Postmodernisme: kent u die uitdrukking? Het is een woord dat we vooral met een bepaald soort cultuur en dus ook met sommige muziek associëren. Ik ben er eens ingedoken en heb er een stuk over geschreven:
Over postmodernisme – Apollinische essays - apollinischeessays.wordpress.com

Ik heb het opgeslagen als PDF-bestand dat je opent door op bovenstaande pagina op de knop Download te klikken. Door die omzetting van Word naar PDF is er een paar keer "Fout. Bladwijzer niet gedefinieerd" opgedoken in de tekst. Die foutmeldingen heb ik er inmiddels uit gehaald maar ik wacht even met het uploaden van die nieuwe versie want misschien hebben jullie nog op- of aanmerkingen die ik meteen kan verwerken?

Essays van 99 pagina's over postmodernisme lezen is niet echt een hobby van me (essays van één pagina lezen over postmodernisme ook niet overigens). Ruim twintig jaar geleden kwam ik er voor het eerst mee in aanraking tijdens inleidende colleges literatuurwetenschap. Toen kon ik er weinig mee en dat is nog steeds zo.

Maar in plaats van een linkdrop: vat hier dan eens samen hoe postmodernisme zich in muziek kenmerkt en geef eens wat voorbeelden, dat maakt een discussie bepaald eenvoudiger...

Muziek speelt een tamelijk marginale rol in mijn stuk (daarom heb ik het hier onder 'algemeen' geplaatst en niet onder een muzikaal subformum): het haalt nauwelijks een pagina tekst en is makkelijk op te zoeken met een zoekfunctie of de index. Onder andere noem ik minimal music, The Velvet Underground, Zappa en hiphop vanwege postmoderne elementen als herhaling en collage, maar ook reflecteer ik over het postmoderne samensmelten van kunstwerk en kunstenaar in bv. de popster (die z'n eigen identiteit schept zoals David Bowie) en postmoderne samensmelten van kunstwerk en luisteraar/ontvanger (zoals de dj). Het hoofdstuk 'Baudrillard en de postmodernistische cultuur (de Apocalyps)' over de populaire cultuur in het algemeen is misschien het interessantst of het toegankelijkst voor de leek (niet voor niets verwijst de film The Matrix meermalen naar Baudrillards werk).

Als men meer wil weten dan biedt mijn stuk volop mogelijkheden voor zowel verbreding als verdieping.

valt deze wijze van reageren ook onder postmodern? aub hapklaar graag!

Sorry voor de linkdump, maar vond dit wel een grappige beschrijving.

Postmodernisme voor dummies - Joris van Os - jorisvanos.nl

Ik denk dat postmodernisme in de pop meestal de vorm aanneemt van pastiche. Pastiche betekent mengelmoes ('pastei') en duidt in de kunst op het imiteren van de stijl van een ander. Postmoderne pop kenmerkt zich dan ook door een bonte mix van stijlen waarbij men die stijlen bewust imiteert en bij elkaar gooit. Deze werkwijze impliceert ook een ironische afstand tot wat men imiteert en hergebruikt binnen een nieuwe, eigen context: men speelt als het ware met wat men aantreft. Ook als je simpelweg een liedje van 50 jaar oud speelt is er in wezen al sprake van pastiche omdat de context van deze tijd het liedje 'verandert' en niet meer authentiek maakt (maar de nieuwe context kan het ook verrijken). De hele Top2000 is in wezen pastiche en postmodern! Ik denk dat in de pop Frank Zappa zo'n beetje de belichaming vormt van pastiche en dus postmoderne pop. Wie zijn nog meer heel pastiche/postmodern? Namen die mij te binnen schieten:

Frank Zappa
Roxy Music
Queen
Beastie Boys (sowieso is hiphop waarbij men fragmenten van andere artiesten 'steelt' en hergebruikt typisch postmodern en The Beastie Boys drijven dit concept tot het uiterste)
Portishead
Beck
Jon Spencer Blues Explosion
Igorrr

De allerallerbesteste pasticheplaat is 'California'.

Ik wil Faith No More ook nog wel even noemen.


Over postmod. kan ik helaas verder niets verstandigs melden...

Mr. Bungle schoot wel nog even door m'n hoofd maar ik was niet helemaal meer zeker van hun muziek. Ik denk inderdaad dat ze in de lijst horen!

Ik denk dat je meer platen van hen in die categorie kan plaatsen, maar 'California' is zo áf als maar kan.

