Prince - Controversy (1981)

Dat Prince een langzaam stijgende lijn vertoonde is wel duidelijk aan de hand van mijn beoordelingen. Dit album verdient net weer een halfje meer dan zijn voorganger (die ik al erg goed vind).
In de VS werd het zijn eerste echt grote succes-album en ook in Nederland vingen we de echoes van het titelnummer op.
Ook hier speelden anderen mee op het album: Lisa Coleman en Dr. (Matt) Fink zijn weer van de partij en nu ook drummer Bobby Z. Blijkbaar nog niet genoeg om de begeleiders te voorzien van een bandnaam (dit kwam pas later aan de orde), maar in elk geval worden ze wel al vermeld.
Het nummer Controversy is ijzersterk en is het meest volwassen nummer tot dan toe. Het klinkt als een lange jam en probeert verwarring te zaaien door openlijk allerlei vragen te stellen en die verder onbeantwoord te laten. 'Am I straight or gay?' en zo meer. Opvallend is ook het onze vader dat gesproken wordt halverwege het nummer. Hiermee komt de religieuze kant van Prince voor het eerst goed naar voren en zaait daardoor ook voor verwarring want naast dat religieuze staat het sexuele. De oerschreeuw is wederom van de partij. Zoals gezegd een favoriet Prince-nummer van mij wat tevens erg dansbaar is.
Sexuality opent al met oerkreetjes en heeft een dwingend ritme vol vette synthesizer-geluiden met staccato gitaarriffs als begeleiding. Het klinkt vrolijk en is dan ook erg up-tempo. Moraliserend kan Prince ook zijn gezien zijn preek tegen het te veel naar de televisie laten kijken van de jeugd ('No child is bad from the beginning... they only imitate their atmosphere').
En: 'Reproduction of a new breed -- Leaders, Stand Up, Organize' of 'We live in a world overrun by tourists. Tourists 89 flowers on their back...inventors of the Accu-jack. They look at life through a pocket camera... What? No flash again? They're all a bunch of double drags who teach their kids that Love is bad. Half of the staff of their brain is on vacation'.
Kant A van de LP bevat slechts 3 nummers en de ballad Do Me Baby is daar de afsluiter van. Het is een slepende ballad die lekker breeduit wordt uitgesmeerd. Ook deze ballad bevalt me heel wat beter dan veel van zijn latere ballads.
Het vrolijke up-tempo nummer Private Joy is vrij ongecompliceerde pop die vooral leunt op de synthesizers. Het eindigt dan wel weer met een ontspoorde gitaar die overgaat in het volgende nummer Ronnie, Talk to Russia. Dit is duidelijk zwaar politiek getint omdat Prince hier zijn president (Ronald Reagan) rechtstreeks aanspreekt: 'Ronnie talk to Russia before its too late, before they blow up the world'.
Let's Work is disco-funk van het kaliber Head en Party Up. Een pakkend ritme doet het voornaamste werk en maakt dit een uitermate sexy dansnummer.
Annie Christian klinkt een stuk experimenteler door zijn alle kanten uitwaaiende synthesizer-riedels vermengd met krassende gitaar. Ook dit nummer is sterk politiek getint omdat hij hier zijn gal spuwt over het wapenbezit in de VS.
Dat het niet alleen maar politiek is en dat hij ook nog steeds graag over sex zingt laat Prince horen in Jack U Off (heeft dit nog een vertaling nodig?). Op een vrolijke deun zingt hij over masturbatie en weet er ondanks de tekst een uiterst catchy nummer van te maken dat zeer vrolijk weet te stemmen.
Dat Controversy duidelijk maakt dat we hier met een bijzonder talent te maken hebben is simpelweg niet te missen. De stijgende lijn zet zich voort en zou uiteindelijk eindigen in zijn bekende en ijzersterke jaren '80 releases.

het 4e album wat ik kocht van de man. Eigenlijk luidt deze plaat de sound in die hem zo enorm groot maakte 2 jaar later. Lekkere funky rifs, heerlijke Lynn drum en geiligheid all over....

Zijn 4e album in 4 jaar tijd. De man liet hier al zien enorm productief te zijn. In die periode was dat fantastisch, want het werd alleen maar beter. Later zou dit toch ook een valkuil blijken.

De poster die in sommige persingen mee kwam vergeet ik liever zsm, want dat is Prince onder de douche, met gelukkig nog een slip aan... What was he thinking?

