Max Richter - Memoryhouse (2002)

Dat ik vroeger veel naar klassiek luisterde heeft het voordeel dat het voor mij niet veel moeite kostte om in de stemming te komen voor het beluisteren van dit album. Zeer mooie muziek waarbij vooral Sarajevo er ver bovenuit steekt. Schitterend nummer dat mij sterk deed denken aan dit nummer* uit La Double Vie de Veronique (1991) van Zbigniew Preisler.

* Van den Budenmayer - Concerto en Mi Mineur

Toentertijd, of eigenlijk nog steeds, behoorlijk imponerend om eens iets te horen wat meer dan alleen in de sfeer van Preisner/Kieslowski klonk. Het dichtste bij tot aan Memoryhouse was waarschijnlijk nog Kenji Kawai - Avalon, wat er bewust door geïnspireerd was.

Vooral de manier waarop Sarah Leonard de karakteristieke wijze van zingen van Elżbieta Towarnicka (die veel met Preisner heeft gewerkt) uitstekend benadert doet mij vermoeden dat het een overduidelijke inspiratiebron van Richter was.... Memorybook en ander werk van Richter hebben ook veel raakvlakken met andere componisten, maar soms is het te nadrukkelijk; een matige bewerking van Arvo Pärt's Summa in zijn score voor La marque des anges - Miserere is een duidelijk voorbeeld.

"Maria, the Poet" confronteert me telkens weer met de talloze zinloze daden die wij -mensen- stellen. Godverdomme man. Dat nummer schiet mijn tere ziel aan stukken. Alsof ik gedeporteerd word naar een land waarin niemand nog iets naar waarde weet te schatten.

Luisterend naar ‘Maria, The Poet (1913)’ word ik door de klanken van de Russische taal zachtjes teruggevoerd naar de jaren 80 waar ik ooit het besneeuwde Praag bezocht toen het nog zuchtte onder de Russische onderdrukking.

En terwijl ik mijn ogen sluit met deze muziek in mijn oren wandel ik in gedachten weer door de Praagse straten waar de vrieskou overheerste en ik de stilte van haar inwoners ontmoette. Oude gebouwen met sneeuwbedekte daken en de warme eenvoudige café’s waar de goedkope Pivo rijkelijk stroomde in onze puberende kelen.

‘s Nachts naar buiten kijkend door het open raam waar ik, in de stilte van de stad, de sneeuw rijkelijk zag vallen. En dan zelf weer terugvallen in het zeer warme bed waar mijn daar nieuwe vriendinnetje mij haar geheimen liet ontdekken van de voor mij nog te ontdekken wereld van het vrouwelijk lichaam en de bijbehorende warmte en liefde.

De totale onwetendheid van verantwoordelijkheden was mij eigen terwijl ik over de totaal verlaten Karelsbrug wandelde in de koude morgen naar de Joodse begraafplaats.

De hele stad ademde communisme uit en hoe hard die wereld ook toen was voor de Tsjecho-Slowaken: ik genoot volop van mijn vrijheid.

Maar in deze muziek voel ik de melancholie en in het, bij mij onvertaalbare Russische, gedicht sluimert het zwaarmoedige verdriet van de Slavische cultuur.

Dit lied, dit nummer, is voor mij het Praag van toen, een wereld die niet meer bestaat..

Die prachtige engelachtige vrouwenzang die zo'n kernelement is van dit album, en die Max Richter zo prachtig hoopvol laat klinken tussen het mysterieuze en melancholische geheel, die hoor je niet vaak.

Daarom wilde ik het volgende stukje muziek (dit jaar uitgekomen, vrijwel onbekend op MusicMeter) toch even met jullie delen: Deflowering - YouTube

Schitterend, als je zou zeggen dat zij op dit album zingt dan geloofde ik je direct.

Helaas een nog zeer actueel album gezien de (al weer) catastrofale verwikkelingen in Rusland en omstreken. De muziek is net zo verslavend als op het imposante Sleep. Het vergt wel een tikkie minder luistertijd . Bestaan er overigens twee hoesafbeeldingen bij dit werkstuk? Zoja dan vind ik die andere meer schrijnen en daarom beter passen bij de thematiek.

Klopt, er is ook een versie met slechts de bovenleidingen van de trein te zien. Al moet ik zeggen dat ik een desolaat peroon ook wel kan apprecieren als omlijsting. Mooi hoe hij ook esthetiek heeft toegevoegd aan zijn album.

Denk ik een rustig plaatje gekozen te hebben voor het thuiswerken, krijg ik bij Garden (1973) / Interior een enorme hersenkraker. En dan weet ik het: het liedje is de perfecte intro van Sub-Culture, New Order.