Katatonia - Nightmares as Extensions of the Waking State (2025)

Dat is nog eens een leuke verrassing! Een nieuwe Katatonia is altijd iets om naar uit te kijken. Vorig album Sky Void Of Stars was ook erg goed, ben benieuwd of ze die lijn kunnen doortrekken.

Vraag me wel af of Anders Nyström hier nog op te horen zal zijn, aangezien de bekendmaking van zijn vertrek nog geen maand geleden is.

Net na het nieuwd dat Anders weg is komt er een nieuw album aan. Zal wel de reden geweest zijn om te vertrekken denk ik.

Lilac klinkt weer fijn in ieder geval.
Lilac

Ik vind Sky Void of Stars de beste plaat van Katatonia dus blijkbaar werkt het zonder Anders helemaal prima. Ook Lilac klinkt weer fantastisch, tof nummer, bijzondere structuur. Het klinkt wel typisch Katatonia maar toch is het fris.

Surprise. Ik meende gisteren iets dergelijks te vernemen en het is nog waar ook. Ik ben erg benieuwd. Typisch Katatonia is prima, daarom hou ik van deze band.

Lilac is inderdaad een fraaie song, de structuur van het nummer spreekt mij erg aan. De vele breaks en tempowisselingen maken het tot een song met veel lagen. Als dit een voorbode is....

Hoewel ik weet dat zanger Renkse in het verleden stemproblemen heeft gehad - min of meer zijn stembanden kapot 'gegrunt' - hoop ik stiekem dat hij op de nieuwe plaat wat gevarieerder uit de hoek komt. Hij blijft voor mij vaak teveel hangen in hetzelfde register.
Katatonia blijft een interessante band en ik ben elke keer weer benieuwd naar de muzikale ontwikkeling van dit Zweedse gezelschap.

Volgens wikipedia heeft Nyström niet meer meegedaan op dit album. Wel twee nieuwe gitaristen.
Zie: Katatonia - Band members - Wikipedia

Ah, dat verklaart een hoop! Dan hebben ze dit album wel snel gemaakt zeg, zijn ze vast na zijn vertrek rap de studio in gedoken.

Net de single aan het beluisteren. Mmm fijn nummer. Benieuwd naar het album ....

En weer een nieuw nummer!

Klik!

En ja hoor, ook Temporal is een fantastische track. Wellicht toegankelijker dan ooit - gezien de muzikale ontwikkeling van de band ook niet onlogisch - staat ook dit nummer vol van de fraaie transities en variatie.
Kom maar door met dat album op 6 juni.

Weersverwachting: overwegend regenachtig met later op de avond enkele opklaringen.

Wind of no Change is een lied met een behoorlijk intense, donkere inslag.

Gaan we weer een beetje terug naar de meer mistroostige sfeer
van Night is the New Day en The Great Cold Distance?
We gaan het horen.

Nog twee nachtjes slapen. Of 'een nachtje' in mijn geval!

Nightmares as Extensions of the Waking State

Na goed twee jaar komt Katatonia alweer met een nieuw album op de proppen, en wederom stellen ze niet teleur. De muziek is duisterder en somberder dan ooit, maar tegelijkertijd ook scherp, solide en hard, en dat gecombineerd met de typische 'Katatonia sound'. De fans van de recentere albums zullen hier dan ook wederom aan hun trekken komen. Vooral de eerste helft is erg goed. Thrice opent stevig en legt de verwachtingen hoog. De singles waren me al bekend maar blijven ook van erg hoge kwaliteit, met name Wind of No Change en Lilac hakken er lekker in met een sterk refrein. Daarna gaat het gas er wat af, maar de band levert met Departure Trails een mooie ballad af. De laatste twee nummers doen me tot nu toe nog niet heel veel, maar wie weet verandert dat in de toekomst nog.

Voor nu vier sterren en zeker nog meerdere luisterbeurten de komende week.

