Van de jaren ’80 en ’90 was er zo’n topic geopend maar niet van de jaren ’70 (meende ik). Dit doe ik naar aanleiding van Radio 2 (Vlaanderen) waar deze week enkel muziek uit de jaren ’70 wordt gedraaid.

Afgaande op de albums waarop ik heb gestemd zijn de jaren ’70 het kleurrijkste decennium uit de popgeschiedenis. Progrock, hardrock, glamrock, country(rock), punk & new wave, soul, funk, reggae, kleinkunst/chansons, elektronische muziek, disco/dance en singer-songwriters van diverse pluimage passeerden de revue in de jaren ’70 en kenden toen vaak hun hoogtepunt. Aan de andere kant kregen wij ook behoorlijk wat meligheid te verwerken, met name de (Nederlandstalige en Duitse) schlagers die in dat decennium werden verheerlijkt. Een decennium waar ik een dubbel gevoel van heb (net als alle decennia).

Graag reactie daarop. Ik zal wellicht een gelijkaardig topic over de jaren '60 openen.

Een kleurrrijk decenium omdat veel stijlen ineens het daglicht zagen.
Voor ieder wat wils. Platenlabels die nog lustig met geld strooiden. Op artistiek vlak kregen veelbelovende acts de tijd om zich te ontplooien en hypes volgden elkaar razendsnel op.
Uiteindeljjk kun je stellen dat veel serieuze doordachte genre's die ontstonden in de 70's het overleefd hebben.
Feitelijk werd er doorgepakt. De electronica ( pioniers Kraftwerk) Prog en Artrock, vaak later in een andere vorm gegoten, maar de invloeden zijn vaak merkbaar.
Heavy Metal/ Hardrock. Later in meer varianten. En natuurlijk de Funk die eigenlijk nooit is weggeweest.( Prince zijn bedenksels zijn meestal rond dat genre gebouwd)
Punk/ Wave. Nog altijd zijn er echo's terug te horen.
Glamrock kwam in een meer hardrock variant terug in de jaren 80. Maar mag gelden als een genre wat een kortere levensduur had. Bubblegum die de minder inhoudelijkere acts vaak als benaming kregen en vaak toch meer als een soort mode iconen werden gezien. Makkelijk te onthouden liedjes, waar vooral de uitstraling de boventoon voerde.
De inhoudelijkere glammers bleken ook vaak blijvertjes en veranderden van koers, alsof het zo moest zijn ( Bowie, Queen, Roxy Music)
Disco, Reggea, Fusion ( voor de muzikanten fans) maar natuurlijk ook de Soulmuziek, die er overigens al lang was, maar dermate de tijd verstreek opgeleukt werd met een eigentijdse discobeat.
Een ouder genre als Country en Countryrock ( eind 60 er jaren) werd
hevig omarmt en was regelmatig terug te vinden in de charts.

Wat Luc al.memoreerde, een hoop meligheid in vorm van schlagers en niet te vergeten carnavalskrakers. Die rond het eind v/h jaar moeiteloos de hitlijsten beklommen.
Hoop foute acts ook. Bijna leuk was Boney M. Een listig projectje van de duitse producer Frank Farian. Die 3 dames ( waarvan eentje echt zong) gekoppelt werden aan een harig klein hyperactief vreemd dansend mannetje, die uiteindelijk geen noot zong.
Maar het succes was er niet minder om, al duurde het hooguit een jaartje of 6. Toen was de formule wel uitgewerkt.

Ach, de 70's............Wat ik mij er nog van herinner is vooral leuk. En absoluut mijn bakermat voor de muzikale ontdekkingsreis.
Er zijn mooie dingen ontstaan in dat decenium.

Begin jaren '70 werd de rock zwaarder en pretentieuzer, de hard- en glamrock maakte komaf met de hippiebeweging temeer doordat The Beatles splitten en Jimi Hendrix en Jim Morrison (zowat de iconen van de jaren '60) overleden. Rock manifesteerde zich vanaf de jaren '70 vooral op album, singles werden (soms in verkorte versie) enkel uitgebracht ter promotie daarvan (en vaak werd dat een hit). Al waren ook binnen de rock nog typische singlesbands zoals bv. Status Quo en glamrockacts als The Sweet, Slade en Mud. Merkwaardig ook de Nederlandse rockbands zich meestal ook nog op single manifesteren (ik denk aan Golden Earring en Earth & Fire). Vele jaren '60 rockbands deden het ook goed in de '70's zoals Rolling Stones, The Who, Creedence Clearwater Revival, de eerder genoemde Status Quo en vooral Pink Floyd. Andere artiesten die in de jaren '60 deel uitmaakten van een band gingen in de jaren '70 met veel succes solo zoals de Beatles-leden afzonderlijk (al hadden ze niet de impact van The Beatles), Neil Young, Van Morrison, Lou Reed en Rod Stewart.

