Procol Harum - Novum (2017)

Eerste album in 14 jaar van deze legendarische band, 50 jaar na het eerste album. De bezetting op dit album is zodanig gewijzigd dat alleen Gary Brooker nog meedoet als lid van de oorspronkelijke groep. En daarop drijft dit album dan ook wel, want ook tekstschrijver Keith Reid moet hier, voor het eerst, ontbreken.
Brooker, inmiddels 72, is opgetogen over de plaat en noemt het één van de beste platen die ooit door PH werd opgenomen. Laten we het er dan maar op houden, dat het een prima Brooker-soloplaat geworden is. Zijn stem schijnt nog onaangetast donkerbruin te zijn.
Ik verwacht hier wel wat van.

Nee, geen soloplaat van Gary Brooker, maar toch wel echt een product van de band, is me nu wel duidelijk. In drie weken opgenomen in een live-setting, alleen de zang werd toegevoegd: " When I say we recorded it all live: I would sing it roughly while we were learning it and while we were recording it, but then I did redo the vocals afterwards …", zegt Brooker hierover in een interview.

Nog maar even de hele line-up:
Gary Brooker (29 mei 1945): zang en piano.
Geoff Whitehorn (29 augustus 1951): gitaar, vanaf 1991 bij de band.
Matt Pegg (27 maart 1971): bas; een jonkie nog, toch al vanaf 1993 bij de band.
Josh Phillips (19 december 1962): hammond, synths; speelde live mee in 1993 en vanaf 2004.
Geoff Dunn (26 februari 1961) drums; tourt met de band vanaf 2006.

Verder werkt tekstdichter Pete Brown (25 december 1940) mee aan het album. Brown is bekend van zijn werk voor de groep Cream.
Productie: Dennis Weinreich.

Gary Brooker’s Procol Harum is een band met meer verleden dan toekomst. Daarmee zeg ik bij het uitkomen van dit nieuwe album Novum helemaal niets te veel.

Al vanaf 1961 speelde Brooker met gitarist Robin Trower in The Paramounts. Opgeheven in 1966 ontmoette Brooker tekstdichter Keith Reid en vormde begin ’67 een nieuwe band: Procol Harum.
Naam van de band werd bedacht door de manager en doorgebeld naar Brooker. Die verstond het niet helemaal goed en spelde het daarop naar het broddellatijn Procol Harum, dat eigenlijk procul harun had moeten zijn, want dat betekent: ‘ver voorbij deze dingen.’ Tot zover de legende.

Niet minder legendarisch was het succes van de eerste single die op 12 mei 1967 uitkwam: A Whiter Shade of Pale. Absoluut uniek op dat moment door de mengvorm van klassiek en rock. Zoiets bestond nog niet en zette een trend. Net even eerder dan Sgt. Pepper's Lonely Hearts Club Band en Nights in White Satin, later dat jaar.

Nadeel van zo’n standbeeld bij het begin van je bandleven, is dat alles daarna steeds met die ene monsterhit vergeleken moet worden. Zowel qua bezetting als artistiek verliepen de jaren wisselvallig tot het opheffen van de band in 1977. Hoogtepunten: Shine on Brightly (1968) en Grand Hotel (1973).

Er volgde 14 jaar afwezigheid tot de heroprichting in 1991. Een matig comeback-album maar een jarenlange reeks van succesvolle concerten volgde. Maar liefst 12 jaar duurde het voordat The Well’s on Fire verscheen. Een sterk album waaraan ook Matthew Fisher en Keith Reid nog meewerkten.

En dan nu opnieuw na 14 jaren afwezigheid in de platenstudio, een nieuw product: Novum. Vijftig jaar na de start en tijd voor een feestje. Natuurlijk, heel veel progressie is er niet. Het staat in de beste traditie van de band: Opgenomen met een live-geluid, puur en muzikaal technisch dik in orde.

Maar ondanks de traditie is er artistiek wat te beleven. Wat soberder, met minder invloed van prog en symfo en meer naar de kern van de songs. Er zijn volop nieuwe ideeën, de composities zijn sterk en echt vulmateriaal kom ik, ondanks de speelduur van 56 minuten, niet tegen. Fraaie, geslaagde songs en gelukkig weinig ‘oudemannenpraat.’

En dan die stem natuurlijk. Gary Brooker is echt onvervangbaar. Hij is er nog - helemaal. Kan ook zomaar de laatste plaat zijn van de band. Misschien moet je het zo zien: Procol Harum baande de weg in 1967 en sluit dat tijdperk nu ook weer af. Nog eens 14 jaar wachten op een vervolg? Je moet ook van ophouden weten.

Nummers die op dit moment de meeste indruk maken: I Told on You, Image of the Beast, Sunday Morning, Last Chance Motel en Can’t Say That.

Vier of vijf sterren? Dat ga ik de komende tijd beslissen.

