Styx - Circling from Above (2025)

Circling From Above is na het uitstekende The Mission en het al even sterke Crash of the Crown het derde album sinds de herstart van Styx. En voor de derde keer op rij leveren de heren een bijzonder overtuigende plaat af.

De opening is luchtig en bijna Floydiaans van sfeer, met het titelnummer en het daaropvolgende Build and Destroy, die beide subtiel refereren aan de progressieve kant van de band. Tegelijk blijft het onmiskenbaar Styx: melodieus, rijk gearrangeerd en gedragen door de kenmerkende samenzang. Waar de vorige albums nog enkele stevige uitschieters kenden (Radio Silence, Save Us From Ourselves), kiest Circling From Above vaker voor een lichtvoetiger, poppier benadering. Toch wordt er her en der nog flink gerockt, zoals op King of Love en It’s Clear, al blijft het allemaal net wat ingetogener.

Dat klinkt misschien als kritiek, maar het is vooral een compliment: Styx laat horen ook in deze fase van hun carrière nog te willen evolueren. Circling From Above is opnieuw een sterk album, waarop de band niet teert op oude glorie, maar blijft zoeken naar nieuwe invalshoeken binnen hun vertrouwde geluid.

Het huidige Styx blijft bezig met het uitbrengen van nieuw materiaal en Circling from Above is alweer het derde album onder leiding van het duo Tommy Shaw/Will Evankovich, waarvan laatstgenoemde eindelijk erkend is als volwaardig bandlid. Bassist Ricky Phillips is ook vervangen door Terry Gowan, het broertje van Lawrence Gowan. Waar beide voorgangers herkenbare Styx-elementen combineerden met wat oubolligere proggeluiden uit de jaren 70, doet deze er nog een schepje bovenop. De rock is weer wat meer naar de achtergrond verschoven, dit is gewoon een progpop album, gladder dan Cornerstone en vervreemdender dan The Mission. Of dat positief is of niet laat ik ieder voor zich bepalen.

De plaat wordt geopend door de single 'Build and Destroy', die redelijk representatief de toon zet voor de hele plaat. We hebben te maken met compacte progsongs waar vooral op een subtiele manier voor diepte wordt gezorgd. De gitaren staan zacht in de mix, de toetsen hard, en de rustige Jeff Lynne-achtige stem van Lawrence Gowan zet de toon. Tommy Shaw neemt het roer in 'Michigan', met eenzelfde sfeer. Het swingende 'King of Love' brengt wat leven in de brouwerij, en James Young mag weer eens een paar regels zingen voordat Shaw de microfoon weer bij hem wegkaapt voor het refrein, welke ik overigens wel zeer sterk vind. 'It's Clear' is een zeldzaam nummer dat best een beetje kan rocken en zo de energie goed vasthoudt. De ballad 'Forgive' voelt wat tam, ergens best mooi, en doet wat denken aan Coldplay meets ELO - zeker niet wat ik van Styx had verwacht. De tweede helft van het album opent een blikje meligheid met 'Everybody Raise a Glass', waar Queen gechanneld wordt met vrolijke en haast vaudeville-achtige thema's, een gevoel wat de bluegrass van 'Blue Eyed Raven' doorzet op een andere manier. Dat Tommy Shaw van de bluegrass en country folk was wisten we al door zijn soloplaat uit 2011, maar uiteraard ook van 'Boat on the River'. De nummers luisteren prima weg, maar echt des Styx is het niet. De rest van de nummers blijven in dezelfde combinatie van nieuwe invloeden verder gaan, waar 'The Things That You Said' nog het meest bijblijft met een opbouw naar een meeslepende en spannende climax. 'We Lost the Wheel Again' geeft nog meer ruimte aan meligheid a la Queen, en met 'Only You Can Decide' sluit Tommy Shaw het album af.

Het is misschien op te maken uit mijn toon, maar mijn enthousiasme na Crash of the Crown is weer wat getemperd met deze nieuwe, hoewel ik best kan genieten als het album opstaat. Wat de band met al hun nieuwe inspiratie hier tentoon stelt is absoluut geen slecht album, maar wel wederom een stap weg van het geluid waar de band groot mee geworden is. De nummers blijven gelaagd, interessant en niet eendimensionaal, maar als je me vraagt wat ik liever heb dan plaats ik deze onder Man of Miracles, wat geen hele diepzinnige plaat was, maar wel eentje die flink kon rocken op z'n tijd. Dat element blijf ik missen in het moderne Styx.

1. The Grand Illusion
2. Pieces of Eight
3. Crystal Ball
4. Kilroy Was Here
5. Equinox
6. Crash of the Crown
7. Cornerstone
8. Cyclorama
9. Paradise Theatre
10. Brave New World
11. Man of Miracles
12. Circling from Above
13. Styx II
14. The Serpent is Rising
15. The Mission
16. Styx
17. Edge of the Century

Circling from Above scheurt minder dan de voorganger; cleanere gitaren brengen een toegankelijke vorm van progrock. Geen moeilijkdoenerij daarin en tegelijkertijd zitten de nummers vernuftig in elkaar.
Soms denk ik aan Pink Floyd (opener Circling from Above met dat kalme begin), soms zijn er vleugjes Queen (King of Love) of Beatles (Forgive) en hoewel dat bepaald geen groepen zijn die tot mijn favorieten behoren, vind ik het in Styxjasje wél lekker. In The Things that You Said klinkt charmant iets van ELO.

Bovendien staat deze Styx inmiddels symbool voor een nieuwe start: het eerste album dat ik na verhuizing aanschafte. Een nieuwe plek, nieuwe liedjes...
Buitencategorie genieten is het met de klavecimbel van It's Clear, de folkrock met mandoline en fiddle van Blue Eyed Raven en de echo van The Who in We Lost the Wheel Again. Met dertien nummers in 41 minuten is bovendien de variatie groot, zonder één zwak moment.

Dé zomerplaat van 2025 voor mij, laat de herfst maar komen.