Uriah Heep - Return to Fantasy (1975)

Nieuwkomer en superbassist John Wetton schreef niet mee aan de songs en weer leverde Uriah Heep een zeer wisselvallige plaat af, echter de mindere nummers hierop zijn niet zo slecht als die op "Wonderworld".

Meteen maar met het hoogtepunt beginnen, "Return to Fantasy" is de laatste klassieker in de oude Uriah Heep stijl.
Gierende keyboards, een lekkere drive en mooie melodielijnen maken dit tot een geweldig nummer.
Het epische "Beautiful Dream" doet er nauwlijks voor onder, wat een geweldige vocale presatie van David Byron op het eind van dat nummer !
Een ander hoogtepunt is het instrumentale tussenstuk van "Devil's Daughter", complex en jazzy wat de drummer Lee Kerslake eigenlijk niet aankan.
Ook zeer goed is het ingetogen "A Year Or a Day", echter de rest is beduidend minder.

"Shady Lady" is opgebouwd rond een Status Quo-achtige riff met een bluesy gitaarsolo van Mick Box, op zich nog wel redelijk.
Het getoeter en de koortjes op "Prima Donna" maken me nerveus, klinkt mij te vrolijk.
Aangezien ik niet van echte bluesmuziek hou kan ik ook niets met "Your Turn to Remember", "Showdown" zit vol met goede ideeen maar is te gehaast uitgewerkt.
De ballad "Why Did You Go" is qua kitsch op het randje.

Wat zal vroeger kant 2 van de LP minder vaak gedraaid zijn dan kant 1, vermoed ik.

De B-kantjes "Shout It Out" en "The Time Wil Come" klinken ook zo, en van de demo-versies vind ik "Prima Donna" beter als het origineel.
Hierna mogen David Byron en John Wetton nog 1x schitteren op het zwaar onderschatte en betere "High and Mighty".

Een van de geslaagdere albums van Uriah Heep, waarbij de typerende melodieuze, fantasy-getinte nummers worden aangevuld met meer mainstream klinkende rockers en ballades. Zanger David Byron is uitstekend in vorm en maakt indruk met zijn kopstem op bijvoorbeeld Beautiful dream. Hij zingt zo soepel en naturel in de hogere registers, wie doet hem dat na? Shout it out (bonusnummer op remaster) had op het reguliere album niet misstaan, dat gelft ook voor The time will come! Kant B is rustiger en subtieler dan de A-kant, met de grote hit Return to Fantasy. Niet een typische plaat voor hardrockpuristen, neem ik voorzichtig aan, maar voor wie niet bang is voor een slide-gitaar of saxofoon een lekkere plaat.

Return To Fantasy is mijn favoriete UH album. Vooral kant A vind ik erg sterk.
Na de mislukking van 'Blunderworld' is dit voor mij een verademing. En alhoewel Gary Thain een erg getalenteerde bassist was... mis ik hem totaal niet op dit album. Sterker nog: John Wetton is een goede keuze geweest wat mij betreft.
Het zou helemaal perfect geweest zijn als ze de track 'The Time Will Come' (b-kantje van de singleversie van het nummer 'Return To Fantasy') op deze plaat hadden gezet i.p.v. 'Primadonna'
Over de vormgeving / ontwerp van de platenhoes is Ketwiezel ook erg te spreken!

In 1975 heette alles met scheurende gitaren hardrock of heavy rock. De drang naar het indelen in subgenres was er toen nog niet (mensen die deze periode bewust meemaakten: klopt dit?). Ik ging in oktober 1976 fanatiek naar Hilversum 3 luisteren en van Uriah Heep kwamen vooral Gypsy en Easy Livin' voorbij, plus een enkele keer het titelnummer van deze elpee.

Als single haalde Return to Fantasy in september 1975 #34 in de Top 40, bij de Nationale Hitparade van de NOS werd het slechts Tipparade (maar die telde dan ook slechts 30 nummers). In de BRT Top 30 werd het #30.
Vergeleken met de andere groepen van de grote vier die vanaf 1970 de heavy rock domineerden (Led Zeppelin, Deep Purple, Black Sabbath) was Uriah Heep de lichtste. Zanger David Byron had niet een krachtige powerstem zoals de zangers van de andere bands, maar wél een lenige. Ik vond Heep zelfs beter dan Zep, zoals fans hen liefkozend met koosnaampjes noemden.

Vorige week was ik bij De Groeverij in Houten, waar deze elpee tweemaal stond. Met zo'n mooie hoes heb ik één exemplaar meegenomen. Hoe bevalt hij anno 2023?
Tweemaal werd ik heel vrolijk. Het titelnummer vind ik een verbeterde versie van Easy Livin' (dat al zo goed is!) met die typische verouderde shuffle van drummer Lee Kerslake, diezelfde kant 1 sluit af met Beautiful Dream, dat met keiharde synthesizergeluiden aftrapt. Alsof ik in 1975 in een bioscoop naar een science-fictionfilm kijk: enerzijds supergedateerde geluiden, maar lékker... Zwáár genieten. Star Wars avant le lettre en Byron die aan het einde aangenaam met zijn kopstem zingt.

Verder klinken enkele lekkere rockende nummers, die tegelijkertijd niet heel speciaal zijn. In 2011 vergeleek Lonesome Crow Shady Lady terecht qua riff met Status Quo, bij Heep klinkt bovendien een slidegitaar die ik inmiddels associeer met de eerste albums van Whitesnake, een band die toen nog moest beginnen. Hetzelfde geldt voor de gitaren in het stevige Showdown waarin bovendien een aangenaam hammondorgel klinkt en een geinige gitaarsolo.

Een dieptepunt ontbreekt evenmin: waarom gingen sommige heavy rockbands toch stoeien met blazers? De fans van dat soort getoeter droegen in die jaren broeken met wijde pijpen en gingen naar discotheken om op soul, funk en disco te dansen. Rockers gingen voor ruige gitaren en verwelkomden in datzelfde 1975 een nieuwe klasbakgroep: Status Quo scoorde met Roll over Lay Down. Dat verschil had ik in '76 of '77 wel snel in de gaten, waarom Heep dan niet op Prima Donna? Als popliedje niet onaardig overigens en Byron zingt het met verve, maar hier past het niet.

Twee hele sterke nummers, de rest is okay, op één nummer na dat op deze plaat niet passend is. Een ruime voldoende voor de plaat met een prachtige hoes.

Degenen die in het verleden noteerden dat dit de laatste goede Uriah Heep was, lopen inmiddels hopeloos achter: vanaf Wake the Sleeper (2008) bracht de groep het ene na het andere sterke retrogressive album uit. Tenzij je denkt dat vroeger alles beter was, maar dát vind ik zo'n suffe stelling!