Franz Ferdinand - The Human Fear (2025)

Met Franz Ferdinand heb ik wat dit album betreft een beetje hetzelfde gevoel als ik heb bij de laatste Belle and Sebastian albums: een zeer gewaardeerde band, met nog steeds aanstekelijke nummers, maar het echt prikkelende is er een beetje vanaf.

Het is een vrolijke boel op The Human Fear, maar het is ook wel allemaal wat platter en het 'coole' dat deze band ooit had (ik heb ze gezien in Rotown ten tijde van het debuut en dat was wel een ding) is er onderhand gewoon niet meer.

Neem een nummer als Hooked. Leuk en lekker, maar kan ook zo naar het Songfestival voor het Verenigd Koninkrijk (eindigen ze misschien weer eens hoog). Dit is eigenlijk best wel erg, zo erg dat het ook weer leuk is, maar dat associeer ik niet echt met Franz Ferdinand. Toch?! En eerlijk is eerlijk: Black Eyelashes zou ook door BZN opgenomen kunnen zijn en dan hadden we erom gelachen (ik vind het trouwens wel een leuk nummer, maar dat moet u niet verder vertellen).

The Human Fear klinkt fris en heeft wel alle scherpe randjes weggelaten: het plezier is hoorbaar. Maar ik moet het debuut toch echt even uit mijn systeem gooien om hier op een andere wijze van te kunnen genieten. En eigenlijk doe ik dat wel. Een beetje fun uit de speakers kan momenteel geen kwaad in deze donkere en duistere wereld.

Een prima, ongecompliceerd album van Franz Ferdinand.

Recensie | Franz Ferdinand - The Human Fear | Nieuweplaat.nl

Hoewel de Schotse band Franz Ferdinand ook in Nederland een trouwe fanbase heeft en op menig festival heeft opgetreden, lijken ze de laatste jaren minder een vaste waarde te zijn geworden in de Nederlandse muziekscene. Op festivals wordt de band steeds vaker geprogrammeerd en aangekondigd als “nostalgische act” verbonden aan de indierock-hype van de jaren 2000, waarin scherpe gitaarlijnen en pakkende riffs dé handelsmerken waren van Franz Ferdinand. Op hun laatste album Always Ascending uit 2018 werd de focus wat verlegd naar sfeeropbouw en bijna dance-georiënteerd geluid, met nummers die meer lagen en een langzamere opbouw kenden. Het resultaat van de optelsom van díe elementen (gitaarriffs, sfeeropbouw, elektronica en synthesizers) is te horen op The Human Fear; het zesde studioalbum van Franz Ferdinand.

Albumopener Audacious zet hoog in met een seventies-sound die refereert aan bands als 10CC en Madness met spoorelementen van The Beatles. Audacious verkent het idee van gedurfde keuzes maken in een tijd die gekenmerkt wordt door onzekerheid en angst, in een wereld vol chaos en existentiële twijfel. Een opvallende en eigenzinnige track die mede door de tempowisselingen aantrekkelijk en catchy is.

Het meer synth-georiënteerde geluid van Always Ascending is terug te horen in de daarna volgende drie tracks. Everydaydreamer heeft stijlelementen van The Killers en Snow Patrol, terwijl The Doctor meer neigt naar de kant van The Cure en The Clash. Hooked is van een andere orde. De zwaar beukende elektronische beats en wat gedateerd klinkende synths vormen een soort dystopische voedingsbodem voor een tekst die de complexiteit van menselijke emoties benadrukt. Een tekst die trouwens ook de naamgever van het album blijkt te bevatten: ‘I got the fear, I’ve got the human fear/That’s alright, that’s alright you see/Everybody here got the human fear.’ Over deze albumtitel zegt zanger en gitarist Alex Kapranos: ‘Angst herinnert je eraan dat je leeft. Meerdere songs op deze plaat gaan over het op zoek zijn naar de sensatie van het mens-zijn via angsten.’

Om deze thematiek te horen is wel enig huiswerk vereist. De track Cats gaat uiteraard niet over ailurofobie (angst voor katten). Dat zou voor Kapranos een veel te platte benadering van het thema angst zijn. Nee, Cats gebruikt diverse metaforen om inzichtelijk te maken hoe angst zowel destructief als bevrijdend kan zijn, afhankelijk van hoe we ermee omgaan. Voor wie dat allemaal te veel, te ver en te diep gaat is op deze track gelukkig voor een muzikale recht-toe-recht-aan benadering gekozen, waardoor het lied lekker rauw en oprecht in het gehoor ligt.

Tell Me I Should Stay is zowel qua arrangement als in de manier waarop Kapranos zingt een opvallende track. Na pakweg anderhalve minuut krijgt het lied een jaren zestig sfeer die dienst zou kunnen doen als een ‘lost track’ van de lp L.A. Woman van The Doors uit 1971. Overigens ook hún zesde studioalbum en – naar later bleek – het laatste met Jim Morrison als leadzanger…. Tell Me I Should Stay is naast de openingstrack het meest aansprekende lied op The Human Fear, omdat het laat horen dat Franz Ferdinand nog lang niet uitontwikkeld is om het eerder genoemde etiket ‘nostalgie’ te rechtvaardigen.

Toch is zo tegen het eind van The Human Fear de luisterenergie wel wat op. Songs als Black Eyelashes en The Birds zullen vast en zeker mooie metaforen en inzichten bevatten, maar – zo weten alle docenten op een middelbare school – ook huiswerk moet je doseren. Het ontbreekt je na een tijdje aan de behoefte je nogmaals te verdiepen in het Franz. Franz Ferdinand mag op The Human Fear vaak meesterlijk zijn, maar dat maakt je nog geen goed docent. Die had geweten dat je je leerlingen ook kunt overvragen. En de elf vragen op dit album zijn er net twee te veel.

