Art Blakey and the Jazz Messengers - Moanin' (1959)

Wanneer je je gaat oriënteren in de wereld van de jazz, kun je eigenlijk bijna niet naast deze plaat. Hij wordt gezien als een van de klassiekers uit de jazzwereld en het is nog terecht ook. Erg bekend in het wereldje ben ik niet, dus met leuke feitjes en dergelijke kan ik niet komen, ik kan echter wel mijn eigen ervaring met dit juweeltje beschrijven.

Ik heb de cd-versie, waardoor de opener van de plaat eigenlijk geen opener is. De 'Warm-Up and Dialogue Between Lee and Rudy' is namelijk niet echt geheel duidelijk en het nut van deze halve minuut ontgaat mij eigenlijk een beetje om heel eerlijk te zijn.
Maar ach, wat zijn nu 35 seconden wanneer er daarna meteen een motiefje wordt ingezet wat meteen bekend voorkomt. Hoewel ik toch zeker weet dat ik het nog nooit gehoord had.... Het zijn de klanken van Moanin'. Het swingt, het intrigeert en het gaat maar door. Het houdt niet op en het is interessant en origineel, zonder in een soort gebrabbel te verzeilen. Het is zoals jazz op zijn best is. Het enige jammere is de bassolo, maar dat is meer een persoonlijke afkeer tegen bassolo's.
Are You Real gaat op dezelfde wijze verder. De trompet schalt een heerlijk vrolijk, bijna zomers (maar dat zal door het weer komen) deuntje, begeleidt door een verdienstelijke en degelijke ritmesectie. Daarna komt pas de saxofoon die een geweldige solo neerzet, weer gevolgd door de trompet. Zo komt in principe ieder instrument aan de beurt waarbij ik de saxofoon en de piano het beste uit de bus vindt komen. De trompet namelijk heeft hier en daar de neiging iets te schel te klinken. En ik vind dat in ieder geval lelijk.
Along Came Betty begint iets bescheidener, iets rustiger. Hoewel de swing er nog steeds duidelijk in zit. Dit is mijns inziens het beste en mooiste nummer op de plaat. Wat de mannen hier uit hun instrumenten en toeters weten te toveren, daar zijn gewoon geen woorden voor. Het klinkt, het past en het komt allemaal prachtig samen. Weer is er ruimte voor iedere muzikant om zichzelf te laten horen en de luisteraar te betoveren. En dat wordt ook gedaan ook!
In Drum Thunder Suite treedt, zoals de naam al zegt de ritmesectie iets meer naar voren. En hoewel ik hier over het algemeen niet zo happig op ben, moet ik toegeven dat het hier wel een enorme spanning weet te creeëren. Dit wordt nog eens versterkt door de meesterlijke trompetlijn die er overheen ligt. Een van de betere nummers van het album.
Ook op Blues March speelt de ritmesectie een prominente rol. En hier vind ik het dus weer minder geslaagd. Het raakt me hier niet. Het klinkt allemaal wel leuk, maar het doet me niets. En dat is toch wel essentieel.
Come Rain Or Come Shine is dan gelukkig weer beter. Het grijpt weer een beetje terug naar Moanin' en Are You Real. Lekker swingend en pakkend. Alleen vind ik laatstgenoemden toch beter. Waarom, dat zou ik zo niet goed kunnen zeggen, maar het pakt me minder, dit nummer. Het motiefje is goed, maar het is denk ik minder goed uitgewerkt.

Al met al kom ik toch op een zeer verdienstelijke score van 4*. Er zitten nummers bij, waar echt de sterren van de hemel wordt gespeeld, maar helaas kakt het mijns inziens aan het eing een beetje in.

Titelnummer Moanin' is een schot in de roos: catchy, swingend, meeslepend - het belooft wat voor de rest van het album, maar weet dat helaas niet waar te maken. Na de fantastische opener glijdt het album namelijk meer en meer af, om tot een dieptepunt te komen bij Drum Thunder Suite en vooral Blues March, waar Blakey veel te veel op de voorgrond treedt. Dat is natuurlijk zijn goed recht als bandleider, maar het zit de nummers wel in de weg. Vooral laatstgenoemde is niet om aan te horen, overigens niet alleen dankzij Blakey, maar ook doordat het gespeelde thema eenvoudigweg irritant is. Met de afsluiter Come Rain or Come Shine, die toch wel net zo genietbaar is als de nog niet genoemde nummers, weet men zich toch nog wat te herpakken, maar het niveau van Moanin' wordt echt niet meer gehaald. Toch valt dit album aan iedereen aan te raden, niet alleen omdat het titelnummer zo geweldig is, maar ook omdat deze vrijwel overal voor een aangenaam prijsje te vinden is.

