Elvis Costello & The Attractions - This Year's Model (1978)

Gek eigenlijk dat ik me nooit eerder echt in Elvis Costello heb verdiept, wat een topplaat is dit! Single 'Pump It Up' kende ik al langer - met dank aan VH1 of VH1 Classic voor het vertonen van de video - maar het hele album begon ik mei dit jaar pas te draaien. Wat een fris geluid.

Feilloos. 5*

Sommige platen moet ik blijkbaar vaker luisteren om tot een weloverwogen oordeel te komen.
En dit is daar een voorbeeld van: inmiddels zo'n 20-25 x gedraaid maar het blijft fantastisch. Sterker nog, hij wordt alleen maar beter.

Waar is de tijd gebleven dat er dergelijke toppers rondliepen die niet eens bekend waren bij het grote publiek? Perfecte melodieën, aanstekelijke zang en doordachte songteksten. Ik geef de volle mep en ga zijn andere platen eens beter beluisteren. 5*

In de herfst van ’76 leende ik van mijn ouders een transistorradiootje, waarmee ik naar Hilversum 3 luisterde. Daarbij was ik vooral gericht op de hitlijsten, met als favoriet de TROS Europarade met Ferry Maat. Toch pikte ik vanzelf meer op. Zo hoorde ik over punk/new wave, termen die toen nog door elkaar werden gebruikt. In Londen explodeerde kennelijk woeste muziek van lelijke jongens die woorden riepen die ik van mijn moeder niet mocht zeggen. Spannend!

Naderhand leerde ik dat de Britse pers hijgerig fel was over punk/wave, pro of juist anti. Hier bleef het zo goed als stil. Op radio hoorde je de muziek een enkele keer bij VARA en KRO (vooral bij dr. Van Punkenstein oftewel Vincent van Engelen). De VPRO-vrijdagavond beluisterde ik niet, omdat ik dan lang mocht opblijven en beneden tv keek…
De koplopers van de Britse en Amerikaanse punk (Sex Pistols, The Damned en Ramones) haalden hier niet eens onze twee (!) tipparades. Uitzonderingen in de vaderlandse hitlijsten van ’77: David Bowie die zichzelf in Berlijn opnieuw uitvond en vanaf april met Sound and Vision scoorde, The Stranglers vanaf september met Something Better Change en Iggy Pop vanaf november met Lust for Life. Ik nam ze op met de voor mijn verjaardag gekregen radio-cassettespeler.

In ’78 was de minder heftige new wave een eigen genre geworden en meer hits volgden. Ook in Nederland. Wat te denken van de Belg Plastic Bertrand met #1-punkhit Ça Plane pour Moi? Of Ian Dury & The Blockheads? Blondie scoorde dat jaar zelfs vier hits, waarbij #1 Denis.
Ik genoot, geholpen door “dj-autoriteiten” die me wegwijs maakten. Bij de VARA was dat Willem van Beusekom. Hij liet vanaf eind april ’78 in zijn dinsdagmiddagse LP Top 20 liedjes van This Year’s Model van Elvis Costello horen, nieuw binnen op #19. De singles daarvan werden gedraaid, in april (I Don’t Want To Go To) Chelsea, in mei Pump It Up. Althans, zo herinner ik me dat, want van beide liedjes weet ik dat ik ze uit mijn oerradiodagen ken. Ze haalden niet de drie (!!) hitparades die we vanaf juni ‘78 hadden: die van NOS, TROS en Veronica.
Dat NCRV’s veteraan Skip Voogd zo positief hierover schreef is veelzeggend (zie mijn post bij My Aim Is True). Opnieuw stel ik de vraag: wat trok hem aan in Costello?

Was Costello’s debuut een overgangsplaat tussen de “oude” pubrock en “nieuwe” wave, op dit album wordt hij voor het eerst begeleid door The Attractions en klinkt wave op alle liedjes. Net als op het debuut staan op elke plaatkant zes composities, hier met een dienende en toch opvallende rol voor de dunne orgelsound van Steve Nieve (wij noemden hem toen nog Steve Naive). Centraal staan echter de stem en gitaarliedjes van Costello. De sfeer is energiek en creatief, de ritmesectie Bruce en Peter Thomas zorgt namelijk voor extra dynamiek, waardoor ik deze plaat beter vind dan het debuut. Het album kent twee rustpuntjes: Little Triggers en afsluiter Night Rally.

Ik vind het moeilijk om buiten de singles meer uitschieters te vinden; tegelijkertijd staat er geen zwakke song op. Bij …Chelsea klinkt de sterke invloed van ska/reggae. Vreemd dat Costello er hier geen hit mee scoorde, reeds vanaf ’79 braken bij ons namelijk The Police en Britse ska door met een soortgelijke klanken.
Op latere cd-versies en streaming tref je bonustracks uit datzelfde 1978 aan. Ze zijn in dezelfde stijl en allemaal sterk, zoals stand-alone single Radio Radio. Tevens geschikt voor (NCRV-)radio. Schiet me opeens te binnen: misschien kende ik de singles van dit album wel van de TROS Europarade?!

Tenslotte een nerdfeitje. Als liefhebber van het werk van Phil Lynott wist ik dat deze met Costello op één podium had gestaan. Nu maar eens uitgezocht: dat blijkt april ’78 te zijn geweest, een maand nadat dit album uitkwam. Bij die show ontbrak Bruce Thomas, die in Costello’s vaste producer Nick Lowe een vervanger had. Op Mystery Dance echter, van het vorige album, nam Lynott de honneurs waar.