The Sound - From The Lion's Mouth

Winning is onder de fans nog steeds een van de meest geliefde Sound-nummers – en met reden! Het is misschien niet het beste nummer – er zijn gewoon zoveel mooie Sound-nummers!! – maar het is wel het nummer dat het levensethos van Adrian Borland als geen ander samenvat. En dat geldt eigenlijk voor heel From The Lion’s Mouth. Tenslotte gaat het hier over dat album.

'When you’re on the bottom, you crawl back to the top. Then something pulls you up. And a voice says you can’t stop: it won’t let you stop!’.

‘Ik geloof dat we alleen onze eigen engel kunnen zien’. Zoiets schreef Arthur Rimbaud ooit over zijn eigen innerlijke ‘muze’. Hierna hou ik op met mijn erbij gesleepte kunstenaarscitaten, maar wederom is het zo ontzettend passend. Zoals wij allemaal had Adrian ook een engel in zich en hij maakte het zijn levenswerk die engel aan anderen te laten zien. Het is die ‘aanwezigheid’ waar het in Winning over gaat als hij zingt over ‘the voice that says you can’t stop’. En hij zou na Winning nog een heel leven wijden aan het vertolken van die hogere stem.

In Winning is de ode aan de levenskracht natuurlijk overduidelijk, maar er zijn meerdere momenten op From The Lion’s Mouth waarop ik Adrian ervan verdenk zijn ‘innerlijke engel’ te bezingen. Neem nou een nummer als Contact The Fact. Ik nam vroeger altijd aan dat dat in wezen een liefdeslied was. Een vrij donker liefdeslied – dat wel – maar alsnog een liefdeslied. Nu luister ik naar de ‘you’ waar Adrian over zingt en hoor ik ineens iets anders. You mean the world, the real world to me. So watching you go, is like watching a film in slow motion. Het is haast op te vatten als een existentiële angst om je eigen anker in de wereld te verliezen. Als je weet waar Adrian tegen vocht (de docu Walking In The Opposite Direction is een aanrader!), dan is het wel duidelijk waarom alleen het idee al van een dergelijk verlies hem zo’n angst in zou boezemen. ‘Because I know you hate it when I’m crazy…’ Wat als je beschermengel genoeg krijgt van je menselijke grillen?

Misschien lees ik er teveel in dat niet zo was bedoeld, maar als dat zo is, dan komt dat door mijn eigen ervaringen. In mijn tienertijd, toen Adrian mijn steun en toeverlaat was, had ik zelf nog niet veel meegemaakt en paste zijn muziek al bij de meest onschuldige tegenslagen. Inmiddels ben ik ouder dan de leden van The Sound waren ten tijde van dit album en komt de muziek anders binnen. Nog intenser. Ik ben gelukkig nog nooit depressief geweest, dus dat zijn geen dalen waar ik over mee kan praten. Maar ik ben wel verslavingsgevoelig en helaas leidt ook dat tot wat donkerdere momenten. ‘When you’re on the bottom…’ En dan vraag ik me wel eens af: die engel, die ook ik heb, blijft die? Blijft die, als ik voor de zoveelste keer gehoor geef aan mijn lagere verlangens? Of kan die op een dag ook de biezen pakken? Het is zomaar een angstige gedachte – niet rationeel, puur gevoel – en hij is zo angstig omdat iedereen het contact met die engel van tijd tot tijd nodig heeft. Ik kan het niet verliezen: Contact you, because I need you…

Gelukkig heb ik op dat soort momenten From The Lion’s Mouth tot mijn beschikking. Waar Contact The Fact misschien meer mijn eigen invulling is, zijn er zoveel andere momenten waarop Adrian de kracht van binnen vol bezieling bezingt. Possession is natuurlijk een voor de hand liggende: een nummer over de innerlijke strijd tussen goed en kwaad en de drang tot zelfbehoud tussen al dat geweld. In Sense of Purpose wordt er niet eens meer óver ‘the voice that says you can’t stop' gezongen, maar is die stem zélf aan het woord: ‘Look in my eyes, see the lust and the love…’ En die stem komt later ook aan het woord op een veel zachtere poëtischere manier. In Judgement.

Judgement: wat een geschenk van een nummer is dat. Het is de stem van het geweten op muziek gezet. ‘I can tell it’s now or never: if we don’t act now, it could be now forever’. ‘The moment is here, the moment of truth…… but just what scared the life out of you?’.

‘But just what scared the life out of you?’ ....