3,0*

De volgende halte op mijn jazz-zoektocht is deze plaat; 'Moanin'' van Art Blakey & The Jazz Messengers. De opener annex titelsong klinkt erg bekend in de oren, en die durf ik best geniaal te noemen. Ontzettend lekker, je kan er gewoon niet op stil blijven zitten. De groove die ontwikkeld wordt door Blakey en zijn kompanen, is onnavolgbaar. Heerlijk soleren van Lee Morgan, die trompet speelt, prima ondersteuning ook. De stukjes waarin de piano op de voorgrond treedt, hebben zelfs een soort van zalvend karakter; je wordt er lekker mild van. Nou ja, ik dan toch.

Daarna is het misschien allemaal wat minder, de thema's die gespeeld worden zijn net wat minder tot de verbeelding sprekend, maar ach.. Zo'n song als 'Moanin'' maak je ook maar één keer in je carrière, zeker? Lichtjes overdreven, natuurlijk, en ik heb ook niet al te veel recht van spreken, want dit is tot nu toe het enige wat ik ken van Blakey.

'Are You Real' zet in, erg vinnig, om dan even wat rustiger aan te doen, vervolgens weer in gang te trekken; Lee Morgan blaast er lustig op los, de ondersteuning is net wat drukker (let vooral op het ritmische drumspel van Blakey). Ik vind dit ook een erg goed nummer, je kan er wederom niet op stil blijven zitten. Het swingt, zonder kitsch of zo te worden.

'Along Came Betty' vind ik iets minder boeiend, weet me ook nauwelijks helemaal te raken. Al drijft het wel op een dromerige wolk, van het type waarin je rustig kan zetelen, en kan mijmeren over idylles. Halverwege heb ik de indruk dat het net wat te veel gaat kabbelen, maar goed, het moet niet altijd intens zijn. En veel rust krijgen we op de volgende songs niet meer te horen.

'The Drum Thunder Suite' begint bijzonder heftig, met een drumsolo, en de Blakey speelt ook de hoofdrol. Hij doet dat eigenlijk wel met verve, en het motiefje dat erbij geblazen wordt, is best leuk. Toch stijgt deze song daar nooit bovenuit, en blijft het enkel bij "leuk". Ik heb niet al te veel met deze song, hij kan dan compositorisch zo goed in mekaar zitten als wat, ik vind het op den duur zelfs een klein beetje (klein beetje maar hoor) op de zenuwen gaan werken. Na iets meer dan vier minuten echter kent de song een onverwachte wending, en dat is wel bijzonder aangenaam. Net wat de song nodig had, en dat maakt toch nog één en ander goed. Heerlijk, hoe relaxed het dan opeens klinkt! Om na een minuutje weer over te gaan op een wat speelser ritme, om daarlangs terug naar het beginthema te reizen.

Ook de titel van de volgende song, 'Blues March', is niet zomaar gekozen. Het is een mars, doch erg bluesy klinkt hij niet, zou je zeggen, na een oppervlakkige beluistering. Beetje vrolijk, zelfs. Toch bespoor je enige weemoed na een aantal luisterbeurten, niet in de uithalen van Blakey, maar in de subtielere passages, die zich half op de achtergrond afspelen. Zoals Howlin' Wolf jammerde met z'n rauwe wolvengehuil, jammerde Lee Morgan met z'n trompet. Wat wel een beetje jammer is aan deze song, is dat het tempo er af en toe wordt uitgehaald. Voor de afwisseling, dat begrijp ik wel, maar het past gewoon niet in het beeld dat ik van deze song heb.

En dan zijn we reeds aanbeland bij de afsluiter, 'Come Rain Or Come Shine'. Een uiterst rustgevend sluitstuk van een solide, bij vlagen met fraaie solo's opgesmukte plaat. Blakey en de zijnen slagen er in deze song ook in om mijn stemming nog een keer te doen omslaan; een gevoel van berusting overvalt me. "Het is goed geweest"; "Morgen komt er nog een dag, we zullen wel zien". Dat soort gedachten komen nu in me op. En zo luister ik heerlijk relaxed deze mooie plaat uit.