Prince is nooit een ster geweest in mooie album hoezen, maar deze is toch wel mooi en karaktisteriek. Een jonge Prince, al gehuld in paars, met een button waarop Rude boy staat. Dat jasje zouden we nog 2 jaar lang te zien krijgen in clips en tournees...
De tournee die dit album voort bracht is overigens wel een erg goede wat mij betreft. Prince en zijn band zijn lekker rauw, en onbevlogen. Mooie periode! Als je de kans hebt, probeer die eens op te zoeken..

Het album:

1.Controversy (7:14)
De lekkere dampende en stampende bas, dit moet hard worden gedraaid! Het funky gitaartje maakt een mooie aanvulling! Wat een opener! Prince in vorm! Am I straight or gay braagt ie zich af... (velen doen dat nog) en wederom combineert de man geiligheid met Godsdienst, door midden in het nummer het onze vader op te zeggen... Het is een mooi moment in een memorabel nummer. Ook live wordt dit nog gespeeld. In 2013 speelde hij het met een dancebeat erachter, maar kwam er toch mee weg. Dat funky gitaartje doet wonderen. Klassieker in het Prince oevre

2.Sexuality (4:20)
Prince heeft behoefte om over sexualiteit te zingen. De man zit vol endorphinen lijkt het, en kan het in het echte leven niet kwijt, maar op het podium en in de studio is het een losgeslagen sex beest. Ook dit nummer knalt heerlijk uit de boxen. Wederom is het funky gitaartje enorm aanstekelijk. Dit nummer wordt gezongen met grotendeels zijn normale stem, en dat was na de 1e 3 platen wel wat anders, maar zo goed! De single van dit nummer laat wederom Prince zien gehuld in bovenkleding, en in een slip (beetje ala Dirty mind) het past bij de titel van het nummer, en typeert de man in deze periode.


3.Do Me Baby (7:47)
Een ballad zoals Prince ze alleen kan maken. D'Angelo probeert het (bijvoorbeeld met untitled) en doet 't aardig, maar het is niet zoals Prince het kan. Muzikaal enorm Prince, en zo enrom goed. Want een klasse song is dit. Gezongen met de kopstem, maar bij dit nummer mag het! Prince schreeuwt het uit in dit nummer, en het eindigt met een echte climax... het borrelende synth geluid is weer te horen aan het einde van de song. Wat een intrigerend geluid vind ik dat toch... Prince heeft 't koud... dat krijg je na 't zweten

4.Private Joy (4:25)
"If anybody asks you, you belong to Prince".. Prince is bezitterig! Dit nummer is vanaf noot 1 een vrolijk nummer. Het refrein is enorm aanstekelijk, en eigenlijk gewoon single waardig. Maar Warner had waarschijnlijk niet zoveel tijd qua singles, want er stond voor ze 't wisten alweer een nieuw album klaar. De gitaar solo aan 't einde is prettig in loop erg mooi over in het volgende nummer. Deze solo zou later weer verschijnen in Orgasm van het album Come

5.Ronnie, Talk to Russia (1:48)
Prince had t niet zo op Reagan denk ik. Dit is toch een soort protest song van Prince. Gelukkig houdt de man zich niet alleen bezig met sex, maar ook maatschappelijke items zoals de koude oorlog zijn van belang. Al is het maar een krappe 2 minuten. Leuk nummer.

6.Let's Work (3:57)
Van dit nummer heb ik nooit zo'n hoge pet opgehad. Misschien omdat het teveel disco klinkt? (lees te glad) De lange versie doet me al veel meer dan deze op 't album, omdat deze net iets rauwer klinkt, zeker in het verlengde deel. De bas is wel enorm funky! Ook live vind ik 'm veel meer knallen. Dit is een single geweest, en toch populair onder veel die hards. Ik vind 'm hier maar matig.

7.Annie Christian (4:21)
Weer een tekst met diepere inhoud. En dan bedoel ik niet diep in een sexuele manier Prince beschrijft de Anti Christ in de vorm van Annie Christian (mooi gevonden). Het nummer begint heerlijk mysterieus, met een simpele elektronische beat. Maar zodra Prince de synth inzet wordt je meegenomen. Prince rapt 't nummer bijna. Hij vertelt, en ik ben geboeid. Het is een spannend en boeiend verhaal! Ik vind 't een super nummer! Het subtiele gitaartje wat vanaf het moment dat Prince begint te zingen mee speelt in een soort enorme solo van 4 minuten is simpelweg geniaal... Iets wat niet heel snel opvalt, maar concentreer je maar eens op die solo... wat kan die man gitaar spelen! Voor mij het beste nummer van dit album!

