Duster - Stratosphere (1998)

De schitterende Numero box van Duster aangeschaft, waar dit album ook onderdeel van uitmaakt. Tot een maand geleden nooit van dit bandje gehoord maar ik vind het te gek. Alles ligt in het verlengde van elkaar qua songs maar het geeft een heerlijk sfeertje. Genieten dit..

De meeste platen hebben een sfeer, maar Stratosphere als album is een sfeer. Wat hierboven ook benoemd wordt: de songs lopen in elkaar over en het geheel is een 53 minuten durende lo-fi spacetrip. De lo-fi sound is een element dat echt bijdraagt aan de algehele beleving van Stratosphere, alsof Duster astronauten zijn die toevallig ook een band zijn en in de ruimte deze plaat hebben gemaakt, die uitzenden en dat je die niet helemaal helder en krakend zou ontvangen op aarde. Toch is er genoeg afwisseling door de gehele plaat en wisselen stemmige slowcoretokkels af met heavy altrock/shoegaze-achtige passages en atmosferische ambientstukken. Het is een plaat die echt een uniek geluid aflevert en een heerlijke luisterervaring is. Ik heb deze plaat heel veel gedraaid tijdens vroege treinritten naar de universiteit, omdat het toch nog een beetje wegdommelen is, maar er ook genoeg gitaarwerk inzit om langzaamaan goed wakker te worden.

Ik beluisterde dit album voor het RYM top-250 review topic – anno augustus 2022 was dit RYM #211

Waar Gang of Four de eerste plaat in de RYM-lijst was waar ik artiest en hoes enkel van naam en kleur kende, heeft Duster hierbij de primeur van de eerste plaat waar ik op geen enkele manier ooit van gehoord had: artiest onbekend, album onbekend, hoes doet geen belletje rinkelen. Althans, geen belletje van herkenning, want kijkend naar de hoes zou ik een ambient- of art-rockplaat in de trant van Tarentel of Tortoise verwachten. Niet compleet fout, zo blijkt, maar toch pakt Duster mij stukken minder dan ik op basis van de verpakking gehoopt had.

Stratosphere is een duidelijke zondagochtendplaat en heeft vanaf de start alle ingredienten die je nodig hebt om je in een dekentje te wikkelen en je huis niet uit te komen terwijl het buiten miezert. Maar daarbinnen ligt de sound me eigenlijk amper. Saai, onprikkelend en net-niet-lelijk-genoeg gitaargeluid overheerst en staat in ‘plain’ vorm veel te centraal voor een plaat die zo sterk leunt op klank(kleur). Dat haalt me helemaal uit de sfeer die juist zo voorzichtig en doordacht gesmeden wordt. De gitaartextuur is erg nadrukkelijk aanwezig voor hoe weinig bijzonder deze hier is. Het dreutelt voort, heeft wel het tempo van een bespiegelende plaat maar niet de subtiliteit en klankkleur ervan. Op de rustpunten een soort Labradford zonder de spanning of schoonheid, een emotioneel vlakke variant op The Microphones / Mt Eerie in de actievere stukken. Laatstgenoemde is volgens mij ook een RYM-darling, maar als ik zie dat Labradford aldaar niet verder komt dan 10% van het stemmenaantal van dit gezelschap lijkt me dat serieus de omgekeerde wereld.

Tracks als ‘Docking of the Pod’, en ‘The Queen of Hearts’ zijn zo druilerig en middle-of-the-road binnen het type muziek – het is allemaal niet echt slecht of vervelend, maar het beroert me niet. Ook ‘Constellations’ sleept maar voort: ik houd enorm van dit soort minimalisme en teruggetrokkenheid, maar niet in de uitvoering van Duster blijkbaar. Traagheid kan zorgen voor spanning of introspectie, maar precies dat mis ik hier. De hele tijd die doodgewone en onmiskenbare gitaarsound. De titeltrack is het enige nummer waarvan ik opleef: interessant geluid, dat niet zo overduidelijk concreet en herleidbaar is naar zijn origine. Mooie textuur van hoge dichtheid die zijn titel eer aan doet, in prikkelend contrast staat met de drums, en daarmee de enige uitzondering op de druilerige en slepende sound die Stratosphere domineert.

Als een plaat van dit type muziek, dat doorgaans helemaal mijn ding is, het schopt tot de RYM-250, zou dat een garantie voor succes bij mij moeten zijn, maar ik vind de plaat ook na verkenning in een stuk of zeven beluisteringen bij vlagen gewoon saai. Ik hoor hem liever dan veel andere muziek omdat hij precies op mijn smaakpalet aansluit maar ben verder niet erg omvergeblazen. Stratosphere is een album dat precies in mijn straatje past, maar dat straatje wel heeft ontdaan van alle bomen, struiken en winkeltjes.

Hele krappe 3*

Fijne RYM-ontdekking dit, en hier amper 3 berichten!

Minimalistisch, maar raakt keer op keer. Duster verdient meer erkenning hier!

Dit album er na jaren weer eens bij gepakt om te luisteren hoe het me zal bevallen.

Al snel na het Spacey intro dat overgaat in een tegen Shoegaze en Postrock aanleunende Heading For the Door, geeft het zeventien nummers tellende album de indruk een samenstelling te zijn van onafgemaakte, weifelende ideeën en korte jams. Welke kant gaan we op? Richting Indie rock? Ambient? Shoegaze? Postrock? Noise? Maak een keuze , zou je eerst willen zeggen. Ondanks deze variërende genres lijkt eenvoud hier juist de kracht. Ogenschijnlijk simpele gitaarlijnen (ik kan ze niet spelen overigens). Lichtvoetig in bijvoorbeeld Topical Solution. Wat zwaarder aangezet en meer gruizig in Docking the Pod. Erna weer dromerig ala Broadcast in The Landing.

Soms enkel gitaarlijnen, soms een geluidsmuur van ruis (o.a. in de titelsong). De gitaarlijnen doen me hier en daar denken aan het gitaarspel van David Pajo (Aerial M) maar ook aan Bedhead. Zo wisselen de nummers zich af tussen slome zwaar op de maag liggende gitaarbrokken en lichte, vriendelijke parels.

Al deze losse, onsamenhangende puzzelstukjes, waarvan je wellicht zou denken wat is het nu helemaal, blijken na het op de juiste volgorde zetten een juweel van een album op te leveren. Een album met variatie in genre, intensiteit en klankkleur maar eenvoud en zorgvuldigheid in de uitvoering.

Waar is de waardering die het verdient?
Dit album verveelt geen moment en is een sonische trip die je in zijn geheel van voor tot achter moet aangaan. Gezeteld in een fijne fauteuil, vergezeld van een goed glas en getooid met een goede koptelefoon (ondanks de lofi