Die hoempapa- en carnavalschlagers waren inderdaad dé pest van de jaren '70 al kwam er af en toe nog iets grappigs voorbij (ik denk aan André van Duin) maar de meeste waren van bedenkelijk allooi.
In de tweede helft van de jaren '70 met de opkomst van het discotijdperk kwamen inderdaad een hoop foute acts in de hitlijsten (noem ik ook camp). Boney M was natuurlijk de bekendste maar verder had je ook Luv', Baccara, Village People (YMCA is uitgegroeid tot één van de bekendste fuifnummers), Eruption (ook een bedenksel van Frank Farian) en zelfs de punk had een foute act in de vorm van Plastic Bertrand. Maar die acts namen zich - gelukkig - niet serieus.

Baccara bewees met volle overtuiging dat je met vals zingen ook boven aan de charts kon komen. Of dit nu een ommekeer was...?
Ik heb nog steeds de indruk dat het na 1977 wel wat plasticer en inhoudlozer werd.
Natuurlijk had je ervoor natuurlijk ook de slappere inhoudlozere acts, maar die waren wat moeilijker te betrappen op echte onkunde.
Je kreeg op een gegeven moment Amanda Lear, Mistral.... Luv inderdaad. Acts die live volgens mij onmogelijk overeind bleven.
Toch bleef de betere popmuziek wel toenemen.
Joe Jackson, Elvis Costello, The Clash, XTC ( uiteindelijk een favo band van mij geworden) The Jam, Japan en bijv. Fischer Z, The Police, Joy Division.... een kwalitatief prima lichting uit Engeland.

Baccara was zo slecht dat het weer leuk wordt (ik kan wel lachen met hun gebrekkig Engels). Follow Me van Amanda Lear vind ik een fantastisch nummer maar dat is zowat het enige van haar dat mij is bijgebleven. Dance/disco was van sinds het begin een zaak van producers/DJ's die dan ook het geluid bepaalden waarbij de uitvoerende artiesten veeleer invulling waren, wellicht de reden waarom deze stroming door de serieuze muziekpers met een scheef oog werd bekeken.

Giorgio Moroder bepaalde het geluid van Queen of Disco Donna Summer, zij verleende enkel haar stem. Michael Jackson had zijn succes ook te danken aan de productie van Quincy Jones al had hij ook veel talent en schreef hij de meeste nummers zelf. Nile Rodgers en Bernard Edwards hadden diverse projecten onder hun hoede (o.a. Chic, Sisters Sledge) en in de jaren '80 had Prince heel wat albums van anderen geproduceerd en zelfs ingezongen.

De 2e helft van de jaren '70 was er een diepe kloof tussen enerzijds de punk & new wave en anderzijds disco die aanvankelijk lijnrecht tegenover elkaar stonden, je hield blijkbaar van het één of het ander. Ik was voor de new wave maar sommige disco vond ik (stiekem) wel leuk o.a. Donna Summer, Michael Jackson (of The Jacksons) en zelfs (sommige) nummers van Boney M. Nadien werd die kloof gedicht door o.a. Prince, Talking Heads en New Order. Maar de new wave (of postpunk) leverde inderdaad heel wat interessante en boeiende bands.

De punk en disco stromingen stonden inderdaad lijnrecht over elkaar.
Maar het was tevens de oorzaak van een drastische verandering in het muzikale landschap.
Disco was voor de hipsters en Punk voor de alternatievelingen die vooral schopten tegen het systeem.
Maar acts die in het beginsel niets met disco te maken hadden, verpakten zo rond 1978/ 79 hun sound met dat genre. Met The Bee Gees als meest treffend voorbeeld. Discomuziek was hun redding. Want de broers waren op een dood spoor terecht gekomen. Vanaf 1975 begon het al goed te lopen. Maar met Saturday Night Fever kon het echt niet meer stuk met de broers uit Australie.
Maar denk eens aan E.L.O, Kiss, The Stones, Kinks ( Superman) en zelfs progbands als Camel en Earth & Fire.
Op Some Girls van The Stones hoor je evengoed naast de disco invloed( Miss You) ook punkinvloeden.