8.Jack U Off (3:12)
Na de maatschappij moeten Prince dan toch afsluiten met masturbatie. De titel verbergt weinig, en dat siert de man vind ik. Het is een Rock 'n roll achtig nummer wat lekker weg luistert. De tekst is grappig en typisch Prince. De song eindigt wel met een voorwaarde... voor wat hoort wat... en zo is het nou eenmaal Ooit nog op een leuke en originele manier gecovered door Robyn.
De mooie laatste uithaal van Prince betekent het einde van een mooie trip.

Dit album staat (om in Prince termen te spreken) nog steeds fier recht overeind en levert aan kwaliteit niks in, Sterker nog, ik vind 'm nog steeds zo enorm goed na al die jaren, dat ik er nu nog een halfje bij doe naar 4,5

Weer lukt het Prince om zichzelf te verbeteren t.o.v. de vorige plaat. De stap vooruit is wel kleiner deze keer. Hij borduurt voort op de MPLS sound met nog iets meer funky gitaar erin. Op de hoes houdt hij deze keer zijn broek aan, waardoor het ook iets toegankelijker wordt en een volgende stap is in zijn crossover naar een blanker publiek.

Controversy
Een muzikaal broertje van Dirty Mind. Iets minder beukend, maar een slag funkier. Waar hij op zijn vorige plaat zo'n beetje alle sexuele thema's aanpakte, declameert hij hier het Onze Vader. Gekoppeld aan de teksten draagt dit verder bij aan zijn zorgvuldig opgebouwde, mysterieuze image.

Sexuality
Voor diegenen die bang waren dat seks geen thema meer zou zijn, is hier Sexuality. Prince is in de overdrive en geil als altijd. Hij gaat ook verder met het ontdekken van zijn normale stem i.p.v. de falsetto. Op 1999 zou hij pas echt voluit met zijn normale stem gaan zingen.

Do Me Baby
Als we het hebben over typische Prince ballads bedoelen we nummers in deze stijl. De falsette, de broeierige sfeer, geen andere artiest kan ballads maken als deze. Tekstueel is Prince fenomenaal. Hij is lekker met zichzelf bezig en nodigt zijn bedpartner uit om het af te maken wat dan ook gebeurt. De hele opbouw van het liedje past bij het thema.

Private Joy
Tsja een echte macho man deelt zijn liefje natuurlijk niet. Iets anders valt er over dit nummer niet te zeggen. Een popdeuntje dat niet lang blijft hangen.

Ronnie, Talk to Russia
Politiek en Prince gaan in mijn ogen slecht samen. We zitten middenin de koude oorlog, dus het thema is wel begrijpelijk.

Let's Work
Na 2 mindere nummers pakken we nu weer een Prince klassiekertje. Het nummer is retefunky, maar vooral live erg sterk.

Annie Christian
De manier van zingen is bijna het oplezen van een verklaring (later op eenzelfde manier gedaan met Anna Stesia). Prince verpersoonlijkt hier de antichrist. Muzikaal gebeurt er op de achtergrond heel veel. De gitaar en synths zijn echt fantastisch, waardoor dit nummer je echt bij de strot grijpt. Luister dit nummer maar eens met een koptelefoon.

Jack U Off
Op Do Me Babay was hij er al mee bezig, maar op Dirty Mind was hij het "vergeten": masturbatie. Qua zang een vrolijk uptempo popliedje, gemaakt voor de zomer. Lekker rock and rollen en ondertussen verwend worden. Een plaat kan slechter eindigen.

Prince stond na dit album op het punt van zijn grote doorbraak. Als je echter terugluistert naar het niveau van zijn eerste 4 platen is het ongekend dat die doorbraak nog niet had plaats gevonden. Er zijn zat artiesten die het niveau van een album als Controversy nooit zullen halen. Voor Prince was het einde van de warming-up.

Oké, echt een belachelijk lange recensie dit. Bij voorbaat mijn excuses

Controversy dus. We horen een Prince die steeds zelfverzekerder wordt, en die steeds meer zijn eigen stijl vindt. Controversy is de eerste plaat waarop onze held de Prince-mangel in gebruik neemt, die nog decennialang trouw dienst zou draaien: pop, R&B, funk, synthpop, dance en rock verdwijnen erin en komen er aan de andere kant weer uit als één geheel.

