Relatief weinig belangstelling hier voor toch wel één
van de meest gewaardeerde Europese hiphop albums.
Hier gaan supervette producties hand in hand met
intelligente lyrics, gebracht door getalenteerde mc's.
Vooral Shurik'n en Akhenation dan ... maar bijvoorbeeld
ook 'nieuweling' Freeman (voorheen danser) brengt enkele waardige raps.
De teksten staan trouwens bol van de woordspelingen
(vooral in de zin van dubbele betekenissen).
Om maar enkele nummers aan te halen:
*'Dangereux' is vermoedelijk één van de populairste songs op deze CD, en terecht ... Deze productie vind ik gewoon perfect. De song gaat over het feit dat IAM door hun kritische kijk aan banden wordt gelegd van bovenaf, en dat ze zogezegd gevaarlijk zijn
Je croyais être un type sympa, un père exemplaire, merveilleux
Pour eux, je suis Dangereux
(ik geloof een sympathieke gast te zijn, een voorbeeld
vader maar voor hen ben ik gevaarlijk)
die onterechte dreiging wordt gewoon perfect vertaald
in een superdreigende productie ... perfect.
Ook nog in deze song:
Ce que le cinéma se permet, la télé
Les livres, et les magazines pour nous c'est prohibé
(De flow in dit lijntje is echt dope; gaat erover dat
ze niet mogen rappen over wat boeken, tijdschriften
of televisie wel mogen schrijven.)
en nog verder over de opgelegde censuur:
Ce n'était pas la première fois pour un groupe de rap Que la censure frappe et les citations tapent Va donc, je me suis dit, le texte est cool, y'a pas de hic Faux, j'étais devenu l'ennemi public des Assédic
(eerste lijn is een klankspelletje waar Lauren Hill zich met
The Fugees ook vaak aan waagde)
Si on m'avait dit qu'un jour je serais classé, fiché
Tout simplement pour avoir exprimé mes idées
Abordé des sujets jugés tabous
Mis sur papier tout ce qui se passe autour de nous
Je pensais vivre dans un pays libre, naïf
J'ai compris qu' indésirables sont les esprits non passifs
En refusant d'être un mouton, de rentrer dans le troupeau
De fermer les yeux et de tourner le dos
(ik dacht in een vrij land te wonen, naiëf
want ik heb begrepen dat niet passieve geesten
ongewenst zijn. Doch, ik weiger om een schaap te zijn en
terug in de kudde plaats te nemen ... om de ogen te
sluiten en er de rug voor te keren)
Dit alles vrij vroeg in het album gesteld, weet men meteen,
dit IAM gaat geen blad voor de mond nemen ... Vele teksten zijn dan ook heel kritisch en weerspiegelen de
realiteit in de Franse Banlieus' (hier dus Marseille).
*'Nés sous la meme étoile' trapt alvast de deur hard in,
en schets de situatie in dergelijke wijken waar gelijke kansen ver te zoeken zijn.
'La monnaie est une belle femme qui n`épouse pas
les pauvres' (leuke vergelijking, geld is als een mooie
vrouw die de armen niet huwt).
of om het refrein te nemen:
'Tant pis on n´est pas nés sous la meme étoile'
(jammerlijk zijn we niet onder dezelfde sterrenhemel geboren/ dus: leven we niet in dezelfde wereld, we
zijn immers net wel allemaal onder dezelfde hemel geboren) + (te weten, dit is een woordspeling op een gezegde etre né sous une bonne étoile, onder een goed gesternte geboren zijn)
*La saga vind ik persoonlijk het zwakste nummer op de
CD, enkele Wu gerelateerden komen hier hun ding doen
maar inhoudelijk stelt dit echter nauwelijks iets voor...
*Petit frère is dan weer een echte kraker ... Heb ooit een
Franse film gezien over enkele franse kinderen en hun gevonden bulldog die opgroeiden in een achtergestelde wijk met alle gevolgen vandien. Deze track fungeerde als score. (Als iemand de titel van de film kent, let me know)
Het nummer gaat dan ook over het opgroeien in dergelijke
wijken; meer bepaald het te snel 'volwassen' willen worden en de manier waarop.