Het zorgde er uiteindelijk wel voor dat lang uitgesponnen muziek ( prog/ artrock) eind jaren 70 vrijwel niet meer aan de orde was.
Kort en bondig werd de boodschap. En wat 2 jaar ervoor nog fris klonk, was ineens hopeloos ouderwets.
Aanpassen was wenselijk geworden.
De disco en punk hebben voor heel wat verandering gezorgd.

Inderdaad verwerkten vele rockbands disco-invloeden in hun sound (voorbeelden genoeg). Dance zal hoe dan ook vanaf eind jaren '70 een flink deel van de hitlijsten bepalen. En zonder punk geen new wave of postpunk en ook de grunge in de jaren '90 is duidelijk op de punk gebaseerd. Ook belangrijk is de doorbraak van de elektronische muziek (Kraftwerk, Vangelis, Jean Michel Jarre) waaruit de synthipop ontstond, één van de populairste stromingen in de jaren '80. Dan is er ook nog de reggae die (in tegenstelling tot de disco) wel door de punks omarmd werd en ook veel invloed heeft op zowel dance als sommige new wave bands (Police, Clash) en natuurlijk Doe Maar, de populairste Nederpopband ooit. En daarnaast mogen wij Abba niet vergeten, toch de meest succesvolle band in de jaren '70 en die puur Europees klonk en dus aan de wieg stond van de Europop (ook zij verwerkten disco-invloeden in hun sound).

Het is inderdaad zo dat vele progrockbands na de punkexplosie nauwelijks meer aan de bak kwamen. Uitzonderingen zijn Pink Floyd, ELO, Camel en Supertramp, niet toevallig de minst bombastisch klinkende bands. En ook Genesis bleef populair maar ging meer poppy te werk net als Queen.

De sounds uit de 70's verdienen ook wel een aparte vermelding.
Strijkers bijvoorbeeld. Jeff Lynne van E.l.O zette deze velen malen in. Had ook live gewoon bandleden die het symfonische gehalte met cello en viool opsmeukte.
Het werd op een gegeven moment ook hot bij discomuziek.
De soundtrack Saturday Night Fever staat er vol mee. Het versterkte vaak net even de impact. Barry White, idem. Bleek prima te passen bij zijn zwoele dansgerichte muziek. Later ook bij Chic en Sister Sledge.
De viool zelf kon ook prima dienst doen bij meerdere genre's.
Virtuoos Eddie Jobson verving Brian Eno bij
Roxy Music. Naast de keyboards kon hij ook prima overweg met de electrische viool. Remember Out Of The Blue.
Later bij de prog/ fusion band UK kon hij zich daarmee nog meer profileren.

De symfonische/ progrock maakte ook dankbaar gebruik van de mellotron.
Is een instrument wat eind 60er jaren al door The Moody Blues werd ingezet.
Maar ook veelvuldig in de 70's werd gebruikt.
Het bootst een orkest na. Wel temperatuur gevoelig overigens.
Nederlandse symfo formatie's als Earth & Fire en Kayak maakten er ook veelvuldig gebruik van.
Zoveel jaren later hoor je het nog wel eens terug, maar is een sample afdoende.

Toch kenmerkt het die tijd. Een periode dat de digitalisering nog ver weg was.
Maar er werd gewoon gebouwd op de inventiviteit en creativiteit van de muzikanten en componisten.
Indien nodig werd er een orkest ingezet.

De Philly-soul (Three Degrees, Barry White, Trammps) werd vaak gekenmerkt door de inbreng van violen. Het maakte de nummers wel gladder maar ik kan ze niet voorstellen zonder.
De meeste progbands maakten aanvankelijk gebruik van een symfonieorkest (men sprak daarom eerst van symfonische rock) maar werd gaandeweg vervangen door synthesizers en/of de mellotron. Met name bands als Pink Floyd, Genesis, Emerson, Lake & Palmer maakten veelvuldig gebruik ervan. Met de komst van de punk werd de synthesizer in de vuilnisbak gekieperd maar door het succes van de elektronische muziek en meer bepaald Kraftwerk kwam de synthesizer terug in de gratie bij vele new wave-bands.

Absoluut Luc. En laten we de Moog niet vergeten. Rick v. der Linden en Robert Jan Stips maakten er goede sier mee in Nederland.
Het is nog altijd een toetseninstrument wat veel huidige instrumentalisten omarmen.
Geeft een beetje een spacey gevoel.
Stips gebruikte het prominent op de Earring albums Switch en To The Hilt.