Heel overweldigend is de belangstelling voor dit album tot nu toe nog niet, hier op MuMe. Een groeier, zullen we maar zeggen. Voorlopig gekozen voor 4 sterren. Omdat het gewoon een prima plaat is, maar ook geen geweldige uitschieter. Vertrouwd vakwerk. Inmiddels ook het fysiek product in huis en ook dat is helemaal in orde. Met volledig tekstboekje en foto's van de bandleden in de opnamestudio.

Afsluiter Somewhen met Brooker alleen op piano is mooi, maar geeft me een gevoel van "We'll meet again", een afscheid, en misschien is het dat ook wel.

Ik zie pas nu, dat er een nieuw album uit is van Procol Harum.
Had niet gedacht dat het ooit nog eens zou gebeuren, een nieuw album. Maar waarom ook niet.
Heel veel "oudjes in de muziek" zijn allemaal met hun begin in de 7 kruisjes dit jaar buitengewoon actief.

Ook als ze het niet meer hoeven te bewijzen, dan nog verschijnt er in ieder geval geïnspireerd werk. Boeiend!

Dikke pluim ook voor het gitaarwerk van Geoff Whitehorn. Ook alweer 65.

Dat komt misschien ook door het grote aanbod van goede muziek, zowel nieuw als oud. Wilde gisteren het album beluisteren in de winkel, maar het was nog niet gearriveerd. Zag wel dat het ook op Spotify is te beluisteren. Erg benieuwd.

Ben heel erg benieuwd ....volg de band al sedert 1967.....Whiter.....was mijn eerste singletje die ik kocht .....in Sluis .......samen met San Francisco........50 jaar geleden !!!!

Niet mijn ding... halverwege opgehouden, die stem irriteert

Ja, dan zit er weinig anders op dan de plaat af te zetten.

Die stem is eigenlijk het handelsmerk van Procol Harum. Vanaf de eerste single, a Whiter Shade of Pale, precies 50 jaar geleden, is het stemgeluid van Gary Brooker herkenbaar en dominant aanwezig. Er zit iets van een barst in en Brooker zingt meestal in korte strofen, alsof hij na iedere regel een adempauze nodig heeft en klinkt, mede daardoor, wat statig en nadrukkelijk. Je kunt er in ieder geval niet omheen dat hij de zanger is. Het beeld dat je voor je ziet is een brommerige kapitein Iglo die tussen het zingen door zijn pijp stopt en ernstig naar de horizon staart.

Eigenlijk bijzonder dat die stem in die 50 jaar zo weinig veranderd is. Wel wat ouder geworden. De barst heeft rafels gekregen, de rek is er wat uit, de hoge noten klinken wat dunner, maar qua klank is er weinig veranderd.

Dit nieuwe album brengt eigenlijk weinig nieuws. Het overtreft het eerdere werk niet echt, maar doet er ook niet voor onder. Gemiddeld goed. Is dat genoeg? Wat mij betreft wel ja.

Ik ken bijna niets van deze band behalve hun grootste hit. En de stem klinkt daarin veel mooier en soepeler dan wat ik hier hoor, dat was gewoon nu schrikken bij het beluisteren van de eerste nummers van dit album.

Ik heb ook al jaren niet meer naar Procol Harum geluisterd, maar ik ben niet zo geschrokken van de soms wel wat onvaste stem en dit vind ik niet zo vreemd gezien de leeftijd van de man. Dit is overigens een prima album van deze krasse knarren, al is de muziek niet echt mijn kopje thee meer. Ik ga het zeker niet vergelijken met de monsterhits A Whiter Shade of Pale, Grand Hotel, Conquistador, Homburg of A Salty Dog. Dit zijn dé onovertroffen toppers, die tot aan de laatste snik in de hoogste regionen van mijn afspeellijstjes jaren '60 zullen blijven staan. Ik heb zelfs de singletjes nog!

Procol Harum werd in 1967 geformeerd en brachten dat jaar “A WHITER SHADE OF PALE” uit, waarmee ze tot in lengte van dagen aan herinnerd zullen worden. Deze klassieker gaf ze een vliegende start en de singles en albums die volgden waren redelijk tot zeer succesvol. De band met zanger en pianist Gary Brooker bracht in 1977 zijn 9e studio album uit, “SOMETHING MAGIC” en daarna werd het stil. In die eerste jaar waren al verschillende bandleden gekomen en weer gegaan en het duurde tot 1991 alvorens een nieuw teken van leven verscheen, “THE PRODIGAL STRANGER”. Een aardig popalbum, waarop de magie van het jaren 60 was verdwenen, maar die wel een hernieuwde samenwerking tussen Brooker, gitarist Robin Trower en organist Matthew Fisher betekende, die ook in de sixties deel uit maakte van Procol Harum. Hierna duurde het tot 2003 alvorens er weer nieuw werk van de band zou verschijnen. “THE WELL’S ON FIRE” bevat enkele pareltjes en was tevens de laatste keer dat Gary Brooker en Matthew Fisher samen zouden werken. Ruzie over de rechten (geld natuurlijk) van hun mega hit “A WHITER SHADE OF PALE” bracht hun zelfs voor de rechter en door dat alles heeft het lang geduurd voordat er weer een nieuwe plaat van deze typische Engelse band zou verschijnen. Met een band die al 10 jaar samen speelt heeft Brooker een prachtplaat gemaakt. Zijn stem is breekbaar en geeft daardoor het extraatje aan de songs die het allemaal nog mooier maakt. Uptempo, ballads en ook wat meer uitgesponnen songs, gitaar en orgelpartijen die schitterend zijn, het is allemaal te vinden op “NOVUM”. Op deze manier kunnen ze nog wel even doorgaan en vieren ze het 50 jarig jubileum op een zeer toepasselijke manier…met een prachtige nieuwe plaat!