'petit frère veut grandir trop vite
mais il a oublié que rien ne sert de courir, petit frère'
(klein broertje wil te snel opgroeien maar hij is
vergeten dat niets bedoeld is om te lopen)
Op de achtergrond horen we dan de
Wu-tang sample:
" Life as a shorty shouldn`t be so rough..."
Of deze verse:
On sait ce que tu es quand on voit ce que tu possèdes.
Petit frère le sait et garde ce fait en tête. L`argent lui ouvrirait les portes sur un ciel azur. Aussi facilement que ses tournevis ouvrirait celles des voitures.
Le grand standing est tout ce dont il a envie
Ça passe mieux quand tu porte Giorgio Armani
Soucieux du regard des gens malgré son jeune âge
Petit frère fume pour paraître plus grand
Il voudrait prendre l`autoroute de la fortune...
(men zegt dat je bent als men ziet wat je bezit,
klein broertje weet dit en onthoudt dat. Geld opent hem de poorten naar een azuurblauwe hemel, even gemakkelijk zoals zijn schroevendraaier de deuren van
auto's openmaakt. Schijn van standing is het enige
wat hij nodig heeft, en dat gaat beter wanneer je een
Armani pak draagt. Bezorgd om wat anderen over hem
denken, ondanks zijn jonge leeftijd, klein broertje rookt
om ouder te lijken. Hij wil de snelweg naar het fortuin
nemen...)
Eigenlijk is dit een scherpe aanklacht ... De jongeren
krijgen de kans niet om er jong te zijn, en krijgen
tout court weinig kansen om te slagen als volwassene
omwille van hun afkomst, door de maatschappelijke
kijk hierop. Bijgevolg moeten ze schijnbaar een andere
afkomst hebben, via de criminaliteit. En zo krijg je
een vicieuze cirkel.
*Elle donne son corps ... Prachtig staaltje story-telling.
Het gaat over mooie dames die je verleiden (zonder te
zeggen wie ze zijn) en na een nachtelijk avontuur de
benen nemen met je bezittingen.
opnieuw mooi verwoord:
'Dix secondes aprs c'tait la cavalcade
Et comme Jackie Chan, on faisait nous-memes nos cascades Au matin, ce ne sont que des draps que j'ai sentis Les cascadeuses taient parties
En m'habillant, je palpais mes poches : vides
Plus de chques, plus de cartes, plus de liquide'
10 seconden later was het de paardenstoet (paardrijden,
je weet wel) en zoals Jackie Chan, vormden we onze
eigen losbandigheden. In de morgen zijn het enkel de
lakens die ik voel (in het Frans is er de uitdrukking 'etre dans des beaux draps, wat betekent 'mooi in de nesten
zitten', problemen dus) de boemelaarsters (was een trio)
waren verdwenen en tijdens het aankleden voel ik m'n
lege zakken ... geen cheques, geen kaarten, geen geld.
Hierbij heb ik enkel de ontknoping gegeven, maar hoe men het verhaal hiertoe opbouwt is echt mooi.
Productie is overigens opnieuw top, maar dat is
een wederkerend gegeven op deze CD.
Het zou me te ver brengen om de volledige CD te bespreken, ik raad jullie gewoon aan die zelf te ontdekken. Neem er desnoods een woordenboekje bij, het is het echt waard. Dit is klassiek materiaal!
(remember de Taxi-trilogie

)
Tot slot zal ik nog de lyrics posten van 'demain c'est loin'
(morgen is nog veraf) ... Dit is een song zonder refrein,
waar de skills van shurik'n en akhenation volledig tot hun
recht komen ... moet gewoon eens de teksten bekijken
en letten op het eindwoord van de verses in het midden
en het daaropvolgend beginwoord. Deze song schetst
de situatie in de banlieu's zoals 'The infamous' dit doet
voor QB.
'Ici, le rêve des jeunes c'est la Golf gti, survet' Tachini'
(Hier is de droom van de jongeren een Golf GTI en een
Tachini trainingsvestje)