Raphael Saadiq - Stone Rollin' (2011)

Drie jaar na The way I see it is Raphael Saadiq terug van weggeweest. Na de formaties Tony! Toni! Toné! en Lucy Pearl geniet Saadiq al enkele jaren als solist enige roem. Met zijn vorige plaat verwierf hij al redelijke bekendheid in onder andere de Verenigde Staten en Europa, maar op het internet gonst het van de speculaties dat dit voor hem de definitieve doorbraak zal betekenen. Het feit dat dit tot nu toe één van de weinige soul releases van 2011 is zal zeker in zijn voordeel zijn, en op het internet is menig critici het er over eens: dit album zal veel te horen zijn deze zomer. Saadiq verklaarde dat zijn vorige album als het ware een echo was van het sixties werk van The Temptations, en dat hij voor dit album een lichtelijk andere koers zal varen maar tegelijkertijd dezelfde lijn zal voortzetten als The way I see it en -uiteraard- met behoud van de retro sound.

Dat dit album vol staat met retro nummers staat tijdens de eerste beluistering al buiten kijf. Menigeen kan al snel concluderen dat dit vakwerk is. Ondanks dat vind ik het materiaal veel van hetzelfde en twijfel dan ook de houdbaarheid van Stone rollin’ als geheel. Af en toe een nummer is zeker fijn, maar dan grijp ik toch al snel steeds terug naar de titeltrack. Dat is naar mijn idee toch wel het pronkstuk op deze plaat. Opener Heart attack is een voorbeeld van een nummer waar ik vrij snel op uitgekeken ben. Het is één van de stevigste nummers op het album, het kent een strakke instrumentatie en barst van de energie. Toch heb ik geen seconde het idee dat ik luister naar een funknummer dat mij volledig weet in te pakken. Go to hell begint veelbelovend, maar het blijft maar voortkabbelen. Ruim vier minuten lang steeds hetzelfde deuntje zonder enige afwisseling. Het koortje weet het nummer nog enigszins naar een hoger niveau te brengen en dat de instrumentatie halverwege het nummer wat voller wordt draagt daar ook aan bij. Het weerhoudt mij er echter niet van om het nummer tot een redelijk saai liedje te bestempelen.

Met Radio en Over you wordt teruggegrepen naar een combinatie van sixties soul en rock. Aanvankelijk erg verfrissend, maar het frisse is er na drie luisterbeurten wel van af. Day dreams ademt een jaren ’50 stijl uit en wekt op de een of andere manier (qua arrangement) zelfs het gevoel op dat dit een traditioneel “zwart” gospel nummer had kunenn zijn. Movin’ down the line tapt duidelijk uit het Motown-vaatje, maar het is vooral een gebrek aan charme dat ervoor zorgt dat ik liever iets van Motown van –tig jaar geleden opzet. Just don’t doet me denken aan het eerdere nummer Go to hell, ruim vijf minuten lang hetzelfde. Waarom er zo weinig variatie in dit album zit is mij een raadsel. Gebrek aan creativiteit heeft de beste man namelijk niet. Good man is naast de titeltrack het tweede nummer dat ik écht goed vind. De heerlijke losse vibe en het nogal kale arrangement zorgen voor een betoverende sfeer. Een sfeer die ik graag vaker had willen ervaren op deze plaat. Ook de toegevoegde gastartiest(e) zorgt voor een meerwaarde. The answer mag het album afsluiten, of nouja, bijna dan. Hoewel dit nummer tekstueel één van de sterksten is, gaat het helaas gepaard met één van de saaiste arrangementen. Er volgen een paar minuten stilte en dat wordt de luisteraar verrast met een “verborgen” nummer, vandaar dat The answer ook bijna tien minuten duurt. Dit nummer valt ietwat buiten de stijl in vergelijking met de rest, het ligt in zekere zin in dezelfde lijn, maar is meer georiënteerd op het neo-soul genre, maar helaas weet ook dit nummer geenszins te imponeren.

Naast kwaliteit wordt er ook (helaas) verzadiging geboden. Tien nummers, tien keer bijna hetzelfde kunstje waarbij alleen de titeltrack en Good man zijn blijven hangen. Saadiq is een artiest in hart en nieren en kent de fijne kneepjes van het vak. Entertainen kan hij als geen ander. Productioneel, vocaal en instrumentaal een prima album waar menig artiest een voorbeeld aan kan nemen. Op originaliteit (teksten e.d.) en pakkendheid daarentegen ben ik dan weer een stuk minder enthousiast. Meer soul dan dit kom je tegenwoordig haast niet tegen in een album, maar ironisch is dat ook het struikelblok, de échte soul ontbreekt. Stone rollin’, een plaat waar je prima op los kan gaan maar geen enkele emotie weet over te brengen. Het “zijn we er al bijna”-gevoel dat na ongeveer het vijfde nummer begint blijkt een terugkomend verschijnsel. Misschien is dat bij zijn volgende album anders…

Het vorige album was goed en deze nieuwe is goed. Need I say more?!

