Steely Dan - The Royal Scam (1976)

Als tiener was dit de eerste kennismaking met een volledig SD album (de hitjes die er aan vooraf gingen kende ik natuurlijk ook al). Samen met Aja hun beste werk. Op deze had het rock element nog de overhand en met name Larry Carlton speelt hier fantastisch. Sinds die tijd altijd fan gebleven, ook van hun solowerk. Gelukkig heb ik ze ook nog eens live kunnen aanschouwen een aantal jaren geleden. Kippenvelmoment: het begin van Don't take me alive.

"The Royal Scam" is mijn favoriete Steely Dan album. Waarom? Waarschijnlijk omdat op "The Royal Scam" de gitaar iets meer de overhand heeft dan op andere Steely Dan albums. De gitaristen Larry Carlton, Denny Dias, Elliott Randall, Dean Parks en Walter Becker overtreffen zichzelf. Ik ben een fan van Larry Carlton, dus met name de liedjes waarop hij soleert ("Kid Charlemagne", "Don't Take Me Alive", "Everything You Did" en "The Royal Scam") vind ik prachtig. Maar eigenlijk zijn alle liedjes even goed, bijvoorbeeld "Haitian Divorce", toch al een van mijn favoriete Steely Dan liedjes, ook al hanteren Dean Parks en Walter Becker hier de gitaar. Instrumentaal valt er uiteraard veel te genieten, vlak bijvoorbeeld het pianospel van Paul Griffin niet uit op "Sign in Stranger". Ook dit Steely Dan album is weer een uitgebalanceerde mix tussen pop, rock, funk en jazz. In vergelijking met hun andere studio albums klinkt "The Royal Scam" ook wat donkerder. Ook de hoes is nu niet bepaald een vrolijk tafereeltje. Die gehele sfeer bevalt me wel en zorgt voor een intense luisterervaring. Ook het ontbreken van een echt grote hit trekt me aan aan dit album. Het klinkt als een consistent geheel. Ik vind alle Steely Dan albums, vanaf hun debuut tot aan "Gaucho" in 1980 goed, maar "The Royal Scam" is wat mij betreft net even iets sterker.

Onlangs verscheen The Royal Scam in de Musicmeter album top 1000. Toen kwam deze band weer bij mij in zicht. Later die week vond ik Pretzel Logic op vinyl, direct maar aangeschaft. Dat is nog steeds mijn favoriet, maar The Royal Scam is mijn voorlopige tweede. Ook hier is elke song raak, met die typische combinatie van een zwoele sound, een ongelofelijk oog voor detail, en fascinerende teksten (met waarschijnlijk vele diepe lagen die ik nog niet aangeboord heb). Wat een melancholie schuilt er ook onder, ik besef steeds meer wat een unieke band dit was.

Vandaag het album weer eens beluisterd. En ik moet mijn mening enigszins herzien: 3 jaar geleden noemde ik het album nog 'te gladjes'. En dat is bij nader inzien onterecht. Daarom een halfje erbij.

Het album is iets meer gitaar georiënteerd. En ik ben met name fan van de nummers waarop Larry Carlton zijn kunnen toont, zonder dat het te dominant wordt. Dat laatste lieten de heren Becker en Fagen sowieso niet gebeuren..