De sombere Zweden van Katatonia houden er de laatste jaren een fijn arbeidsethos op na. De heren weten kwantiteit te koppelen aan kwaliteit en dat is knap.
Elke plaat van de band verschilt op details van de voorganger. Grote koerswijzigingen hoef je dan ook niet te verwachten.
Dit schijfje wijkt weinig af van voorganger Sky Void of Stars, hoewel ik merk dat Renkse niet eerder zo breekbaar en gevoelig voor de dag kwam.
De beste man blijft zich ontwikkelen achter de microfoon en dat is knap.
Met dat gegeven in het achterhoofd en enkele wat 'lichtere' songs vormt Nightmares de meest toegankelijke worp tot nu toe. Hoewel je toegankelijk met een korreltje zout moet nemen, het is en blijft somberheid troef.
Het songmateriaal speelt zich - als vanzelfsprekend - grotendeels op midtempo niveau af, en dat komt de afwisseling niet altijd ten goede, hoewel ik mij daar bij een band als Katatonia niet echt aan kan storen.
Het zit hem in de details, de haast gevoelige zanglijnen in Departure Trails, het subtiele drumwerk in Warden of de haast melancholische gitaarsolo's in The Liquid Eye die zich gedurende 3,5 minuut aan je openbaren.
Nightmares as Extensions of the Waking State is het logische gevolg van de muzikale ontwikkeling die de band doormaakt, het ligt in de lijn van zijn twee voorgangers.
Dat is voor mij afdoende, een prima album derhalve, hoewel ik benieuwd ben of de heren het bij een volgende schijf aandurven om gewaagde muzikale keuzes te maken.
Tot die tijd vormt Nightmares een fraaie toevoeging in het uitdijende oeuvre van dit collectief.

milesdavisjr Spot on.

Ik heb de limited edition aangeschaft: klinkt erg mooi in dts 5.1 en dolby atmos, vooral de nummers Thrice en Wind of No Change.

Overigens vind ik de cd digibook editions van Katatonia altijd erg fraai. De band besteedt duidelijk aandacht aan de muziekliefhebber die nog steeds de voorkeur geeft aan fysieke uitgaven i.p.v. digitaal.

Veel positieve reactie en er staan ook wel wat fijne nummers op. Maar deze weet mij vooralsnog niet zo te pakken als de voorganger, die ook al minder sterk was dan City Burials. Maar eens kijken hoe deze zicht de komende tijd gaat ontwikkelen.

Feest der herkenning of schaamteloze herhaling van zetten? Ik neig meer naar de eerste categorie; het songmateriaal is ook ditmaal weer bijzonder sfeervol en meeslepend. Toegegeven, vrijwel iedere track doet denken aan eerder werk van de band, maar toch weet men er steevast iets moois van te maken. Meest opvallende en afwijkende track is het zweeds gezongen, grotendeels electronische Efter Solen.

Een flink aantal luisterbeurten verder en zoals wel vaker het geval is bij deze Zweden; langzaamaan vallen er wat meer puzzelstukjes in elkaar.
Hoewel Nightmares niet eens echt afwijkt van zijn voorganger is de plaat wel diverser en gevarieerder van aard. Daarmee ook minder aanvoelend als een geheel.
Sky Void of Stars, de voorganger, was geen slechte schijf, maar het onderscheid tussen de onderlinge songs was soms lastig te ontdekken.
De kracht van Nightmares vormt de wil van de Zweden om kleine afwisselende schetsen toe te voegen aan het palet. Dat zit hem ook in Renkse, de beste man weet steeds meer variatie in zijn zanglijnen te leggen.
Het grijze en sombere karakter van de nummers gaat goed samen met de melancholische klankkleur van man's stem. Beluister Departure Trails en de breekbaarheid in de zang van Renkse is bijna aandoenlijk.
Katatonia verrast mij wederom met een prima worp, waarbij de muzikale groei hem eerder zit in kleine maar fraaie details, dan in grote zijstappen.
Met Nightmares as Extensions of the Waking State voegt de band een uitstekende plaat toe aan hun oeuvre.

Eindelijk kwam dit weekend mijn exemplaar van Nightmares as Extensions of the Waking State binnen en kon ik deze aan enkele luisterbeurten onderwerpen.

Nightmares as Extensions of the Waking State is wederom een solide toevoeging aan het toch al indrukwekkende oeuvre van Katatonia. De band laat horen nog steeds tot de absolute top van de melancholische metal te behoren. De productie is om door een ringetje te halen: kraakhelder, meeslepend en perfect afgestemd op de donkere, introspectieve sfeer die Katatonia al jaren typeert. De nummers zijn vakkundig opgebouwd, met fraaie overgangen, sterke refreinen en die typische combinatie van somberheid en kracht.

Toch is er ook een gevoel van déjà vu. Hoewel de plaat geen zwakke plekken kent, voelt het alsof we een en ander al eerder gehoord hebben op hun vorige albums. Katatonia levert dus geen grote stijlbreuk of nieuwe invalshoek, maar kiest voor voortbouwen op het vertrouwde.