Stone Rollin' klinkt zoals dit soort muziek moet klinken. Het mag dan zo retro als de pest zijn; liever goed gedaan dan een probeersel waar geen bal aan is.
Ik besef wel degelijk dat we 11 nummers lang een ' hoop van hetzelfde' te horen krijgen maar mag ik er dan gelijk achteraan gooien dat het dan wel fantastisch is als het blijkbaar niet gaat vervelen en dat het catchy is en blijft van Heart Attack tot en met The Answer.

Ik kan me ook wel in de kritiekpunten vinden die ik lees over dit album. ' De echte soul ontbreekt'. Dat is een pijnlijke opmerking die user Angelo daar neerpent en toch zit er een kern van waarheid in. Het lijkt allemaal iets te veel automatische piloot. Oei, toch een trucje wellicht.
Hier wringt dan toch de schoen, ook voor mij. Het is allemaal goed gedaan, het is catchy, het verveelt niet, maar toch heeft het tegelijkertijd ook iets afstandelijks. Laat ik dat bij de grote klassiekers binnen dit genre nu net niet zo ervaren.
Misschien een euvel dat een artiest als Prince ook op plaat heeft. Ik heb geen idee hoe de heer Saadiq live is, maar ik kan me zo voorstellen dat hij dan op z'n best is.

Hoe dan ook kan ik prima leven met de kritiekpunten, want het zit verder allemaal wel goed tussen mij en Stone Rollin'.

Eindelijk! Ja, dat kunnen we wel zeggen. Eindelijk is het dan zover. De nieuwe cd van Raphael Saadiq is uit en het toch zeker een album waar de hele soulwereld reikhalzend naar uitgekeken heeft. Helemaal door het geprezen ‘The Way I See It’ uit 2008. Maar Saadiq maakte natuurlijk al eerder furore. Was het niet met Tony!Toni!Toné! in de jaren 80 en 90? Zekers. En Lucy Pearl dan, met die ene plaat uit 2000? Ja dat was ook van hem. En natuurlijk niet te vergeten zijn andere solo-albums ‘Instant Vintage’ en ‘As Ray Ray’. Maar nu dan ‘Stone Rollin’

Op de energieke opener ‘Heart Attack’ is meteen al te horen dat Saadiq wederom voor de retro-sound gaat. Hetzij met wat meer gitaren. Want zonder twijfel is het te zeggen dat dit een wat steviger nummer is als we gewend zijn van zijn topalbum uit 2008. Daarmede niet minder fijn. De energie en de vakmanschap spat er van af. Er is ook hoorbaar plezier geweest in het opnemen van dit nummer. Dit belooft veel goeds voor de rest van de plaat.
‘Go to Hell’ vat dan weer uit een ander vaatje. Het tempo is er wat meer uit, Saadiq zingt veelal de hogere octaven en de ritmiek is wat intiemer. Wat dit nummer vooral zo boeiend maakt is het fijne achtergrondkoortje. Dat gospel in de soul zit wordt maar weer eens bewezen. En dat koortje zorgt er eerlijkheidshalve ook wel voor dat het nummer niet als teveel voortkabbelend ervaren wordt.
‘Radio’ was het eerste nummer van dit album waar we een clipje bij zagen. We kennen hierin de combinatie van rhythm & blues en rock & soul. Een nummer over een vrouw die onze Saadiq wil versieren terwijl hij toch duidelijk aangaf al bezet te zijn. Energieke en vrolijk sfeer in dit nummer. Blijft ook lekker hangen en al snel willen we proberen mee te zingen met de snelle frame “See that Girl is so fast. She’s Rollin, Smokin and Makin Cash’.
Ook ‘Over You’ vat qua stijl uit hetzelfde vaatje als ‘Heart Attack’ en ‘Radio’. De zang van Saadiq is hier wat meeslepender, alsof hij op zijn knieën de dame bezingt waar het nummer over gaat. Haar met die zang over wil halen naar hem te luisteren. En wij luisteren mee, dat doen we zeker. Want het is een erg lekker nummer.
Dan is er plaats voor één van de beste nummers van dit album. De titeltrack. Vooral muzikaal is dit nummer erg goed in elkaar gezet. Mooie lagen, mooie sfeer. Het is moeilijk neer te pennen waarom dit nummer zo goed is. Misschien omdat je het gewoon moet horen en moet voelen. Uitstekend vakwerk.

