Dälek - Gutter Tactics (2009)

Mijn recensie, oorspronkelijk geschreven voor Hiphop Leeft:

Als er een groep is die hiphoppatronen in een volledig nieuw kader geplaatst heeft, is het wel Dälek. Deze vooruitstrevende hiphopformatie heeft zijn eigen genre afgebakend en is daarbinnen de onbetwiste koning. Dälek blijft zich ontwikkelen binnen het zelfgevormde genre, maar lijkt sinds enkele jaren een kleurrijke, weidse, maar doodlopende weg ingeslagen te zijn.

Het ruimtelijke maar toch dichte geluid waaruit The Oktopus zijn soundscapes vormt, is groots. Het schuiven met gelaagde patronen van voren naar achteren en weer terug brengt een diepe, kleurrijke geluidsomgeving met zich mee. Toch zijn we dit inmiddels meer dan gewend van deze producer, en vooral MC Dälek krijgt het op Gutter Tactics nog maar mondjesmaat voor elkaar zichzelf te vernieuwen.

Dälek straalt het eigen muzikale vermogen met verve uit, maar juist daarom is het zo jammer dat de formatie al jarenlang zo strak vast blijft houden aan de eigen formule. Omdat noise-exercities als Black Smoke Rises, dat Dälek in 2002 uitbracht, de laatste tijd achterwege blijven, wordt het enerzijds zo veeldimensionale geluid nu te homogeen verpakt om tot volle bloei te komen. De opbouw van de nummers begint langzamerhand op een trucje te lijken. Hiermee doet de groep zijn eigen vaardigheid om overdonderende, drukkende blokken van nummers te maken tekort. Het is de continue aanwezigheid van de wat eentonige MC die de vrijheid van de muziek inperkt en naar de achtergrond drukt. Zijn eenvormige maar effectieve manier van rappen intrigeert en is voor een aantal albums goed te behapstukken. Maar naarmate Däleks discografie blijft groeien, wordt steeds meer duidelijk dat zijn aanwezigheid de muziek niet de vrije loop laat gaan. Een impuls die de groep daarom goed zou kunnen gebruiken is een nieuwe samenwerking met een volledig ander project, zoals de collaboratie met Faust in 2004. Op Derbe Respect, Alder smolt de vervreemdende sound van deze krautrockers van weleer samen met Däleks gruizige geluidsvormen tot een even intrigerend als vervreemdend album.

Gutter Tactics onderstreept het grote talent van Dälek en brengt wederom massieve blokken van intrigerend geluid. MC Dälek wringt het potentieel van de groep echter regelmatig in voorspelbare patronen en beperkt daarmee de mogelijkheden die schuilen in de drukkende sound van het duo. Zo blijft uiteindelijk een sterk dubbel gevoel over, omdat we hier te maken hebben met uitzonderlijk vaardige muzikanten, wier eigen opgebouwde genre henzelf in de weg zit.

Dälek is een duo die bestaat uit een rapper, en een DJ die een zeer eigenaardige manier heeft van produceren. Hij combineert beats met distortion en zeer diepe drones. Zo ontstaan er producties met enorm veel lagen, waar je iedere luisterbeurt weer nieuwe dingen ontdekt. Een zeer uniek project dit Dälek, met goede raps en vaak diepgaande teksten. Minpuntje is dat de grote muur van lawaai soms over de raps heen gaat, waardoor de raps van de MC niet altijd goed naar voren komen.