Het decennium waar ik de afgelopen 5 jaar de meeste pareltjes in ontdekte. Er waren toentertijd veel creatieve artiesten actief. Het muzieklandschap veranderde in hoog tempo. Ik ben zelf met name fan van veel progrock uit de 70's, maar ik waardeer ook allerlei singer-songwriters zoals: Lou reed, Neil young, Leonard Cohen en Bruce Springsteen. Daarnaast maakt electronische muziek via pioniers als kraftwerk,Moroder en Tangerine Dream een hele ontwikkeling door. Er was toentertijd ook veel leuke minimale muziek te vinden van o.a Brian Eno, Steve reich, charlemagne palestine etc. Jazz is met name aan het begin van dit decennium nog erg sterk. Ik heb zelf minder met Soul. Afrobeat(Fela Kuti,) en P-funk kan ik wel waarderen alsook sommige reggea(The congos ).

In dit topic heb ik eerder gezegd dat de jaren '70 de meeste topalbums leverden. Maar de jaren '70 hebben ook een donker kantje in de popmuziek: vele (bekende) artiesten stierven in de jaren '70 door drugs of geraakten eraan verslaafd.
Jimi Hendrix, Jim Morrison, Janis Joplin, Keith Moon en Tim Buckley stierven door een overdaad aan drugs en ook de dood van Elvis Presley was daar het gevolg ervan.
Eric Clapton, Keith Richard en Lou Reed waren danig verslaafd aan heroïne. Ook John Lennon, David Bowie en Sly Stone waren een tijd lang verslaafd. David Johansen en Johnny Thunders van New York Dolls gingen nog meer te buiten aan drugsgebruik en dé ultieme junkie was Herman Brood, die leefde van de drugs.

De jaren '70 luisterde ik vooral naar Nederlandse (piraten)zenders en keek ik vaak naar de Nederlandse TV (veel meer dan de BRT).

Recentelijk heb ik op You-Tube een aantal afleveringen van Avro's Toppop in de jaren '70 bekeken vanwege jeugdsentiment. Dan valt het mij op hoe divers de popmuziek was of toch wat in de hitlijsten stond: glam- en hardrock, soul, reggae, singers-songwriters, Franse chansons, Duitse schlagers, zelfs Spaanse of Italiaanse songs. Dat vind je niet terug in de huidige hitlijsten.

Ook was de Nederlandse muziekcultuur destijds enorm rijk, je had diverse popgroepen met internationale uitstraling zoals Golden Earring, Shocking Blue, Earth & Fire, Focus, zelfs The Cats, Tee Set en George Baker Selection. Tevens had je (buiten de carnavalshits) tal van kleinkunst- en/of cabaretierartiesten als Boudewijn de Groot, Ramses Shaffi, Liesbeth List, Conny Van den Bos, Wim Sonneveld, Dimitri van Toren, Armand, Toon Hermans, Koot & Bie, Fungus, Neerlands Hoop ... waar is dat nu gebleven?

Duitsland kende in de jaren '70 ook veel interessante bands die tot de krautrock worden gerekend: Can, Faust, Eloy, Ashra, Cluster, Popol Vuh, Harmonia, Jane ... en Kraftwerk en Tangarine Dream hadden een groot belang voor de elektronische muziek.

De jaren '70 waren een decennium van ongekende creativiteit en niet alleen in Groot-Brittannië.

Diverse Nederlandse artiesten met internationale uitstraling/succes anno 2026:
Martin Garrix, Armin van Buuren, Tiësto, Afrojack, Don Diablo, Reinier Zonneveld, Nicky Romero, Hardwell, KI/KI, Job Jobse, Sam Feldt, André Rieu, Within Temptation, Epica, Floor Jansen, DI-RECT, Personal Trainer, Tramhaus, Hiqpy, Elephant, Library Card, Marathon, Robin Kester, Naaz, Fatima Yamaha, The Vices, Pip Blom, Grote Geelstaart, Altın Gün, Sevdaliza, Eefje de Visser

En tal van succesvolle Nederlandstalige artiesten die het vooral in Nederland en België goed doen (m.u..v. levenslied/schlager):
Roxy Dekker, Suzan & Freek, Spinvis, De Jeugd van Tegenwoordig, Sef, IJsland, Goldband, Froukje, S10, Bente, Guus Meeuwis, MEAU, Jet van der Steen, Sophie Straat, Meis, BLØF, Racoon, Acda en de Munnik, Luna, Snelle, Frenna, Antoon

Dat er minder interessante namen het vandaag de dag tot de Top 40 schoppen dan in de jaren 70 kan ik volgen. Airplay van een paar commerciële stations is een veel te dominante factor geworden. Als Q-music een nummer niet draait maakt het al nauwelijks kans op een notering.

