Fates Warning - A Pleasant Shade of Gray (1997)

Eén van hun beste platen en krijgt de volledig 5 sterren van mij !
A Pleasant Shade Of Gray is een conceptplaat en eigenlijk 1 lang nummer opgedeeld in 12 delen.

Ray Alder's stem is met de tijd (en dus op deze plaat) lager geworden. Geen hoge uithalen meer zoals voorheen maar dat doet zeker geen afbreuk aan zijn performance !

Jim Matheos , verantwoordelijk voor de muziek, komt hier zoals gezegd met zijn beste werk boven. Frank Aresti en Joe DiBiase hebben de band verlaten en misschien daardoor een beetje een koerswijziging. De plaat klinkt vrij moody...

Keys worden gespeeld door Kevin Moore !

Persoonlijk vind ik dit ook een grote plaat in het progmetal genre en mag dan ook niet ontbreken in je collectie als je fan bent van het genre

1e Luisterbeurt;……Weg ermee! (zoals Hans Teeuwen in één van zijn bekende cabaret programma’s zegt. Volgens mij is het “Dat Dan Weer Wel” )
2e Luisterbeurt; Tjeuuuh, wat horen de liefhebbers hier nu eigenlijk in? Beetje eentonige bak met muziek..
3e Luisterbeurt; Hmmmmm toch wel aardig, al klinkt die zanger vrij beperkt.
4e Luisterbeurt; Hé.....! vooral het tweede gedeelte is toch wel aardig
5e Luisterbeurt; Toch hoor ik wel meer aardige dingen hoor! Hebben ze dan toch gelijk?
6e Luisterbeurt; Ja, nu begint het bij mij ook……

Nou, dan heb ik het belangrijkste wel gezegd. Met andere woorden; dit album veroverd niet gelijk je hart.

Tjonge, het duurde bij mij even….

Maar aangezien een paar “mede” progliefhebbers het hier het nu al een paar keer erg positief gehad hebben over dit album, moest ik het toch een keer checken. Ik kende de naam Fates Warning natuurlijk wel, maar ik ben volgens mij nooit bewust met deze band in aanraking gekomen.
Ik ben het eens met Metal-D78. Dit is vooral een plaat voor de hoofdtelefoon, én, wat ik toch wel wil aandragen; dit album moet haast wel in zijn geheel beluisterd worden, voor je razend enthousiast kan raken.

Maar goed, ik zal mij verder even verklaren. Ik begon objectief hmmm, veelbesproken term de laatste tijd, vooral hier op het forum) te luisteren, aangezien ik FoW dus nog nooit bewust geluisterd had. In eerste instantie kon ik niet echt warm draaien voor dit album. Vooral het eerste gedeelte klonk in mijn oren eentonig, weinig inspirerend, verveeld. In de eerste luisterbeurten hielp wat mij betreft de zanger ook niet mee aan een grandioze ervaring van dit album. Vooral voor hem geldt de term "eentonig", en ook na een aantal luisterbeurten vind ik dat eigenlijk nog steeds.
Wellicht voor de kenners; is dit voor hem een hoogtepunt? Want ondanks dat hij niet echt een heel beroerde stem heeft, klinkt het allemaal niet divers, gevarieerd.

Pas vanaf act V komt het voor mij allemaal een beetje los, met in act VI een gitaarloopje die mij op één of andere manier heel bekend in de oren klinkt, maar die ik nog steeds niet kan thuisbrengen. Maar het klinkt goed, dat is wat mij betreft een feit.
In act VIII komt er echt heerlijk pianospel naar boven waar lekker kort en direct wordt getoetst met later in het het nummer op de zelfde manier een akoestische gitaar. Waanzinnig!!!
In act IX wordt het allemaal iets melodieuzer en komt er een meer dan gemiddeld gitaarsolo aan bod. Act X bouwt een beetje duister op naar act XI, wat in mijn optiek een nummer is dat iets spannender wordt wanneer de zanger een beetje meer variatie brengt in zijn zang.
En de laatste, act XII, het beste bewaar je tot het laatst; is zo ongelooflijk goed, het is echt een afknapper dat het daarna gewoon over is…..