Vele draaibeurten verder staat dit album nog steeds als een rots in de branding. Pioniers van de progrock, uit een tijd dat het genre nog lang niet uitgevonden was. Wel was het progressief wat deze band deed. En nog steeds. Tekstueel worden er weer aardig wat maatschappijkritische blikken opengetrokken. Gebeten hond is vooral de bikkelharde financiële wereld, met de hypocriete zakenman, de valse schijn van rijkdom, de stupiditeit van oorlog. Maar daar blijft het niet bij. Er komt ook een stuk humor en relativering langs zoals in Neighbour en de heerlijke murderballad Last Chance Motel.

Gedegen prog. Met progressieve onderwerpen, zoals nu blijkbaar weer helemaal kan, zie ook de nieuwste worp van Roger Waters en wellicht het meer sardonische commentaar van Randy Newman op zijn komende album Dark Matter. Newman is geen prog, maar wel progressief. Anderen doen aan prog maar zijn oerconservatief. What's in a name ...

Deze nieuwe worp van Procol Harum valt me eerlijk gezegd zwaar tegen. Wat een gezapige, sentimentele, maar vooral saaie muziek. De band heeft, in de loop der jaren, alle pit verloren. Dat kan echter te wijten zijn aan het feit dat van de originele bezetting alleen Brooker nog meespeelt. Over die zanger gesproken: Ik schrik er zelfs van hoe dun zijn stem hier is. Dit album ontloopt nipt de laagste score.

Ik mis gitarist maestro ROBIN TROWER!!!!!

EIgenlijk wel grappig dat er weer 14 jaar tussen twee albums zit. Als de band in dit tempo platen schrijft, zal dit ook wel de laatste zijn. Doordat er zoveel tijd tussen zit, kun je goed horen hoe de stem van Gary Brooker achteruit gaat. Anderen zullen wellicht zeggen dat zijn stembanden juist zijn gaan rijpen. Ieder zijn/haar mening uiteraard. Je kunt toch wel duidelijk horen dat het zingen gewoon niet meer lukt en dat de zinnen er echt uit geperst moeten worden.

Procol Harum gaat verder behoorlijk met de tijd mee. Novum voelt niet oubollig qua sound. Wel zijn de meeste songs wederom niet interessant. Je hoort voor het grootste deel dezelfde formule waarin iedereen een beetje gemakkelijk op half tempo staat te spelen. Brooker kan het net niet meer bijhouden. Van deze hele rits songs klinken alleen Soldier en The Only One nog wel aardig.Volgens mij de kalmste nummers van dit album.


Eindstand:
1. Shine On Brightly
2. Something Magic
3. Procol Harum
4. Home
5. Grand Hotel
6. A Salty Dog
7. Broken Barricades
8. Novum
9. Prodigal Stranger
10. Procol's Ninth
11. The Well's On Fire
12. Exotic Birds And Fruits

Vrij behoorlijke afsluiter van de marathon. Niet briljant zoals de bovenste vier die uiteindelijk de lijst sieren, maar beduidend beter dan het vrij slappe The Well's On Fire. Brooker's stem is wat mij betreft nog steeds heel erg te genieten, helemaal op het prachtige The Only One zit de soul er nog helemaal in. De productie is een stuk voller, het rockt allemaal net iets meer en in de vorm van Businessman, Can't Say That en het eerder genoemde The Only One ook echt een aantal hele mooie songs. Het zit in ieder geval weer wat meer in de richting van de klassieke sound. Ik heb in de tussentijd ook een aantal live-optredens van deze band gezien (vooral die in Denemarken met orkest is prachtig!) en ben in dat geval echt nog wel van mening dat men er zeker nog mag zijn. Er gaat toch echter niets boven het oudste werk, waarop de groep wat mij betreft toch echt bijzonder origineel en spannend voor de dag kwam. Leuke ontdekking geweest in ieder geval!

Voorlopige tussenstand:
1. Grand Hotel 4.5*
2. Home 4.5*
3. Shine On Brightly 4.5*
4. Procol Harum 4*
5. Broken Barricades 3.5*
6. Novum 3.5*
7. Exotic Birds And Fruit 3.5*
8. Something Magic 3*
9. A Salty Dog 3*
10. The Well's On Fire 3*
11. Procol's Ninth 2.5*
12. The Prodigal Stranger 2.5*
Gemiddelde: 3.5*