Franz Ferdinand zakt niet door de ondergrens zoals op de voorganger. Op een aantal nummers klinken ze nog best gedreven (aardig tot prima middenstuk) maar een teveel aan stampers in hetzelfde tempo bederft de pret toch wel.

Wat eens was, blijft altijd in de muziek sinds het opgenomen kan worden. Ja, het debuut album was mindblowing. Ik kan mij nog precies herinneren waar ik was en het intro van 'Jacqueline' hoorde. De plaat kon direct mee naar huis, maar het is 2025. Dingen zijn anders vandaag. Eerst naar Spotify ipv de platenzaak, maar ook nu heb ik de plaat direct gekocht en niet alleen maar uit nostalgische redenen.

The Human Fear is een rijke plaat. De band is minder uitbundig, maar hé, we zijn allemaal 21 jaar ouder. Ik hoor op deze plaat een band die met veel plezier, veel verschillende soorten invalshoeken gezocht en succesvol gevonden heeft en in het bandgeluid geïncorporeerd. Dat het bandgeluid iets anders is, volgt ook uit de gewijzigde line up. Een vaste keyboardspeler brengt een breder geluid met zich mee en dat gaat ten koste van de gitaar. Op The Human Fear vind ik het prima.

De link met BZN had ik niet gelegd. Wel met traditionele Griekse muziek. Mijn ex speelde dat graag, dus ik heb er nogal wat van meegekregen. Kapranos is van Griekse afkomst, dus zo raar is dat niet. Nee, het is niet mijn favoriete nummer op de plaat. Dat is single 'Night Or Day', een van de beste nummers van de band sinds 'Do You Want To'. Ik mag graag naar alle albums luisteren, m.u.v. 'Tonight', die komt nooit uit de kast nu ik er over nadenk. Deze gaat dat beslist wel komen, net als 'Always Descending'.

Kortom, een **** album en wie weet iets meer in de toekomst. Fra Fer blijft een van mijn favoriete "nieuwe" bands.

Voorganger van dit album, Always Ascending, had een paar hoogtepunten, maar op twee of drie nummers na vind ik dat album niet interessant. Van alle albums van Franz Ferdinand heeft Always Ascending met afstand de minste draaiuren.

The Human Fear is gelukkig een goede stap terug naar de hoogtijdagen van Franz Ferdinand. Het spelplezier spat ervan af. Nummers zijn voldoende afwisselend qua stijl om mijn aandacht vast te houden. Paar lekkere meezingers die na twee keer luisteren al herkenbaar zijn, zoals Cats. Afwisseling zit in de keuze voor stevige electronica (Hooked) of de keuze voor Grieks klinkende arrangementen (Black Eyelashes). Niet per se de beste nummers, maar wel een mooie verbreding van het bandgeluid.

Misschien niet het beste van FF, die eer blijft voor het debuut. Maar wel een fijne, opgewekte plaat. Die zal de komende tijd nog vaak een rondje meepakken.

The Human Fear, is vintage Franz Ferdinand. Een lekker stuwend en pompend album dat alle stijlkenmerken die de band onderscheiden van de mainstream doorsnee in zich heeft.

Ik lees hierboven dat het MM-genoten aan diverse andere FF albums doet denken, en dan worden er verschillende titels genoemd. Nou ik vind het wel een dwarsdoorsnede van hun hele oeuvre en dan hebben ze wel echt aan cherry picking gedaan, want ik vind bijna alle nummers top.

De afsluiter The Birds brengt mij nog het meest terug naar hun debuut.

Rif one: Audacious vind ik de FF van nu, Kapranos blijft natuurlijk een droomzanger voor een groep, een herkenbare stem bij een man die ook echt kan zingen, hij zet met dit nummer direct de goede toon.

Everydaydreamer heeft een heerlijke start, ik krijg direct goede vibes bij dit nummer. En in dit nummer komen de vele klankkleuren van Kapranos goed naar voren, een gedreven supersong.

The Doctor, haastig intro met de van FF herkenbare stuwende percussie, die doet mij denken aan het tweede album. en ik hoor hierin ook Sparksinvloeden, de Meal brothers met wie ze een prachtig album hebben opgenomen.

Hooked is een floorfiller anno 2025 met een vette knipoog naar de Human League.

Build It Up, fraai intro, kalm gezongen, mooie tekst, dit vind ik ook echt FF anno nu. een oorwurm!

Night Or Day, mooi nummer met fraaie tempowisselingen wat absoluut een FF kenmerk genoemd kan worden. Kapranos gaat lekker los in dit nummer, een nummer om de repeatknop voor te gebruiken…

Tell Me I Should Stay, mooi piano intro, beetje filmisch waarbij er weer op een andere manier wordt gezongen door Alex Kapranos, voor de oudere luisteraars: hier krijg ik Sailor herinneringen bij, de populaire Engelse groep uit de seventies. Absoluut een origineel nummer.

Cats, een mooi rustig begin met enkel stem en gitaar, waarna het als een bloem opengaat en er een onvervalste FF song uit de hoed komt, stuwend, swingend en een toekomstige evergreen.

Black Eyelashes, brengt mij ook terug naar Sailor, laat dat nu een band zijn uit het BZN tijdperk, die hebben er ook vast goed naar geluisterd en zo is het cirkeltje weer rond.

Bar Lonely, doet mij ook weer aan het debuut denken als de afsluiter.

Ik heb het idee dat The Human Fear de perfecte feestplaat is voor de moderne student, volumeknop open en succes verzekert.

Die periode ligt al geruime tijd achter mij, maar mijn oren zullen dit opgeruimde album zeker nog regelmatig consumeren, een van hun beste!