Aangekocht op 15 juni 2019 bij Amazon.de voor bruto 17,28 eur (waarbij ik bijkomend genoot van een promotie van ongeveer 25%) is dit dus album acht dat hier op een aparte stapel FW albums ligt. Meer uitleg staat in mijn vorige berichten bij Fates Warning: ik weet dat ik het geduld moet opbrengen én de tijd moet nemen bij hun albums dus het werd alweer een fiks aantal luisterbeurten.

17,28 eur (min die ongeveer 25% actiekorting) is een weggeefprijs voor mijn versie en ik verwijs even naar Discogs: Fates Warning - A Pleasant Shade Of Gray (2015, CD) | Discogs. Drie cd's en één dvd en ik tel even op: afgerond 53 + 62 + 71 = 186 minuten muziek met nog eens 113 minuten beeld én klank. Heet dit nu een cornucopia van vijf uren? Later meer over die uitgebreide extra's.

Over naar een album met de nodige personeelswisselingen. Geen gitarist Frank Aresti en bassist Joe DiBiase meer, wij heten bassist Joey Vera (vooral Armored Saint) en toetsenist Kevin Moore (ex-Dream Theater) welkom. Fates Warning met slechts één gitarist wordt het dus. Het is een album dat genadeloos breekt met hun vorige drie albums, geen singles of nummers met ingebeelde MTV hitpotentie maar één lang nummer in twaalf delen en zo progressief en ingewikkeld als een ontwerp voor een... progressief en ingewikkeld ding, maar de aanhouder wint dubbel en dik. Teksten en muziek zijn van gitarist Jim Matheos, productie is van Terry Brown, die tot en met Signals in 1982 de producer was van Rush.

Ieder album bespreek je op de twee fronten, wat stelt de muziek voor, zijn de teksten de moeite om te volgen? Op beide punten ben ik na al die maanden geëvolueerd van “veelbelovend” naar “overdonderd”. Tot op vandaag weet ik nog altijd niet goed hoe ik met dit overdonderend album moet omgaan, na vandaag laat ik deze voor een tijdje liggen want ik voel het aan als heel zware kost, die slechts laag per laag, ingrediënt per ingrediënt, stap voor stap zijn geheimen prijsgeeft, maar die blik van mij eergisteren bij de dvd (zie verder) was er eentje van absolute verbijstering.

Tekstueel bespeur ik - ik durf het niet van de daken te roepen - een typisch Fates Warning melancholie vooral door het fenomenaal zangwerk van een lager zingende Ray Alder. Muzikaal kan ik niet in de juiste termen beschrijven wat ik hier allemaal hoor, superieure muzikanten die tot het uiterste gaan om die stijlbreuk met vorige albums genadeloos door te duwen maar met een werkelijk fantastisch, haast uniek album als resultaat. Haast uniek? Ik weet er veel van maar ik weet niet alles en gelukkig maar want ik wil nog altijd overdonderd worden. Niet vergeten, ik hoor graag een knetterende gitaarsolo hier en daar en een fiks tempo of break krijgt altijd beide duimen omhoog van mij. Niets van dat alles hier, een paar gitaarsolo's dat wel, maar vooral opnieuw vijf muzikanten die een Magnum Opus uitvoeren en waarvoor je de nodige tijd moet nemen.

Heel lang alweer is deze lap tekst en hoewel ik nadien altijd met een ijskoud hart het nodige tracht te schrappen in mijn kleine romans bij een album, lukt dat hier niet. In mijn verzameling lp's en cd's is dit een haast unieke beleving, ik houd normaal niet zo van dat neerslachtige (melancholie is mij wel besteed als oude metaalhoofd) maar dit is zo'n aparte ervaring. Nu ik eraan denk, misschien had ik dezelfde ervaring bij Blackwater Park van Opeth. Volle mep, flink tegen mijn tegendraads karakter in maar verdiend.

