Queensrÿche - Promised Land (1994)

Het mooie aan Queensryche is dat ze weer effe net anders klinken dan op hun vorige plaat. Zo ook met deze. Empire is erg hitpotent, Promised Land donker en experimenteel. Geen album dat je na een keer luisteren snapt. Persoonlijk vindt ik dit ook een van hun betere platen.

Wat leptop schrijft had ik ook. Er zat dan potdomme ook 4 jaar tussen empire en deze promised land. Het voordeel van retrospectief beoordelen is dat je niet meer vergelijkt met waar je toen naar luisterde. Waarschijnlijk is dat de reden dat dit album toen ook bij mij niet zo goed viel. Maar ach, met jaren komt de wijsheid? ( dan wacht ik nog even )

Vooral de ballads vind ik erg sterk op dit album. En het meer experimentele promised land en disconnected wat voor mij toen de das om deed kan ik nu wat beter waarderen. Echter zullen ze niet op repeat gaan. Daarom hebben ze het melodieuze out of mind erop gezet met die prachtige intro, opbouw, solo, baslijnen en gevoelige zang partij. En zo staan er nog meer van die sterke staaltjes op.

Volgens mij de laatste redelijke plaat van Queensryche. Het album hierna (hear in the now frontier) vond ik niks en ben toen eigenlijk afgehaakt. Daarna is er nog wel veel werk verschenen zie ik, maar of dat goed is/was? ..... "lady jane" bezorgt mij altijd kippenvel, wat een nummer! "one more time" en "damaged" zijn ook toppers. rest is gewoon prima.

In de tijd dat er nog videotheken bestonden had ik er één in de buurt die ook nog eens CD's verhuurde, en op zoek naar nieuwe muziek stuitte ik op Queensrÿche. Dat was voor mij een Grote Onbekende Naam die ik vagelijk met "de betere metal" associeerde, maar meer verwachtingen dan dat had ik niet. Toen ik thuis Promised land in de speler had kon ik er echter net zo min een eenduidig label op plakken, en na al die jaren (en vele malen draaien) kan ik dat eigenlijk nog steeds niet. Aan de scherpe solo's, de vocale uithalen en de dynamiek van de hardere nummers kon ik wel horen dat de wortels van deze band in de metal lagen, maar los daarvan laat geen enkel nummer op deze plaat zich eigenlijk in een duidelijk genre-hokje stoppen.
        I am I is al meteen exemplarisch: lang voortslepend in dezelfde toonsoort maar tegelijk heel afwisselend door het afwijkende maar toch zo duidelijk ritmische drumpatroon, de ijzersterke zangmelodie, de geluidseffecten van glas en applaus, de "sitar-gitaar", de produktie (inclusief phasing en de andere vervormingen van Tate's zang), het "haperende" slot en de algehele sfeer van naargeestigheid die wordt opgeroepen door de tekst over een leven dat al vanaf het begin onder een grauwsluier gebukt lijkt te gaan, het is allemaal even "juist", allemaal de juiste geluiden op de juiste plek, en alles werkt samen om van dit nummer een unstoppable force te maken.
        Zo zou ik over bijna elk nummer op dit album wel een aparte alinea kunnen schrijven. Elke track verschilt weer van z'n voorganger; sommige nummers doen meer psychedelisch of paranoïde aan, andere teksten zijn meer psychologisch georiënteerd en komen heel dichtbij (de geesteszieken van het aangrijpende Out of mind, de vader die "niet in beeld was" en nu alsnog opduikt in Bridge, het gevoel van jezelf vervreemd te zijn in Someone else), en Lady Jane is inderdaad "a scary, scary ride". Het titelnummer (lang, maar zeker niet té) benadrukt dan weer de ontgoocheling van opgroeien, volwassenwording en carrière (inclusief een Bowie-achtige wanhopige sax en een marimba-loopje dat af en toe als een soort ruggegraat lijkt te fungeren), terwijl My global mind de blik juist naar buiten richt maar daarbij tegen een vergelijkbaar gevoel van hopeloosheid aanloopt.
        Dat laatste nummer is voor mij meteen ook het enige minpuntje; al de eerste keer dat ik Tate "There's hunger in Africa" hoorde zingen dacht ik: ja, dat is zo, maar deze in your face-benadering is misschien niet de beste manier om dat aan de orde te stellen... maar gelukkig trekt de rest van het nummer weer strak de teugels aan en is het in de loop der jaren zijn status van skipmoment bij mij verloren, en bovendien wordt het gevolgd door mijn twee favoriete nummers van de plaat, One more time met z'n sublieme "klassieke" solo en het schitterende Someone else (ook geweldig in de full band version, maar ik prefereer toch dít arrangement).
        Misschien is "the broken part of my machinery" wel een overkoepelend thema van dit album, een plaat waarop alles gearrangeerd is met oneindige inventiviteit, steeds de juiste sfeer treffend voor de betreffende track en tekst, en de krachtige hoes met het fraaie lettertype voor de teksten maakt het totaalpakketje af. Ook na zoveel jaren is dit een album dat ik nergens mee kan vergelijken, een soort creatieve explosie die zijn licht naar alle kanten uitstraalt en elke draaibeurt weer verrast, ontroert en overdondert. (Nummer 6 in mijn nineties-top-30 ingezonden voor de MusicMeter-top-1000 van de jaren 90 in 2014.)

Rond 18 oktober 1994 komt dit vijfde album uit van het (eens) almachtige Queensrÿche en net zoals de platenmaatschappij heb ik hoge verwachtingen, zij ongetwijfeld in nog meer commercieel succes, ik eerder in een album dat weer aanvoelt als Queensrÿche Grand Cru. Voorganger Empire is een stijlbreuk, is best een goed doch tam album maar het doet mij vaker teruggrijpen naar het Dynamischer Drietal daarvoor.

