Drive-By Truckers - The Dirty South (2004)

Eerste album van Drive-By Truckers dat ik hoorde en wat wel typisch is voor deze band dat het album als je het de eerste keer beluisterd wel aardig tot goed is. Voor mijn gevoel zaten er wel een paar 'opvullers' tussen maar dan luister je het album nog een keer en nog een keer tot het op een gegeven moment vast in je hoofd zit en alle puzzelstukjes precies op hun plek vallen.

Het is nog steeds mijn favoriete album van DBT vanaf zijn geweldige openingssong tot het prachtige drieluik over sheriff Buford, tekstueel gezien zo ontzettend knap en met humor geschreven vanuit het oogpunt van de criminelen.

Ik vind het een typische groeiplaat, na verloop van tijd heeft elk nummer wel iets wat aanspreekt en blijft het een van mijn favoriete platen aller tijden.

Tot op heden is "The Dirty South" mijn favoriete plaat van Drive-By Truckers. Al heeft de band in mijn ogen nog geen slecht album afgeleverd, steekt deze er met kop en schouders boven uit. Ik hou van conceptplaten en dit is er weer eentje. "The Dirty South" is de perfecte titel van een plaat die verhaalt over het zuiden van de Verenigde Staten.

Drive-By Truckers schetsen een beeld van een schimmige samenleving vol corruptie, criminaliteit, gierigheid, afzondering, hoop, liefde, pijn. Alle menselijke aspecten komen voorbij en wordt aangekleed met die typische broeierige en dreigende sfeer.

De bandleden spelen in perfecte harmonie met elkaar, waardoor je het gevoel krijgt er echt bij te zijn. Tekstueel is het ook van een hoog niveau. De diverse songschrijvers (vooral Patterson Hood, Mike Cooley en Jason Isbell) hebben verschillende stijlen, thema's en invalshoeken, maar toch is alles een perfect gebalanceerd en consistent geheel. Los van de onderwerpen zitten de teksten ingenieus, cynisch, sarcastisch en ironisch in elkaar. Het geheel is doorspekt met zwarte humor (waar je van moet houden), maar legt op een pijnlijke en treffende manier de boodschap van Drive-By Truckers bloot.

Voorbeeldje (uit "Cottonseed"):

They say every sin is deadly
But I believe they may be wrong
I am guilty of all seven
And I don't feel to bad at all

And I used to have a wad of hundred dollar bills
In the back pocket of my suit
I had a .45 underneat my coat
And another one in my boot.
I drove a big old caddillac
Bought a new one anytime I please
And I put more lawmen in the ground
Than Alabama put cottonseed.

"The Dirty South" is een collectie van verhalenvertellende songs die enerzijds meeslepend zijn en anderzijds vernuftig in elkaar zitten, zowel muzikaal als tekstueel. Het is jammer dat deze band nog geen grote naamsbekendheid geniet. Aan de andere kant is dat misschien ook wel het beste, blijft het toch een beetje voor mezelf (en voor andere echte liefhebbers).

Niet lang na de release van The Dirty South hoorde ik ergens het nummer Carl Perkin’s Cadillac, dat meteen mijn interesse in deze band aanwakkerde. Ik vond die track op een cd die als extraatje bij een rockmagazine zat. Ik kende Drive-By Truckers verder nog niet, maar dat nummer smaakte duidelijk naar meer. Ik haastte me direct naar de lokale platenzaak en groot was mijn verrassing toen ik dit album in de bakken zag liggen. De bijzonder fascinerende hoes en dat ene nummer dat ik al kende, deden mij besluiten om The Dirty South min of meer blind aan te schaffen. Eenmaal thuisgekomen zette ik vol goede moed dit album op. De eerste luisterbeurt zal ik nooit meer vergeten, want wat was dit goed zeg.

Inmiddels zijn we veertien jaar verder en staat deze plaat al jarenlang op de nummer 1-positie in mijn top 10. Zo heel af en toe heb je het gevoel dat muziek je pakt en niet meer loslaat. Ik had dat gevoel bij deze plaat, die mij vastgreep en nooit meer echt heeft losgelaten. Er zijn momenten in je leven die je voor altijd bijblijven. De eerste kennismaking met dit album is één van die momenten voor mij.

Vanaf de eerste tonen van de majestueuze opener Where the Devil Don’t Stay tot aan de melancholische afsluiter Goddamn Lonely Love is dit album één groot hoogtepunt. De band weet hier een sfeer te creëren die je langs verlaten woestijndorpjes in Georgia en Alabama voert, waar sheriffs en cowboys nog de dienst uitmaken. De Truckers slagen er in om dampende 70’s rock te combineren met verfrissende hedendaagse rockelementen en daar nog een flinkse scheut americana aan toe te voegen. De rasperige vocalen van Patterson Hood, de gevoelige stem van Jason Isbell en de robuuste zang van de stoere Mike Cooley vertellen daarnaast in iedere song een bijzonder origineel verhaal.

Neem bijvoorbeeld het magistrale Daddy’s Cup, over de vader van Cooley die niets liever ziet dan dat zijn zoon ooit een succesvol autocoureur wordt. Minstens zo sterk is het beklemmende Cottonseed, ook van Cooley’s hand. De hoofdpersoon heeft zich bezondigd aan alles wat slecht is in het leven – corruption, crime, killing, greed, fixed elections, guns, drugs, prostitution – maar lijkt zich geen moment schuldig te voelen. Het ingetogen The Sands of Iwo Jima, gezongen door Hood, handelt dan weer over zijn oom die in Iwo Jima, Japan heeft gevochten tijdens WO II. De stem van Hood komt voor mij het beste tot uiting in de rustige nummers, zoals hij ook in het prachtige Tornadoes laat horen. Isbell op zijn beurt is ook ijzersterk, bijvoorbeeld in het stevige The Day Joen Henry Died dat – zoals de songtitel al verklaart – het verhaal vertelt over John Henry. Mijn eerste kennismaking met de band – het al genoemde Carl Perkins Cadillac – is een mooie ode aan Sun Records, terwijl in de indrukwekkende trilogie The Boys from Alabama / Cottonseed / The Buford Stick de sheriff Buford Pusser centraal staat.

Ik zou over iedere song een aparte recensie kunnen schrijven, zo goed is deze plaat. Elk nummer krijgt van mij de welverdiende vijf sterren. Tel daar de mooie verhalen in de songs en de authentieke sfeer bij op en je hebt een topalbum in handen.

De smeltkroes van the South is te horen in de muziek en teksten van the Drive-By Truckers. Zeker op dit the Dirty South. Met maatschappij kritische teksten en teksten over het (zware) leven daar. En een mengsel van rock, country, roots en een vleugje soul in de muziek. Dubbele gitaren, verschillende zangers en een hoog niveau van spelen en songwriting en je hebt een dijk van een plaat. Laat je meevoeren door the Dirty South aan de hand van the Drive-By Truckers en verwonder je en geniet tegelijk. Bijvoorbeeld op prachtsongs als When The Devil Don't Stay, Carl Perkins' Cadillac, The Sands of Iwo Jima, Danko / Manuel, Cottonseed, Lookout Mountain en Goddamn Lonely Love. Wat een plaat!