Bettie Serveert - Palomine (1992)

Haenen voor de Nacht.
Gitaarbandje met een geweldige frontvrouw..
Gevoelig een liedje brengen.
Vier minuten later is het klaar.
Geen rock, geen pop, geen lo-fi.
Het zit er gewoon ergens tussen in.
Subtiel gebruik van instrumenten.
Drum die voorzichtig zich in het gitaarspel mengt.
Zonder de zang enigszins in de weg te zitten.
Nederland heeft het.
Muziek gericht over de Oceaan.
Amerika, we komen er aan.
Ook de opnames op Pinkpop staan me bij.
Dezelfde opluchting naar het adembenemende stuk.
Glimlach als toegift.
Sprookjesachtig stemgeluid van Carol van Dyk.
Misschien wel een van onze beste zangeressen.

Het gaat hier natuurlijk om Palomine.
Voor velen de eerste kennismaking van Bettie Serveert.
Duidelijk gericht aan het alternatieve publiek.
Maar dan wel grootschalig.
Net zo rammelend als Sonic Youth.
Dromerig als Smashing Pumpkins.
Ingetogen als Buffalo Tom.
Schuchter als PJ Harvey.
Kortom, alles in zich om groot te worden.

Ondanks opvolgers Tom Boy en Kid’s Alright ging het niet lukken.
Zouden de nummers dan toch net te klein zijn.
Bettie Serveert de ultieme studentenband.
Een groep vrienden die op een zolderkamertje muziek maakt.
Waarbij de aanhang al zittend op kratjes Heineken luistert.
Net klaar met het huiswerk.
Ontspanning voor het komende examen.

Dat zal het wel zijn.
Ik ken verschillende albums van Bettie Serveert.
Draai ze af en toe.
Steeds wel het gevoel van; heerlijke muziek.
Moet ik vaker horen.
Vervolgens belanden ze weer in mijn cd-rek.
Om verder te verstoffen.

Een klassieker binnen de rockmuziek van de jaren negentig (althans in Nederland), een periode die ik zo’n beetje beschouw als de baarmoeder van mijn muzieksmaak. Toch had ik deze nog niet beoordeeld. Goed, ik was dan ook pas elf tijdens de release. In latere jaren heb ik deze plaat wel eens gehoord, maar er nooit echt de tijd voor genomen. Gelukkig is er nu het internet, dat muzikale retrospectie een stuk makkelijker maakt.

Het is lastig de plaat te beluisteren zonder een bepaalde weemoed te voelen over de jaren negentig. Wie de productie van deze plaat hoort (zo sober opgenomen dat je tegenwoordig met twee laptops en een fatsoenlijk geïsoleerde garage hetzelfde niveau zou kunnen halen), realiseert zich dat Nederlandse popmuziek toch wel een stuk professioneler is geworden in de laatste dertig jaar. Als een jong rockbandje tegenwoordig de studio in mag, klinkt het eindresultaat meestal een stuk meer gelikt (maar ja, voordat je het weet zit je dan opgescheept met Kensington, of zoiets).

Tegelijkertijd is het, natuurlijk, ook die typische jaren negentig-esthetiek: gruizig a la Neil Young-- via Sonic Youth, Dinosaur Jr., en Sebadoh (van die laatste wordt hier ‘Healthy Sick’ gecoverd). Aan de ene kant ben je tegenwoordig bijna blij dat je weer eens een plaat op hebt staan waarop niet binnen tien minuten een gast met face tattoos begint te rappen. Aan de andere kant voelt deze aanpak, zeker met de kennis van nu, bijna puristisch aan: het maakt het geluidsbeeld ook wat eenvormig, waardoor de liedjes, zeker naarmate de plaat vordert, minder makkelijk beklijven.

Die liedjes, daar is op zich weinig mis mee. Het is prettig meeblèren met de zanglijnen van Carol van Dijk, die ieder nummer wel van een memorabel refrein weet te voorzien, en een prettig eigenwijs stemgeluid heeft. De hoofdrol wordt echter opgeëist door gitarist Peter Visser: de stevige riffs, snerpende solo’s, en emmers gruis die hij over de muziek uitstort, vormen de belangrijkste ingrediënten die de plaat op smaak brengen.

Buiten dat maakt het indruk hoe goed de band op elkaar is ingespeeld, en het materiaal beheerst. Dat is natuurlijk ook de weelde van een debuutplaat, waarop je het beste materiaal kan spelen dat je in je leven daarvoor hebt bedacht. Hoe dan ook, het gruizige vakmanschap van de vroege Bettie Serveert lijkt een beetje verdwenen uit de (Nederlandse) rockmuziek, en ondanks alle verworvenheden van de laatste decennia, kunnen veel jonge bands daar nog best iets van leren.

Goeie, tip Lost, had ik wel weer even zin in, zo blijkt. Echt heel mooi.
De stem en frasering van Bettie zitten dieper in het geheugen gegrift dan ik dacht. De songs ook.
Daar komt nog wel een halfje, misschien een hele, bij.

-edit- Toch niet. #8 en 9 zijn wat te inwisselbaar.

Maar lager dan **** ga ik ook weer niet, want met 'Sundazed...' en kleine 'Palomine' herpakt de band zich uitstekend.

Getypt in de top 100 van...:

in 1992 was daar opeens Bettie Serveert. Omdat ik De Artsen helemaal had gemist kwam Bettie uit de lucht vallen maar dat geldt voor wel meer mensen: Palomine sloeg in als een bom, en bleek internationale allure te hebben. Hier was een Nederlands bandje dat de knulligheid ontsteeg, maar toch gewoon knullig was gebleven. Dat bedoel ik overigens positief: Palomine heeft een huiskamer-achtige charme, het is een heel intieme plaat. Het klinkt alsof ze in je keuken spelen terwijl Carol van Dijk hele persoonlijke ontboezemingen uit haar geheime dagboek voorleest. Tegelijk hangt er een bepaalde sfeer over de muziek die ik daarvoor en daarna (ook niet bij de Betties zelf) nooit heb gehoord, maar wel heel erg kan waarderen. Het geheime wapen van deze band is volgens mij de ritmesectie: op sommige nummers bijna jazzy, en Herman Bunskoeke is een hele wiegende bassist. Sinds Berend Dubbe en Bunskoeke niet meer in de band zitten is de magie volledig verdwenen.

Aangekruist als favoriet:
1. Leg
2. Balentine
3. Sundzed to the Core