Lijstjestijd komt eraan. Ik loop alle releases uit 2025 die ik aan mijn collectie heb toegevoegd nog eens langs om mijn oordeel op te frissen en te kijken of ze mogelijk in mijn top 20 een plaats krijgen.

Solide.... zo typeerde ik het album al in mijn vorige commentaar. En dat is zoals ik het album blijf beleven, al is beleven misschien niet het juiste woord. Het album glijdt een beetje langs me heen als ik het weer opzet. Het klinkt goed en verzorgd, maar mist karakter....

Score: 75/100

Namsaaps Top 20 van 2025 - MusicMeter.nl

Of dit plaatje in mijn jaarlijst zou komen - hoewel ik daar niet mee bezig ben - weet ik niet.
Het is inderdaad een solide plaat maar ik moet eerlijk bekennen dat bij de laatste 3 songs de rek er voor mij wel uit is.
Absoluut een goede schijf maar ook minder speciaal dan City Burials of Night Is the New Day, dat niveau lag dan ook wel erg hoog.

Katatonia is als een mand vol liedjes die omgevallen is, waarbij de noten op de grond uiteen zijn gespat om vervolgens door de bandleden elegant te worden opgeraapt en aaneengeregen tot een reeks nieuwe liedjes.

Nu mede-oprichter, gitarist en componist Anders Nyström en gitarist Roger Öjersson definitief met de noorderzon zijn vertrokken, neemt de onverschrokken Jonas Renkse met zijn mateloos populaire progressieve metalband Katatonia de volgende afslag richting de stoffige eeuwigheid. Of zijn de drie overgebleven heren door de breuk met Nyström en Öjersson in het diepste geheim veroordeeld tot de eeuwige stoffigheid?

Na dit onfortuinlijke verlies herpakte het drietal zich echter razendsnel. De samenwerking met de nieuwkomers Nico* en Sebastian bleek niet alleen reuze gezellig, maar ook buitengewoon succesvol te zijn. Bovendien had Jonas nog een aantal liedjes op de plank liggen die hij niet wilde laten verstoffen. Niet veel later kondigde de band dan ook triomfantelijk het nieuwe album aan. En da’s best snel na het verschijnen van voorganger Sky Void of Stars. Kijk, zo kan dit talentvolle doomorkest uit het hoge noorden toch weer even vooruit.

Het kloppend hart van Katatonia - zoals gehoopt en verwacht - lijkt dus geenszins gebroken. De getroebleerde ziel van Jonas heeft daarbij maar weinig stemverheffing nodig om de juiste snaar te raken. Zijn onheilspellende teksten lijken nog het meest op haastig neergepende hersenspinsels, die na rijp beraad verfomfaaid in de prullenbak zijn beland waardoor de inktzwarte letters door kreukels en tranen amper nog van elkaar te onderscheiden zijn. Maar zolang dit droeve hart dapper en gestaag blijft kloppen, zullen de voor rock- en metalbegrippen timide zangpartijen de melancholieke boventoon blijven voeren. De muziek van Katatonia is nu eenmaal sterk gefocust op de breekbare zang van Jonas Renkse. Het zware werk laten we daarom liever over aan de gracieuze gitaristen Nico en Sebastian en de oude vertrouwde, goed op elkaar ingespeelde ritmesectie: Niklas Sandin op de basgitaar en drummer Daniel Moilanen.

Hoewel het nog te vroeg is om favorieten aan te wijzen - de ervaring leert immers dat de albums van Katatonia langzame groeiers zijn - gaan nummers als het avontuurlijke Departure Trails er weer in als zoete koek. De instrumenten rust en ruimte geven, in dit geval het jazzy keyboardspel, is net zo belangrijk als een goede compositie of aansprekende zangpartijen. Het delicate Efter Solen, een eenvoudig in het Zweeds gezongen liedje, ontvouwt zich zelfs als een mooie potpourri van zang, piano, trance en triphop. En luister ook eens naar de details in Warden. De heren van Katatonia zijn namelijk meesters in het creëren van gelaagde composities. Door verschillende, ogenschijnlijk tegengestelde texturen over elkaar te leggen ontstaat er een wonderlijke mix van enerzijds toegankelijke melodieën en anderzijds vlotte tempowisselingen. Dat laatste is overigens een element dat bij Katatonia meestentijds binnen het liedje plaatsvindt, waardoor het voor de luisteraar soms lastig kan zijn de tracks van elkaar te onderscheiden.