'Moanin'' is misschien niet de jazz-klassieker waar ik naar op zoek ben, niet het meesterwerk dat ik dag en nacht ga koesteren en dat een ereplek in mijn top 10 verdient; maar het is wel een verdomd lekkere plaat, die verschillende dingen in me weet op te roepen, en dat verdient toch een pluim. Van Blakey ga ik nog wel meer luisteren, onder andere 'Indestructible' en 'Free For All' staan nog op m'n lijstje. Als iemand anders nog suggesties heeft, feel free to share.

4 sterren

Zalige plaat... Virtuoze muzikanten! Ben blij dat het niet bij deze plaat is gebleven, want 40 minuten is natuurlijk veel te kort. Kan vooral erg genieten van de (alt)saxofonist.

Favorieten zijn natuurlijk "Moanin'", maar ook "Are You Real", "The Drum Thunder Suite" en "Come Rain Or Come Shine".

Mooie plaat. Eerste nummer is enorm goed. De rest is zeker niet onaardig maar haalt voor mij het niveau niet van de titelsong.
'Are you Real' is een song die ik maar niet kan waarderen.. het ligt op de een of andere manier niet lekker in het gehoor. Denk dat het de (te) vrolijke blazers zijn in het begin die voor mij in de weg staan.
Verder een heel fijne plaat.

Drummer Art Blakey laat zich met dit album voor het eerst omringen door de Jazz Messengers. Je hoort Blakey duidelijk doorheen het album, maar hij laat genoeg ruimte voor de andere muzikanten. Dat het zo'n mooi geheel klinkt, kom waarschijnlijk omdat saxofonist Benny Golson 4 van de 6 nummers heeft geschreven en Art Blakey het geheel geweldig coördineert. Het is vooral het titelnummer Moanin' van en met pianist Bobby Timmons dat er bovenuit springt.

Hard bop is voor mij geen evident genre. Maar dit album klinkt echt wel goed. Niet alleen het beste van de hard bop, maar ook één van de betere jazz albums in het algemeen.

Met: Art Blakey (drums); Lee Morgan (trompet); Benny Golson (tenorsax); Bobby Timmons (piano); Jymie Merritt (bas)

Een dik jaar na hun laatste studioplaat, blaast Art Blakey zijn Jazz Messengers nieuw leven in. Deze aftrap van zogezegd de “Morgan/Timmons/Merritt”-periode is meteen zo'n beetje de bekendste en best gewaardeerde plaat van de groep.

Benny Golson bleef slechts korte tijd een Messenger, maar drukt wel een groot stempel op de plaat. Hij schreef alle nummers behalve het onweerstaanbare titelnummer en de standard ‘Come Rain or Come Shine.’ Lee Morgan, tevens zijn ex-bandmaatje bij Dizzy Gillespie, voelt zich duidelijk senang bij Golsons stijl (zie ook Morgans uitstekende soloplaat Volume 3 van een jaar eerder), en allebei de blazers swingen de pan uit. Morgans kwaliteiten zijn natuurlijk wel algemeen bekend onder jazzfans, maar als ik deze plaat luister vind ik het spel van Golson eigenlijk even indrukwekkend. Ook Timmons en Merritt zijn trouwens aanwinsten, die zorgen voor een wat gelaagder, moderner geluid in de ritmesectie dan hun voorgangers Sam Dockery en ‘Spanky’ Debrest.

Goeie band dus vooral, goeie plaat ook wel, al kom ik nog steeds niet verder dan een ruime vier sterren. De b-kant voelt bij vlagen toch een beetje ‘opvullerig’ aan, veel tof spel maar weinig muzikale ideeën die me echt van mijn stoel blazen. De plaat krijgt wat ‘vinylbonus’ vanwege de dit jaar uitgekomen en door mij aangeschafte heruitgave op Blue Note’s Classic Vinyl Series, die uitmuntend klinkt. Ik had wel graag gehoord waar deze band heen was gegaan als Golson langer was gebleven, al maakte zijn vertrek wel weer ruimte voor de komst van Wayne Shorter (zij het via Hank Mobley).