill Fay terug met een nieuw album. Op zijn eerste twee comeback albums werkte Bill Fay met producer Joshua Henry (zoon van Joe), met een aantal muzikanten die hem ook in de jaren 70 al bij stonden en met de Britse muzikant Matt Deighton (Mother Earth). Allen zijn ook weer van de partij op album nummer drie, dat echter anders klinkt dan zijn twee voorgangers.

Countless Branches laad een flink meer ingetogen geluid horen dan zijn voorgangers en klinkt nauwelijks geproduceerd. Veel tracks op het album hebben in eerste instantie genoeg aan relatief sober pianospel en de stem van Bill Fay, maar hier en daar worden nog wat akoestische gitaren, percussie, orgels en strijkers toegevoegd, maar ook dan blijft het geluid van het nieuwe album van de Brit sober.

Bill Fay klinkt door het sober ingekleurde geluid voor het eerst als de conventionele singer-songwriter die hij in de jaren 70 niet was, maar Countless Branches doet zeker niet onder voor de voller ingekleurde voorgangers. Integendeel. Het wat sobere en over het algemeen stemmige geluid kleurt prachtig bij de zo langzamerhand wat breekbaarder klinkende stem van de Britse muzikant. Het is een stem die wat mij betreft alleen maar aan schoonheid en zeggingskracht heeft gewonnen.

Bill Fay vertelt op Countless Branches zijn bijzondere levensverhalen en doet dat vol liefde en melancholie en wat mij betreft met meer doorleving en urgentie dan de meeste van zijn jongere soortgenoten. Iedere noot die de Brit zingt komt aan.

De meeste van de tien songs op Countless Branches klokken onder de drie minuten, waardoor het album uitkomt op een schamele speelduur van nog geen 27 minuten. Gelukkig is er een luxe versie die ruim 20 minuten muziek toevoegt. Hierbij gaat het om een deel van banduitvoeringen van de songs van het originele album, die laten horen dat de songs van de Brit ook met een vollere instrumentatie goed uit de verf komen, al heb ik toch een duidelijke voorkeur voor het sober ingekleurde originele album, dat wat mij betreft het mooiste album is dat de Britse muzikant tot dusver heeft gemaakt. En dat zegt wat. Erwin Zijleman

Vooralsnog vind ik dit een forse tegenvaller. Life is People is nog altijd een van mijn favoriete platen van de jaren 10, maar dit album kan voorlopig niet eens in de schaduw daarvan staan. De rijke arrangementen zijn verdwenen, de composities zijn niet heel sterk en de stem van Fay heeft een flink jasje uitgedaan. Een andere producer had deze plaat wellicht naar een hoger plan kunnen tillen. Nu word ik bij de eerste paar luisterbeurten maar niet geraakt. Jammer hoor. Nog maar eens luisteren, maar ik zie het somber in...