In ‘Day Dreams’ horen we duidelijk de gospel. Tenminste dat is de sfeer die het nummer uitdraagt. Één van de meest aanstekelijke nummers van dit album. Lekker gitaartje, goede backings, goede ritmiek en sfeer ook. Clap Your Hands!
‘Movin Down the Line’ is een nummer dat toch wel in het verlengde van zijn vorige album te zien is. Duidelijk hoorbaar is het Motown-sausje dat over dit nummer gegoten is. En eerlijkheid gebied mij te zeggen dat dit niet het meest geïnspireerde nummer van het album is. Het kabbelt mij iets teveel voort zonder echt spannend te worden. Ik mis wat extra’s. Iets wat ik van Saadiq toch eigenlijk wel vaak verwacht.
Bij de eerste gitaarfrases van ‘Just Don’t’ moet ik opeens denken aan het pophitje ‘Kiss Me’. Ja die van Sixpence None the Richer. Nummer is vergelijkbaar met ‘Go to Hell’. Ook nu wordt het nummer aan het einde pas wat spannender gemaakt. Ditmaal door de begeleidende vrouwelijk vocalen. Het nummer is muzikaal wel aardig rijk, maar ook nu moet ik zeggen dat Saadiq beter kan.
En als we het dan toch over vrouwelijk vocalen hebben. Een nummer waar toch zeker de aandacht naar deze vocalen mogen is ‘Good Man’. Ook al zo’n nummer dat voor het album op het internet circuleerde om men warm te maken voor deze plaat. Het nummer is vrij kaal gehouden, maar bewijst daarmee dat de term less is more nog altijd geldt. Dit is gewoon één van de beste nummers van deze plaat! De beste dame op backings heet by the way Taura Stinson.
Met ‘The Answer’ zijn we dan alweer bij het laatste nummer beland van dit album. En eigenlijk kunne we vrij kort zijn over dit nummer. Tekstueel is dit nummer uitstekend, misschien wel behorende tot de beste van dit album op dat vlak. Instrumentaal willen ze het graag spannend houden met de marcherende drum, maar echt imponeren doet dat niet. Wel een sfeervolle afsluiter.

Alhoewel, afsluiter. Als je cd nog wat minuten door laat lopen komen we nog een verborgen nummer tegen. Om precies te zijn op 5 minuten en 43 seconden begint een nummer waarvan ik de titel helaas niet weet. Nummer valt wel in de lijn van de muziek van Saadiq te plaatsen. Een neo-soulnummer met een wat retrovibe.

En zo zijn we dan echt aan het einde gekomen. Ik vraag me nu af of de verwachtingen te hoog waren, maar ik mis toch wat. Toen ik de cd voor het eerst opzette was ik wat overdonderd en heb ik zelfs geroepen dat het beter is als ‘The Way I See It’. Maar na meerdere keren luisteren is dat toch wel een stuk afgevlakt. De nummers blijven gewoon minder lang imponeren, maar blijven wel onveranderd van kwaliteit. En natuurlijk zijn er uitschieters als de titeltack en ‘Good Man’

Logisch dat Raphael Saadiq verder borduurt op het grote succes van z'n vorige plaat. Ik zeg expres "verder borduren" want het is allerminst een herhaling van het kunstje.

Terwijl in dit genre de gelegenheidsgroepjes als paddestoelen uit de grond schieten, is Saadiq bezig geweest met het verder uitdiepen en onderzoeken van zijn geliefde sound. De rock 'n roll, de blues, het zijn rake toevoegingen tot een rijker geluid. De uitwerking is gevarieerder, origineler en daarmee ook een pak 'moderner' dan op The Way I See It. Vast een vreemd woord voor velen om hier te lezen, maar het zit 'm in de opbouw van zijn nummers, de eigenzinnige combinatie met de zangeres op Good Man, de finale van Just Don't, ... niemand doet het zoals Raphael Saadiq, niet de sixtieszangers en zeker niet die gelegenheidsgroepjes. Dat de songs an sich minder imponeren is geen struikelblok, de uitwerking is namelijk behoorlijk indrukwekkend. De soul zit hier niet in een ontroerende falsetto of een reeks prachtige ballades, maar in het hart voor het vak. De energieke precisie, dat is de "échte soul" van Stone Rollin'.

Met het geweldige The Way I See It uit 2008 maakte ik voor het eerst kennis met meneer Saadiq, tenminste, Tony Toni Toné en Lucy Pearl kende ik wel maar ik heb nooit geweten dat hij daar onderdeel van was. Anyway, de verwachtingen voor dit album waren torenhoog, helemaal toen ik de single Good Man voor het eerst hoorde.
Hij heeft die verwachtingen meer dan waar gemaakt. Het album begint met Heart Attack, een ongelofelijk lekker uptempo nummer waarmee de toon van het album meteen gezet is. Hierna gaat Saadiq in volle vaart door met stuk voor stuk prachtige nummers, met als absoluut hoogtepunt de prachtige afsluiter The Answer.
Raphael Saadiq heeft mij met deze plaat dus voor een tweede keer volledig weggeblazen, van mij mag hij deze stijl aanhouden.