Maar goed dat je Kane niet vernoemd hebt maar Di-Rect stelt ook niet veel voor. Overigens was Within Temptation reeds in de jaren '90 internationaal vrij bekend (en door mij en op MuMe gewaardeerd). Eefje de Visser is ook in Vlaanderen populair net als André Rieux, Martin Garrix en DJ Tiësto maar is de rest wel bekend buiten Nederland (van de meeste ervan heb ik nooit gehoord)? Een interessante Nederlandse band vind ik DeWolff maar is die buiten Nederland bekend? Alex Roeka vind ik ook prima net als Bertolf, Yorick van Norden, Robin Kester en VanWyck. Helaas voor velen onbekend (ook op MuMe) en dus onbemind. Ik volg de Nederlandse popscène nog steeds maar - toegegeven - minder dan in de jaren '70 en '80. Guus Meeuwis, BLØF, Racoon, Acda en de Munnik zijn in Vlaanderen ook bekend maar hebben hun beste tijd achter de rug. En dan noem je Sophie Straat die niet kan zingen en moet hebben van slogans.

Overigens zijn ook de Vlaamse zenders ook beperkt in hun muziekkeuze. Ze draaien enkel K3, Pommelien Thijs, Camille, Bart Peeters, Clouseau en (het vreselijke) Milk Inc en Sam Gooris alsof er in Vlaanderen geen andere artiesten zijn (maar dat hoort thuis in een ander topic).

Overigens heb ik nog heel wat succesvolle Nederlandse artiesten in de jaren '70 vergeten te vermelden zoals Kayak, Supersister, Pussycat die in GB een nr.1 hit scoorde met Mississippi, Herman Brood, Nits en Gruppo Sportivo. Zelfs Vader Abraham die niet bepaald een favoriet van mij is werd internationaal bekend met Het Kleine Café aan de Haven (door Joe Dassin gecoverd!) en Het Smurfenlied.

Ik kan je zeker o.a. Tramhaus, Hiqpy, Elephant, Library Card, Marathon, Naaz, Pip Blom, Grote Geelstaart en Altın Gün aanraden. Originele artiesten uit de Nederlandse indiescene Op de laatste twee namen na met Engelstalige zang. Niet dusdanig bekend in andere Europese landen dat ze daar de hitlijsten halen, maar dat heb je vandaag de dag ook niet meer nodig om een fanbase op te bouwen. Ze spelen iig wel in buitenlandse popzalen of worden geboekt door een toonaangevend festival als Primavera.


De tijd dat Nederlandse pop/rock band zomaar even een #1-hit over de grenzen kunnen scoren is wel voorbij. In de vorige eeuw was dat makkelijker omdat de verkoop van (vinyl)singles voor een aanzienlijk deel de samenstelling van de hitlijsten bepaalde. Ons grootste exportproduct zijn nu de (EDM)-dj's. Als er al buitenlands hitsucces is komt het meestal van hen, zie bijv. Tiësto (The Motto feat. Ava Max), Armin van Buuren (This Is What It Feels Like feat. Trevor Guthrie) en Martin Garrix (hits met tal van artiesten zoals Dua Lipa, Bono, Bebe Rexha, Khalid, David Guetta, Troye Sivan e.v.a.)

Sporadisch zou ik denken, op basis van slechts 106k maandelijkse luisteraras op Spotify.

In de jaren '70 waren hitsingles nog vrij belangrijk, nu is dat niet meer het geval.
Overigens is deze video wel frappant al twijfel ik sterk aan of deze bands vergeten zijn.


Luv', BZN en Teach In klinken nu vrij gedateerd maar bands als Earth & Fire, Kayak en Shocking Blue zijn van tijdloze klasse en mogen nooit vergeten worden. Ook de vernoemde hits van Pussycat, George Baker Selection en Mouth & McNeal mogen er nog steeds zijn.

Overigens brachten Nederlandse bands en artiesten in de jaren ´70 nog steeds vooral singles uit waar dat internationale rockbands meer albumgericht waren. Ik denk dat de meesten wel hits van Shocking Blue en Earth & Fire kunnen opnoemen maar geen album.