Depressies en verslavingen daargelaten: die zin komt binnen. Hoe vaak weerhoudt angst ons er wel niet van om het leven te leven dat we graag zouden willen? Om iets na te jagen dat we werkelijk belangrijk vinden? Ik ben geen ontevreden mens, maar ik kan zeker genoeg momenten noemen. En ik herken die relatie met mijn hogere stem, die soms tegen me zegt: ‘I can’t watch and wait just to pay the price for your judgement…’

Dat klinkt misschien somber en fatalistisch, maar dat is het mooie aan Adrians muziek: het blijft eigenlijk nooit bij somber en fatalistisch. Er is altijd iets dat je omhoog trekt: ‘The voice that says you can’t stop’…. Ook in Judgement, dat prachtige meditatieve kunststukje op From The Lion’s Mouth. Aan het einde is daar weer die onvermijdelijke hoop waar ik écht extatisch van kan worden. De muziek neemt het over en ik word als luisteraar bij de hand genomen, opgetild en volledig doordrongen van het besef dat mijn engel nooit haar biezen zal pakken. Niet zolang muziek als deze me weet te raken. Ze geeft me alleen soms een schop onder de kont en daar kan ik dan weer even mee vooruit.

En als ik het al soms moeilijk heb - de geboren positivo… - wat is het dan toch knap dat Adrian Borland zo lang bleef vechten tegen een ongeluk dat zoveel groter is dan de meesten van ons zich kunnen voorstellen. Zeker: zijn ongeluk was er ook, in zijn muziek. Hij zag het in de wereld (New Dark Age, Skeletons) en hij zag het in zijn persoonlijke leven (Fatal Flaw). Hij groeide soms weg van het licht, weg van het leven...Maar wat altijd bij hem bleef terugkeren, was hoe hij het noodlot bij de keel greep en zijn blik vastberaden gericht hield op dat vuur dat in hem brandde. Én hoe hij die fel bevochten levenslust keer op keer weer naar buiten toe verkondigde. Luister naar de krachtige gitaarsolo van Possession of het transcendentale einde van het práchtige Fatal Flaw, en dan weet je wat ik bedoel (als je al Adrian-fan bent, dan weet je dat natuurlijk allang).

De hoop die hij zo moest bevechten, kenmerkte hem zo erg dat deze zelfs nog op zijn allerlaatste muzikale momenten overduidelijk aanwezig is - vlak voordat hij misschien wel niet anders kon dan het leven loslaten. Voor iedereen die, net als ik, de levenslust op From The Lion’s Mouth zo aangrijpend vindt: ik heb het bij ‘zijn allerlaatste muzikale momenten’ over het nummer Living On The Edge Of God van Adrians laatste album Harmony & Destruction. Ga het luisteren – vergeet het niet! - want het is de bewonderenswaardige zwanenzang van een man die niet anders kon dan het leven liefhebben, hoe moeilijk dat soms ook was.

Het is een-en-al Adrian geworden in dit verhaal; dat kan ook moeilijk anders. Veel van de muziek kwam voort uit zijn prachtige talent. Maar natuurlijk was The Sound ook een sublieme band als geheel! Mike Dudley en Graham Bailey zijn als drummer en bassist natuurlijk de motor van de band en het is een motor die de energie en de spanning er goed in houdt. From The Lion’s Mouth houdt je voortdurend op het puntje van je stoel en dat is zeker ook door hún muzikantenwerk!

En extra eer gaat wat mij betreft uit naar Colvin Mayers, die helaas ook veel te vroeg is overleden. De combinatie Adrian-Colvin heb ik persoonlijk altijd beschouwd als een van die veelbetekenende ontmoetingen in de muziekwereld. Mayers gaf met zijn toetsenwerk altijd iets transcedentaals aan Adrians composities. Op From The Lion’s Mouth deed hij voor het eerst mee en het verschil met Jeopardy is te horen: From The Lion’s Mouth klinkt nog steeds bij vlagen onheilspellend, maar tegelijkertijd ook veel warmer. Colvins keyboardspel broeit, verontrust en bezweert. Op Fatal Flaw – een van de mooiste nummers van dit album en van The Sound in het algemeen!! – is hij op zijn best. Het nummer is al ongelofelijk aangrijpend qua compositie en opbouw en emotie (!), maar het is de keyboardpartij van Colvin Mayers die hier voor de eeuwigheidswaarde zorgt.

Maar uiteindelijk kom ik toch altijd weer uit bij Adrian: de man die muziek bleef schrijven die ik nu nog kan opzetten om die éne stem in mezelf meer geluid te geven. Wat kan ik nog meer zeggen dan: bedankt! En wat is het klote dat juist jij er niet meer bent…