Shadow Gallery - Tyranny (1998)

Tyranny is een ijzersterk album en heeft de metalfan zeker hoopvol gestemd toen het genre op sterven na dood was na half jaren 90. Trouwens niet geheel onterecht aangezien de metal uit de nadagen wel heel gelikt en commercieel werd. En als geld de boventoon voert gaat dat vaak ten koste van de passie en creativiteit. En juist bij muziek is dat element cruciaal. Shadow Gallery heeft gelukkig altijd de muziek zelf hoog in het vaandel laten staan en niet in de laatste plaats om een hoopvolle boodschap te brengen in het vaak zo troosteloos, of nietszeggend metalwereldje. Neem bijvoorbeeld "Crystalline Dream" van het album Carved in Stone of Gary's meesterwerk "First Light" van Legacy. Shadow Gallery wordt doorgaans samen met Dream Theater vaak genoemd als grondleggers van de progressieve metal. Ze hebben ook regelmatig samengewerkt en kunnen goed met elkaar overweg. Ik luister veel naar prog metal en persoonlijk vind ik alleen Shadow Gallery nog boven Dream Theater uitkomen. Niet zozeer op muziekaal vlak, want daar zijn ze zeer aan elkaar gewaagd. Dream Theater topt Shadow Gallery waarschijnlijk wel in de wat snellere nummers. En persoonlijk vond ik James Labrie ook iets beter dan Mike Baker. Vooral in de uithalen. Alhoewel Labrie tegenwoordig moeite heeft de kwaliteit hoog te houden en live is dat helemaal een drama. Over live gesproken, Shadow Gallery heeft het zichzelf in de studio zo moeilijk gemaakt dat ze het niveau live niet kunnen waarmaken lijkt het. Dat was heel pijnlijk om te constateren in Baarlo destijds, alhoewel de geluidsman hier ook een flinke vinger in de pap had. Gelukkig werd het in Essen en Vosselaar iets beter. Ik vermoed dan ook dat niet zozeer de uitgebrande studio van Wehrkamp maar de matige live performance de voornaamste reden was om de beloofde live DVD te cancelen. Jammer, maar wie weet wat de toekomst nog brengt! Het verschil tussen Dream Theater en Shadow Gallery ligt em hierin dat ik het idee heb dat eerstgenoemde door de tegenslagen (en misschien ook wel de wereldse succesen) in het leven meer is afgestomt en God meer op de achtergrond heeft gezet vanaf, pak em beet Octavarium. Vooral te bemerken bij Labrie en met name bij hun main songwriter John Petrucci. De teksten in sommige topnummers van de band (over zijn vader die kanker kreeg en alle strijd die dat met zich mee bracht) zijn verwerkt in bijvoorbeeld "Another Day", "The Mirror" en het hoopvolle "The Spirit Carries On". En zeker sinds Portnoy er niet meer bij zit is het sowieso allemaal wat minder geworden. Het tegenovergestelde zag ik bij Shadow Gallery gebeuren. Ook daar is er sprake van tegenslagen. Dieptepunt is zeker het overlijden van Mike Baker. Alhoewel hij ongezond zwaar was heeft toch niemand zijn plotselinge overlijden kunnen zien aankomen. Een goede man in de bloei van zijn leven. Toch was Mike waarschijnlijk de reden dat de band nooit live heeft opgetreden. De band maakte een doorstart met een nieuwe zanger, een nieuw album en eerste tour. In mijn beleving zijn ze niet afgestomt zoals bij Dream Theater, heb eerder het idee dat ze er sterker uitgekomen zijn. En dat klinkt door in de muziek. Toch is dat album ook alweer 10 jaar oud. Tyranny is een concept album over onderwerpen die tegenwoordig niet minder interessant zijn als 20 jaar geleden; de strijd tegen de heersende elite die zichzelf verrijkt ten koste van alles en iedereen. Toch zijn ze allemaal slechts instrumenten van de Satan, de overste van deze wereld (Efeze 2:2). "Who are these men with their finger's in everybody's pie?" is een zin uit het up tempo "War for Sale", het eerste nummer en is geïnspireerd op Psalm 2: "...De koningen van de aarde stellen zich op en de vorsten spannen samen tegen de HEERE en tegen Zijn Gezalfde: Laten wij Hun banden verscheuren en Hun touwen van ons werpen! Die in de hemel woont, zal lachen,..." Trouwens, dit nummer komt na een geweldige, explosieve opening met de veelzeggende titel "Stiletto in the Sand". De eerste nummers op het album rocken mooi door en "Mystery" is hiervan waarschijnlijk de beste, er zit een heel mooi, goed lopend refrein in. Met de ballad "Hope for Us" met een prachtige, slepende gitaarsolo gaat het tempo van het album enigszins naar beneden en klinken de nummers qua samenstelling veel op (wat ik hun beste album vind) Room V. Wat opvalt aan Shadow Gallery is hun zeer goed uitgewerkte meerstemmige zangpartijen. Dat hoor je ook terug in de haast betoverende nummers zoals "I Believe" en nog meer in "Roads of Thunder". "Spoken Words" is niet het eerste en ook niet het laatste rustige nummer op dit album, mooi uitgewerkt hoor. Ik denk toch dat ik die rustige nummers van de band nog iets meer waardeer dan hun hardere werk. Vervolgens hoor je de favoriet op dit album volgens de meeste bandleden zelf; "New World Order". Hoewel het nummer qua muziek kop noch staart heeft heeft het een geweldige opbouw en een zeer episch einde. Ongeëvenaard, dat zeker, ook door de medewerking van D.C. Cooper. Ik ben zelf niet zo van de instrumentale nummers maar naar "Chased" mag ik toch graag luisteren en toont met name de kwaliteit van topgitarist Brendt Allman. Gary Wehrkamp mag dan een alleskunner zijn maar qua gitaarspel doet hij wel onder voor Brendt. Joe Nevolo is trouwens een topdrummer zoals hij ook live heeft laten zien, in feite was hij de enige die foutloos te horen was herinner ik me nog wel. Want er werd relatief veel Tyranny materiaal gespeeld tijdens hun tournee. Ik dacht bijvoorbeeld ook dat "Ghost of a Chance" gespeeld is, weer zo'n geweldig goed nummer. Het conceptgebeuren en de meeste songwriting komt overigens van de maestro in de band, de nog niet genoemde Carl Cadden-James. Hij vertelde me onder meer zelf in een gesprek na het laatste optreden in Belgie dat mijn favoriet op Tyranny ook zijn favoriet was, te weten de afsluiter "Christmas Day". Met name ook favoriet door de prachtige teksten: "Dark winter watches our fire and brings us promise of a new day...The gift of hope on Christmas day...There's a time when your doubts won't matter, there's a time all your fears can wait, all the times in the year for laughter, oh Christmas day" Ja, dit album scoort naast dat het geweldig klinkt ook extra punten bij mij door z'n afwisseling en diepgang. De productie haalt het niet bij Room V maar is nog steeds goed genoeg. Peroonlijk vind ik geen mindere nummers op dit album. Songs die er net even bovenuit komen voor mij zijn "Stiletto in the Sand/War for Sale", "Mystery", "Ghost of a Chance" en "Christmas Day".