Want vooral op de eerste twee platen kon je echt nog de scheidingslijnen tussen de verschillende door Prince gehanteerde genres waarnemen. Eerst krijgen we de discostamper, daarna volgt de hardrocker, dan door met een gevoelige R&B-ballade, enzovoort. Niet dat Prince op Controversy plots zware gitaren laat binnenvallen halverwege dancenummers of pianoballades afsluit met sirtaki-outro’s, Bohemian Rhapsody bestond immers al en aan een Rood is hij nooit begonnen (zie je Marco, zo moet dat: gewoon negeren). Wel is het vanaf Controversy plots veel moeilijker om aan te geven waar Prince het ene genre laat eindigen en het andere doet beginnen. Van nu af aan deden die hokjes er gewoon niet meer zo toe. Zijn attitude tegenover alle mogelijke soorten muziek werd vanaf hier: if anybody asks you, you belong to Prince.

Het resulteert in een plaat die ik voor de ene helft geweldig vind. En de andere helft… tja, die doet me eerlijk gezegd niet zoveel. *Ongemakkelijke stilte*

Het titelnummer valt uiteraard aan de goede kant van de streep. Wat een beest van een track blijft dat toch, een cool, dampend, spetterend, catchy achtbaanritje. Het was op dit moment zijn langste nummer geloof ik, en ook zijn eerste lange nummer (+5 minuten) dat de volledige speelduur boeit. Meesterwerk.

Controversy is zijn status als langste Prince-song tot dan toe twee nummers later al kwijt aan Do Me Baby trouwens. Een geile slow zoals alleen Prince ze kan maken, maar ondanks het gekreun en gekwijl blijft het liedje boeien. Ergens op het einde, wanneer Prince vocaal en muzikaal plots wat gas terugneemt, meen ik in de verte zelfs al wat Purple Rain waar te nemen. Tussen die twee vinden we het prima Sexuality (heerlijk speels), en daarna nog het geweldige Private Joy (wat een levenslust!).

Dan volgt de tweede helft van de plaat, en verslapt mijn aandacht.

Ronnie Talk To Russia heeft een mooie titel en een boodschap die vast behoorlijk aankwam in die tijd, maar bij mij gaat het van ene oor in, andere oor uit. Ik zweer het jullie, ik heb de plaat net nog opgelegd en ik ben nu alweer compleet vergeten hoe dit liedje gaat. Let’s Work heb ik ook nooit zo bijzonder gevonden, een ietwat mechanisch dansmuziekje dat me nogal gedateerd overkomt en ik nooit in mijn hart heb kunnen sluiten. Ook Annie Christian (geef mij maar Anna Stesia) en Jack U Off beklijven niet voldoende, zonder dat ze me echt tegenstaan overigens. Geen van deze vier vind ik stinkerds, maar in mijn Prince top 100 zal je ze niet aantreffen.

Aldus is Controversy een album waar ik gemengde gevoelens over heb. Langs de ene kant ben ik onder de indruk van de manier waarop Prince hier zijn eigen niche in de popmuziek (-en cultuur) gevonden heeft, en vind ik de eerste helft van de plaat fenomenaal. Langs de andere kant heb je die tweede helft waar ik maar niet inkom. Voor mij is dit dus helaas typisch zo’n plaat die op een bepaald moment de pedalen wat verliest. Zijn minste sinds For You vind ik, desondanks kan ik hier onmogelijk lager gaan dan 3.5*.

Een zeventje staat hier nu als cijfer op Musicmeter voor één van de betere electronic funk en soul albums uit begin jaren '80. Gevuld met overheerlijke funky songs en fraaie soulballads met veel te geile teksten. Deze LP is samen met Dirty Mind de overgangsplaat van de beginfase van Prince naar zijn zeer succesvolle jaren '80. De titelsong Controversy hoort bij mijn favoriete Prince nummers, dat zegt eigenlijk genoeg. Ook live was dit een fantastisch nummer. Het gaat lekker in die funky sfeer door met Sexuality. Tekstueel logisch gevolgd door Do Me Baby, wat weer één van zijn betere soulballads is. Kant A van de LP vind ik dan ook van een uitstekend niveau. Op kant B wordt het soms ietsje minder, maar blijft het goed met songs als Let's Work, waarvan de 12 inch versie nog beter is, Annie Christian en Jack U Off. Pardon?!