Blur - Blur (1997)

Na The Great Escape was ik een beetje uitgekeken op Blur. Aanvankelijk vond ik dat een heerlijk album, maar de sjeuigheid ging er op een gegeven moment gewoon van af.
Later is dat weer bijgetrokken en toen vond ik het ook wel tijd worden om dit album eens te gaan beluisteren (die ik ten tijde van uitkomen links liet liggen).
Uiteraard kende ik de singles wel: Beetlebum vond ik gewoon Blur op zijn best en over het schreeuwerige Song 2 kon ik me maar geen mening vormen. Was dit nu leuk of was dit nu pure rubbish. Eigenlijk ben ik daar nog steeds niet helemaal uit.
Verder is dit een album waar ik net als bij The Great Escape een beetje op twee gedachten hink. Aan de ene kant staan er pakkende nummers op, maar aan de andere kant gaat het wat langs me heen.
Wat dat aan gaat vond ik het hierna allemaal wat spannender worden. Ik zie dit album dan ook een beetje als schakelmoment in de discografie van de band.

Blur is zo'n band waarbij je eigenlijk de ontwikkeling uit zou kunnen tekenen, zeker als het op hun laatste drie albums aankomt. Voorganger 'The Great Escape' perfectioneerde de britpopformule en de titelloze plaat, die op dat meesterwerk volgde, geldt als breuk met het verleden. De andere welbekende observaties van luisteraars, muzikanten, wie dan ook, luiden onder andere dat dit een moeilijke plaat is, experimenteel zo u wilt, en dat het geluid geïnspireerd zou zijn door Amerikaanse lo-fi en grunge.

Maar laten we eens langs die lijn lopen, die ik al eerder aanhaalde. Blur is nooit alleen een popband geweest, een singlesband zo u wilt, maar de albums bevatten ook altijd nummers die wat meer down-tempo en stemmig waren; zo had 'Parklife' het mooie 'This is a Low' en 'Modern Life is Rubbish' had het Ride-achtige 'Oily Waters' en 'Miss America', dat al lo-fi klonk. Op de titelloze wordt er ook niet gekozen voor overwegend stemmige nummers, maar er wordt al wel speels buiten de lijntjes gekleurd. Als we dit extrapoleren naar het hieropvolgende '13', dan hebben we op die plaat geregeld te maken met pure anti-pop vol electronica, soundscapes en semi-triphop. Op 'Think Tank' werd die bagage allemaal weer meegenomen en aangevuld met nieuwe elementen als wereldmuziek en soul, terwijl de aanpak weer liedjesgerichter werd.

Afijn, het is dus een album dat perfect in de evolutie van de band past. Dat Amerikaanse valt bij beluistering overigens hard mee; 'You're So Great' is een heerlijk lo-fi-rammelliedje, 'I'm Just a Killer for Your Love' een glorieus log bakbeest met megafoonvocalen, 'Chinese Bombs' een charmante poging tot schreeuwerige, Amerikaanse punk en wereldhit 'Song 2' is een simpele, maar doeltreffende grungeparodie.

Verder is Blur hier eigenlijk nog hartstikke Brits. Zo komt 'Beetlebum' dichter bij de Bietels dan die matige pastichebakkers, hun naam ontschiet me even, ooit gekomen zijn. Er kan alleen al de link naar een andere artiest, die zich ook bleef ontwikkelen, gelegd worden: David Bowie. Nu heeft Blur nooit de bewondering voor meneer Bowie onder stoelen of banken gestoken, maar de referentiepunten verschillen telkens weer. Hier wordt de beste man zelfs nog als medecomponist opgevoerd, want in 'M.O.R.' wordt geciteerd uit 'Boys Keep Swinging' en Blur is zo netjes om dan ook de credits te delen. Daar kan dat andere groepje, ik kom er nog steeds niet op, nog wat van leren, met hun regelrechte gejat. Voorts is 'Strange News from Another Star' (die titel komt trouwens bij de grote Hermann Hesse vandaan) een eigen soort 'Space Oddity'.

Ook 'Look Inside America' is ontzettend Brits, want Damons vet aangezette Engelse accent benadrukt dat het om de blik van de Brit op de VS gaat. Als dit al de Amerika-plaat van Blur is, is het wel duidelijk een Amerika-plaat gemaakt door buitenstaanders. Het blijft een observator, die Damon Albarn, zoals hij terloops AIDS ('should have slept alone' in 'Death of a Party'), vervreemding, drugsgebruik en heimwee registreert. In het afsluitende 'Essex Dogs', een soort vreemde kruising tussen reggae en noisepop, leest Damon een gedicht voor over die stad, waarin hij toch weer zit te gluren naar excentriekelingen op straat. Hij kan het toch niet laten en Blur kan het niet laten om zichzelf te ontwikkelen en tegelijkertijd gewoon met ijzersterke nummers op de proppen te komen.

Blur is een band waarvan ik het oeuvre vooral kriskras ontdekt heb, al probeerde ik de laatste tijd om er wel een beetje chronologie in te houden. Tot voor het ontdekken van dit album, was ik een Blurliefhebber. Nu durf ik me gerust een fan noemen!

Dit album betekende ook voor de band zelf een ommekeer. De catchy britpop werd ingewisseld voor een alternatiever geluid. Wat mij betreft is dit een overgangsalbum, waarbij we het beste van de beide werelden vinden. En die variatie maakt het een verdomd lekker album!

Laten we beginnen met de Elephant in the room: ‘Song 2’. Grootste hit van de band, maar tegelijk een beetje een vreemd eend in de bijt. Even simpel als doeltreffend. Voor velen hier blijkbaar genoeg reden tot haat, maar daar ben ik het niet mee eens. Wat mij betreft is ‘Song 2’ gewoon een geweldige party-anthem. Live één van de grootste feestjes waar ik ooit deel van heb uitgemaakt. En ook in de auto is het gewoon lekker meebrullen. Zeker niet hun beste nummer, maar wat mij betreft heeft het wel een prima plekje in het Blur-oeuvre.

Wat dan weer wel gewoon één van hun beste nummers is naar mijn mening, zoniet hun beste nummer, is de opener ‘Beetlebum’. Fantastisch! Daar zit werkelijk alles in wat ik zoek in een Blurnummer. Geweldig gitaarrifje, meeslepende zang, catchy maar toch gelaagd,…

Een andere topper voor mij is ‘You’re So Great’. Heerlijk Lo-Fi-nummertje! Als ik dat ooit gehoord had voor ik dit album leerde kennen, had ik nooit geloofd dat het Blur was. Het zou perfect van Guided By Voices kunnen zijn. Andere nummers op deze plaat hadden dan weer perfect van Pavement kunnen zijn. (Country Sad Ballad Man bijvoorbeeld).

Maar los van alle verwijzingen, klinkt Blur hier toch vooral weer als Blur.

Wat mij betreft - op dit moment - hun beste album. (Enkel Think Tank moet ik nog ontdekken.)

Favorieten: Beetlebum, You’re So Great, Look Inside America

4,5*