Om het wat ingewikkelder te maken: ik stuit zojuist op dit artikel over pastiche pop:
https://medium.com/cuepoint/pharrell-bruno-mars-and-the-age-of-pastiche-pop-cdeaf98aff54.

Ik ben het echter niet helemaal eens met de auteur. Hij heeft gelijk in de zin dat alle pop in wezen pastiche (of postmodern) is voor zover het kenmerkend is voor pop dat er in wezen geen creativiteit is en er dus nooit iets nieuws wordt gemaakt. Alles is een herhaling (elk lied op zichzelf bestaat uit een eindeloze herhaling van hetzelfde en in ieder geval van de beat of riff) en is een imitatie van voorgaande liedjes of stijlen van andere artiesten (bv. dat Elvis Presley niet alleen liedjes van anderen zong maar die zwarte artiesten ook imiteerde in stijl).

Maar dat is voor mij nog niet helemaal wat ik pastiche of postmodern noem: de ironische afstand ontbreekt. Elvis waande zich als het ware een zwarte artiest zoals Bruno Mars zichzelf een funkartiest waant: zij nemen geen afstand van wat zij doen. Ook als Led Zeppelin obscure liedjes van zwarte artiesten jat dan is dat geen pastiche want Led Zeppelin meent dat het authentiek is wat zij ermee doen. Maar als bv. Frank Zappa een country-deuntje brengt dan waant hij zich geen country-artiest en wordt hij ook geen country-artiest voor ons: hij gebruikt slechts de clichés van het country-genre om er iets leuks mee te doen op de typische Zappa-manier, zoals Queen met Crazy Little Thing Called Love een pastiche bracht op het rock 'n' roll-genre (niemand dacht: hé, Queen is een rock 'n' roll-band geworden)! Pastiche/postmodernisme is vervreemdend omdat vanwege de ironische afstand het niet klopt wat je ziet of hoort: Zappa en Queen geven meteen dat gevoel omdat het raar maar daarom ook interessant is (wat doen zij nou?) en bv. Bruno Mars of Led Zeppelin niet.

Ook retro is geen pastiche wat mij betreft: retro (zoals bv. Amy Winehouse) vindt het oude simpelweg urgenter dan het nieuwe (je zou zelfs boud kunnen stellen: als Amy pastiche pop had willen maken, dan was ze niet zo jong gestorven). Malcolm McLaren zag het postmoderne al duidelijk in de jaren '70 toen hij de Sex Pistols bedacht: voor hem was die groep waarschijnlijk pastiche (en voor Rotten waarschijnlijk ook) maar ze deden - weliswaar op een bewust verwarrende manier - alsof ze serieus waren hetgeen het postmoderne karakter ervan in zekere zin elimineert. Wat dat betreft is hiphop eerlijker: er is geen pretentie iets nieuws te scheppen in de zin dat het materiaal duidelijk gestolen is (sampling) waarbij die essentiële afstand (dit ben ik niet zelf) juist de creativiteit geeft ermee te kunnen spelen.

Ik ken de ontstaansgeschiedenis van Crazy Little Thing Called Love niet, maar was Queen bewust ironisch bezig of gewoon commercieel / vonden ze rock 'n roll gewoon leuk (ze speelden live ook altijd wel wat rock 'n roll nummers)?

Ik denk bij een ironische pastiche bijvoorbeeld eerder aan Lonely This Christmas van Mud. Dan denk ik nog steeds niet aan postmodernisme overigens, wat me bij Zappa beduidend beter lukt...

Ik heb het even opgezocht: Freddy schreef het liedje binnen 5 minuten als ode aan zijn helden Elvis Presley en Cliff Richard. Er zat dus geen commercieel motief achter maar belangrijker: het liedje - en in de clip ook de band zelf - imiteert welbewust die stijl uit de jaren '50. Het is als het ware een travestie: dat maakt het pastiche en postmodern. Lonely This Christmas van Mud lijkt me nu juist wel puur commercieel bedacht.

De scheidslijnen zijn wel lastig te trekken, maar juist daarom dacht ik dat het leuk is om er van gedachten over te wissen met elkaar.

Probeer dan nog eens Faith No Mores 'King for a Day...', bijna iets teveel afstand soms misschien, merkte ik zonet, maar nog steeds beregoed natuurlijk.

The Residents en Devo schieten me ook nog te binnen.