The Beach Boys - Surf's Up (1971)

Een halje er af. Ik beleef aan dit album minder genoegen dan dat ik voor 4* verwacht.
Het blijft natuurlijk een prima album waaop het beste voor het laatst wordt bewaard. 'Til I Die en Surf's Up, maar ook A Day in the Life of a Tree zijn voor mij de toppers op dit album.
Student Demonstration Time is een beetje een misser. Geen nummer wat bij de Beach Boys past.
Op #22 in de 100 greatest Albums of 1971 en op plaats 26 in de huidige lijst over 1971 van Best Ever Albums.

Een beetje een misser? Een draak van een lied, breekt de flow van het album totaal!
Ik heb volgens mij in het album in de kast volgens mij ook nog een cd-r (goeie ouwe tijd) zitten met het album zonder dat lied. Dan gaat ie van Disney girls 1957 gelijk door naar Feel Flows en dat is zoveel fijner.

Een draak? Lekkere rock 'n roll op z'n Beach Boys met een tekst die in 1971 wel even ergens over ging.

Van het hele Surf's Up werd alleen Student Demonstration Time een hit(je), dat wordt wel eens vergeten.
Even jorro spelen: 4 weken in Top 40. 11/12/1971, notering bij binnenkomst: 30.
01/01/1972, laatste week notering: 26. Piekpositie: 21 (2 Weken).

Dit album is voor mij: 7 gewone nummertjes + 3 larger than life nummers op het eind.

In het middenstuk zijn vooral Disney Girls en Long Promised Road echt goed. Student Demonstration Time vind ik dan weer tenenkrommend slecht. Ook Take a Load off your Feet doet hier de wenkbrauwen fronsen. Een beetje een hobbelige rit dus.

Maar het draait voor mij allemaal om dat drieluik op het einde. Hemeltergend mooi. Alleen is het tegelijk ook intriest, waardoor ik er eigenlijk niet zo vaak naar kan luisteren.
Zeker het nummer Until I Die vind ik van zo'n buitenaardse schoonheid dat het moeilijk is om je niet volledig te laten meedrijven telkens je het hoort. En eens je dat doet komen lyrics als "I'm a rock in a landslide, rolling over the mountain side" en "I'm a leaf on a windy day, pretty soon I'll be blown away" toch wel ietsje te hard aan soms. Vandaar, ik ben er spaarzaam mee. Maar behoort samen met Life of a Tree en Surf's Up wat mij betreft tot het beste wat popmuziek te bieden heeft.

Prima album, hoewel Student Demonstration Time wat mij betreft ook best weggelaten had mogen worden.

Nu pas weer eens goed beluisterd, naar aanleiding van de documentaire Brian Wilson: Long Promised Road. Het is een beetje een allegaartje, zeker in de eeuwige vergelijking met Pet Sounds. Maar wat ik wel waardeer zijn de nieuwe invloeden, met name die van de vroege jaren '70 rock en bijbehorende gitaarsound.

Die laatste twee nummers zijn typische Brian Wilson klassiekers natuurlijk, maar de twee nummers van Carl vallen mij ook erg op: Long Promised Road en Feel Flows.

Surf's Up verscheen precies een jaar na Sunflower (1970). Intussen was er wel wat veranderd. Brian Wilson, de creatief leider van de band, had zich verder teruggetrokken van het productiewerk en daardoor kwam er ruimte voor de andere leden. We vinden daarom bijdragen van Mike Love en Al Jardine, Carl Wilson en Jack Rieley, het betoverende Disney Girls (1957) is van Bruce Johnston, de wonderlijke tekst van titelnummer Surf's Up is van Van Dyke Parks, één van de meest experimentele popdichters en muziekproducers uit die tijd (en misschien wel van alle tijden).

Het album is, en dat is geen geheim, een bundeling van restmateriaal, afgekeurde songs en experimenten.
Maar, dat zegt helemaal niets over de kwaliteit, al zijn er sterke fluctuaties aan te wijzen. Uit de schoenendoos die hier wordt omgekieperd komt fantastisch songmateriaal tevoorschijn, in de meest pure vorm.
Als geheel, dus rode draad, kunnen we stellen dat dit album meer dan al het voorgaande werk milieubewuste en maatschappijkritische teksten levert. Het voortbestaan in vrede van onze planeet ging de broeders aan het hart.

Don't Go Near the Water gaat verder waar Sunflower met Cool, Cool Water eindigde. De contrasten zijn verder sterk. Na het zoete en lieflijke Disney Girls (1957) volgt het het rauwe Student Demonstration Time, met de ongemakkelijk overgemoduleerde gitaren.

Meer in de overgevoelige geest van Brian zijn dan vervolgens het ijzingwekkende Feel Flows, en A Day In The Life Of A Tree, waarin de boom zijn verhaal vertelt, over zijn leven in een vervuilde wereld. Tot op het merg (boomsap) gaat het hier.

'Till I Die is ook met de dood bezig uiteraard:

I'm a cork on the ocean
Floating over the raging sea
How deep is the ocean?

I'm a rock in a landslide
Rolling over the mountainside
How deep is the valley?

I'm a leaf on a windy day
Pretty soon I'll be blown away
How long will the wind blow?

Om dan te concluderen:
These things I'll be until I die.

Ik ken weinig songs die je zo meevoeren naar de eeuwigheid, de relativiteit van heel het leven.

En dan het onbegrijpelijke, meer passend in de sfeer van Pet Sounds en Smile! : Surf's Up.
De prachtige productie met orkest en dreigende hoorns, de zang van Carl, Brian en Al, de nauwelijks te bevatten poëzie.
The Beach Boys maakten hier hun meest diepgaande werk. Fragmentarisch, onsamenhangend, onaf misschien, zoals het hele Smile-project niet verder kwam dan de ruwe schetsen van een kathedraal. Er had meer in gezeten. Maar een prachtig document werd het, geen conceptabum.