---

Beloofd is beloofd, er zitten dus nog twee extra cd's én een dvd bij. Vaak heb ik een nogal zwart-witte mening over zogezegd obligate extra's (demo's, alternatieve versies, de live bak herrie), maar hier is allicht een meer genuanceerde / “plezant grijze” en minder cynische mening van mij gepast.

CD 2 bevat een live uitvoering van alle twaalf delen van A Pleasant Shade of Gray. Plaats en datum hiervan: de periode 16-26 april 1998 tijdens een Europese toer, voor velen een prettige aanvulling op het een jaar nadien verschijnende livealbum Still Life. Vraagjes. Is dit dezelfde muziek als op volgende video staat (zie ook de dvd): Fates Warning - A Pleasant Shade Of Gray Live | Discogs, volgens Wiki wel? Is er een overlap met deel I van Stil Life? Tot op vandaag tel ik immmers slechts twee livealbums met Ray Alder, naast Still Life ook Live Over Europe.

CD 3 bevat drie stukken muziek: een vijftien minuten durende “Pre Production Demo” van APSoG, een vijftig minuten durende “Instrumental Writing Demo” van opnieuw APSoG natuurlijk en een remix van Part II van opnieuw, juist ja. Het levert weliswaar een interessante luisterervaring op maar het zal bij de één of twee keren blijven, dat is nu eenmaal mijn karakter. En neen, ik ga geen pseudowetenschappelijke studie besteden aan de verschillen tussen demo en album. Het ontbreekt mij aan tijd.

Het is MusicMeter, niet DVDMeter, dus ik beperk me voor de DVD tot mijn indrukken die ik mijn schriftje had neergepend bij het bekijken hiervan. Joey Vera met haar! Een adembenemend wervelend drummende Mark Zonder op een drumstel uitgebreid met elekronische pads! Een fantastisch en intens zingende Ray Alder die live makkelijk alles waarmaakt! Geen Kevin Moore doch respectievelijk Ed Roth en Jason Keazer op de toetsen. Jim Matheos “in the zone”. Helaas geen al te scherpe beelden noch sprankelend geluid maar beide optredens dateren nu eenmaal van eind de jaren negentig. Soms niet durven de ogen te knipperen in de angst iets te missen.

Oh ja, wie wel tijd genoeg heeft of te weinig om handen in deze bijzondere en hopelijk positief voorbijgaande tijden krijgt van mij deze link om ook eens te proeven van al het lekkers, op een tempo door u te bepalen: A Pleasant Shade of Gray (Expanded Edition) | Fates Warning - fateswarning.bandcamp.com. En ik dacht al die jaren dat “grijs” in het Engels als “grey” werd gespeld, maar “gray” mag ook, weeral iets bijgeleerd.

Na het, voor Fates Warning-begrippen, eenvoudige album Inside Out, gooit de band het op A Pleasant Shade Of Gray over een heel andere boeg door de luisteraar uit te dagen met een album dat in feite uit één lang nummer van een klein uur bestaat.

Ik heb dit album altijd tot mijn favorieten gerekend, maar al tijden niet meer gehoord. Bij herbeluistering merk ik dat ik weer even tijd nodig heb om weer in het album te komen. Het album kenmerkt zich niet bepaald door memorabele hooks en riffs, maar door een langzame opbouw waardoor het album zich na vele luisterbeurten zorgvuldig in je hoofd nestelt. Om uiteindelijk wederom te concluderen dat APSOG een fenomenaal album is!

De mix, waar Terry Brown verantwoordelijk voor was, is om door een ringetje te halen en laat ruimte voor de individuele muzikanten en de vele details in de muziek.

1. A Pleasant Shade Of Gray
2. Awaken The Guardian
3. Inside Out
4. Perfect Symmetry
5. No Exit
6. The Spectre Within
7. Parallels
8. Night On Bröcken