Soft Machine - Six (1973)

Een album met twee gezichten voor mij. De liveplaat combineert melige of zelfs stuurloze improvisaties (All white, Lefty), een oninteressante orgelsolo (de eerste Riff) en een vervelende drumsolo (5 from 13) met mooie sfeervolle tussenstukjes (Between, E.P.V.), mooi blazerswerk (37½, E.P.V.) en heerlijk drumwerk, zodat het resultaat eigenlijk een kwalitatief grillige lappendeken is waar ik niet helemaal goed raad mee weet.
        Op de tweede plaat lijkt de focus te verschuiven van jazz-als-hoofdmoot naar een soort vroege ambient met jazzinvloeden. The soft weed factor is lang en monotoon maar ook hypnotisch en verslavend, met heerlijk drumwerk (zoals trouwens op het hele album) en een mooie samenwerking tussen sopraan-saxofoon (?) en orgel, Chloe and the pirates bevat een prachtige eenzame saxofoon die zijn weg in een lege ruimte lijkt te zoeken, en de beschrijving van 1983 als "een bezeten psychopaat [die] ergens in een spookachtig kasteel op een vleugelpiano zit te spelen" (kaztor op 13-2-2008) is vrij definitief wat mij betreft (en bij die rare percussie-achtige geluidseffectjes zie ik ook nog eens van die duiveltjes-waterspuwers bovenin de hal). Uiteindelijk is de suffe solo van Mike Ratledge op Stanley stamps gibbon album (een soort knipoog naar Edward Stanley Gibbons [1840-1913], oprichter van Stanley Gibbons, the home of stamp collecting neem ik aan) tegen een verder qua melodie en slagwerk heerlijke begeleiding eigenlijk de enige storende factor binnen dit kwartet nummers.
        Conclusie is dat dit album hoge ogen gooit wat betreft inventiviteit, compromisloosheid en spanningsopbouw, waarbij de niet over de hele linie even boeiende eerste helft ruimschoots gecompenseerd wordt door de sfeervolle en rijke tweede helft. Ik twijfel tussen ***½ en ****, maar kies gevoelsmatig toch vrij snel voor het laatste vanwege de belofte van doorgroei.

Bah, weer een album dat ruim over een uur heen gaat. Skip de eerste tracks en je houdt nog wat mooie soundtrack achtige stukken over, maar het is wederom echt niet boeiend. Het dieptepunt is toch wel de drumsolo. De blazers klinken hier wel een stuk aangenamer. Meer sfeer, minder schel. Het begin is weer erg rommelig en zo blijven de albums van Soft Machine toch erg herkenbaar. Het is er weer eentje voor de liefhebbers, wat resulteert in het bizar hoge gemiddelde.

Tussenstand:
1. The Soft Machine
2. Volume 2
3. Fourth
4. Six
5. 5
6. Third

Het gemis aan zang zorgt er nu toch ook echt voor dat ik al enkele albums moeite heb titels te onthouden en te bepalen of er nog dingen zijn die ik vaker wil beluisteren. Six heeft ook de fout van een drumsolo. Een veel te lange drumsolo. Jazz en live blijkt dus voor mij nog erger te zijn dan jazz in de studio.

Het tweede (studio)gedeelte bevalt gelukkig een stuk beter. De stukken zijn uit elkaar te houden en bevatten bij vlagen fijne sfeer. Deze plaat had zodoende ook een hogere score gekregen als het hele live gedeelte er buiten was gelaten.

Tussenstand:
1. Volume Two
2. The Soft Machine
3. Fourth
4. Third
5. Six
6. 5