Het is geen geheim dat de jaren negentig mij heel weinig raken op muzikaal vlak omdat ik grotendeels mijn interesse begin te verliezen in Metal en muziek in het algemeen. Met stijgende verbazing loop ik met mijn hoofd tegen een muur van Grunge en Nu Metal, fans in houthakkershemden en springende snotapen in bermuda’s. Begin 1994 keer ik na mijn legerdienst (barman in de Mess Officieren in Middelkerke, jackpot!) ook terug naar mijn huidige werkgever en koop ik mijn eerste gsm, een Ericsson, nadat ik de avond voordien voor de eerste keer door mijn rug was gegaan en de vaste telefoon op een kastje niet kon bereiken, haast hulpeloos liggend op de grond, alleen… Mijmeringen.

De begintonen van 9:28 A.M. gevolgd door I Am I is alvast hoopgevend: Queensrÿche is weer zo progressief als de pest en EMI mag het schudden, waarna men naadloos overgaat naar Damaged met zijn doorklinkende basslijn. De metalen klanken van de jaren tachtig keren niet terug maar dat geeft niet zolang de dubbele gitaarlijnen en pittige gitaarsolo’s maar blijven van het duo DeGarmo & Wilton. Beide zaken komen regelmatig in volle glorie terug op dit best wel puik album. Edoch, hebben wij die metalen klanken wel nodig gezien de gewichtige onderwerpen op dit album, het gaat bij mij zelfs zo ver dat een akoestisch nummer als Bridge met een jammer genoeg droevig onderwerp werkelijk fantastisch overkomt.

Het titelnummer is voor mij een hoogtepunt ondanks de aanwezige saxofoon, een instrument dat voor mij eerder een plaats heeft in Jazz dan in Metal. Het instrument lijkt mij wel de wanhoop van het nummer te beklemtonen in combinatie met de gewichtige teksten. Damaged is spielerei en doet eerder mijn bloeddruk stijgen. Ik heb de cd zonder bonustracks in 1994 gekocht, maar als bonustrack is de “full band version” van Somewhere Else? een volgend hoogtepunt.

Nadien komen nog een zevental albums uit met Geoff Tate aan het roer van het schip, dat alsmaar meer begint te kapseizen tot een kleine muiterij uitbarst en de kapitein naar buiten wordt begeleid. He was asked to walk the plank. Het zijn zeven albums die bij mij ook bitter weinig indruk maken, toen niet, nu niet en in de toekomst wellicht ook niet. Met Todd La Torre is een heropleving gestart van Queensrÿche old school, meer richting Metal uit. Promised Land is voor mij een eindpunt in een glorieus tijdperk van een ooit fantastisch, vooruitstrevend Metal vijftal. In mijn klassement staat hij op vier na, juist, die eerste drie, zonder Disconnected zou mijn score nog iets hoger liggen.

Promised Land laat een band horen die na twee klappers van wereldformaat reflecteert op de vorige periode en zichzelf afvraagt 'was dit het nu?'. Het levert een album op dat in geen enkel opzicht klinkt als zijn voorganger, niet toegankelijk is en bij vlagen ook steken laat vallen. Het doet echter ook een aantal dingen goed. Bridge is een hartverscheurende ballad over DeGarmo's mislukte relatie met zijn overleden vader, de titeltrack is een progmetalpareltje en I Am I en Damaged zijn duister en stevig. Na de titeltrack gaat het echter fout. Disconnected is weinig compositie en Lady Jane/My Global Mind/One More Time gaan het ene oor in, het andere oor uit. Afsluiter Someone Else is dan wel weer erg goed, maar het valt daarmee wel weer extra op dat het album toch een flink aantal softe/balladesque songs heeft. Het geheel beviel me vroeger dan toch beter, al kan ik Promised Land onmogelijk een slecht album noemen. Het is wel een eerste stap richting aftakeling.

Tussenstand:
1. Operation: Mindcrime
2. Rage For Order
3. Queensrÿche (ep)
4. The Warning
5. Empire
6. Promised Land

Een halfje eraf voor deze eerste Queensryche waar ik gewoon niks mee kan. Het begint al vervelend met I Am I, wat ik een heel vervelend, nerveus nummer vind. Daarna komt het eigenlijk ook niet meer goed. Deze koerswijziging is te groot. Het album is niet eens zo commercieel meer als Empire was en daarbij lijkt de band echt zoekende te zijn. De composities stralen niets meer uit. Niets raakt meer. Disconnected is zelfs verschrikkelijk, terwijl twee cd's eerder de band met gemak meer dan degelijk was. Promised Land zit kwalitatief tussen storend en nietszeggend in. Dit cd'tje is overduidelijk de nieuwe hekkensluiter.


Tussenstand:
1. Operation: Mindcrime
2. Rage For Order
3. Queensryche EP
4. Empire
5. The Warning
6. Promised Land

Je term "Nogal wiedes" suggereert dat het een piece of cake is om een commerciële plaat te maken die vervolgens ook massaal aanslaat. Maar dat is een ernstig misverstand. Horden bands maken commerciële platen in de hoop op succes, bij Empire lukte dat mede ook gelet op de kwaliteit van die plaat die wel degelijk rock (oa jet city woman) prog (oa pink Floyd achtige Silent lucidity) en metal (oa best i can) elementen in zich heeft en met die uitgebalanceerde sound bijna een heel nieuw genre creëerde wat niets te maken had met Dokken of Ratt. Totaal andere muziek, naar mijn altijd bescheiden mening.