Terwijl Wind of No Change op haar beurt spookachtige schaduwen op de muren van het buitenhuis tovert en ik de meubels moet verplaatsen om het ritueel op de juiste wijze uit te kunnen voeren, wil ik eerst nog even de aandacht vestigen op een eveneens regelmatig terugkerend fenomeen op dit album: de gitaarsolo. Het gitaarspel van Nico of Sebastian - of allebei - is zo subtiel dat je nauwelijks nog van solo’s kunt spreken, maar eerder van meesterlijk uitgevoerde accenten ter ondersteuning van een van de meest fijngevoelige stemmen in de rock en metal. De openingstrack Thrice daarentegen blinkt weer uit in compositorische waaghalzerij. Dit nummer vind ik - bij nader inzien en met name in het begin - een beetje rommelig aandoen. Ach, dit nummer heeft zeker zijn charme door het mysterieuze ambient-achtige middenstuk in combinatie met de loodzware gitaren.

Want Katatonia bestaat natuurlijk niet alleen uit duistere romantiek. Tussendoor moet er wel ongecompliceerd gebeukt worden. Voor de liefhebber van de meer agressieve metalgenres zal de nieuwe Katatonia waarschijnlijk niet stevig genoeg klinken. Voor de melancholieke dagdromer en rockende romanticus zal dit album niettemin een feest der herkenning zijn. Dat chronisch mistroostige geluid van Katatonia bestond sowieso nauwelijks meer uit enkel zware gitaarriffs ingebed in recht toe recht aan rockstructuren en ging de muziek steeds vaker en intensiever op de veelzijdigheid van de synthesizer leunen.

Ook is er op Nightmares as Extensions of the Waking State geen radicale koerswijziging te bespeuren. Alleen lijken de nachtmerries van Jonas iets langer te duren en hebben de liedjes over het algemeen een trager tempo. Met name in de tweede helft van het album is het geluid ingetogener van aard dan dat van haar illustere voorganger Sky Void of Stars en zie ik de zwarte kraai van favoriet The Fall of Hearts weer voorbij fladderen.

De bonustracks: A World Without Heroes en Wind of No Change [Karin Park Remix] zijn helaas dit keer niet interessant. Een bonus liedje zo mooi als bijvoorbeeld Absconder (Sky Void of Stars) zul je hier dus niet aantreffen.

Na maanden intensief luisteren gaat dit album Sky Void of Stars en The Fall of Hearts vooralsnog niet overtreffen. Nightmares as Extensions of the Waking State vind ik daarentegen gelijkwaardig aan het eveneens uitstekende City Burials en Dead End Kings. En jawel… Katatonia komt wederom in mijn jaarlijstje terecht. Maar niet op de hoogste plek. Die is namelijk gereserveerd voor de verrassing van het jaar 2025.

*Nico Elgstrand speelde al eerder als vervanger van Anders Nyström bij Katatonia, onder andere tijdens de Sky Void of Stars tournee.

Een mooi betoog Alicia en ik onderschrijf grote delen van je beoordeling.
Deze plaat eindigt ook - hoewel ik eigenlijk niet van jaarlijstjes ben - in mijn top 10 van 2025.
Zeker de eerste helft van de schijf is ijzersterk maar dat niveau wordt niet niet helemaal vol gehouden.
De laatste drie reguliere nummers van de tracklist overtuigen mij nog steeds niet, hoewel het gebodene ook zeker niet slecht is.
City Burials blijft voor mij het magnum opus van de band, voor mij kwam daar alles fraai samen. Nightmares as Extensions of the Waking State vormt echter een prima plaat van de heren.
Benieuwd of de heren het aandurven om bij een volgende plaat echt te experimenteren, en het aandurven om nieuwe muzikale paden te betreden.

Dank je wel! Ja, wie weet. Nieuw bloed kan het verschil maken. Hoewel ik deze Katatonia voor Katatonia begrippen al iets experimenteler vind met nummers als o.a. Departure Trails, Efter Solen, Wind of No Change. Het is ook maar net waar je interesses liggen. Ik hoef geen Katatonia discoplaat. Maar vermoedelijk vind ik alles met die heerlijke stem van Jonas wel mooi. Day and then the Shade Frank Default Mix (Night is the New Day) vond ik tenslotte ook erg leuk klinken. Als de liedjes maar mooi blijven.