Emerson, Lake & Palmer - Brain Salad Surgery (1973)

Via een kennis kwam ik in bezit van deze. Gekregen in een grote stapel, waarvan een flink deel dubbel en ook een flink deel voor de kliko trouwens. Voor deze stond echter al vast: wat ik er ook van vind: deze gaat mijn verzameling in. Want ik ken de reputatie van dit album en já: ook ik vind de hoes mooi.

Voor het eerst heb ik m helemaal gehoord vandaag. Het verraste me dat ik veel stukken al kende. En toen ik het citaat hoorde ´the show that never ends´ wist ik het ook: ik heb het live-album ooit een keer geleend/op tape gehad in een ver verleden. Nooit geweten dat de albums zoveel overlapten in tracklijst.

Ik ben niet echt een fan van de ´grote-halen-snel-thuis´ bombast van ELP. Maar het viel me mee. Deze is subtieler dan ik me herinnerde van live en dat is dan dus positief bedoeld. Ik vind het album op zijn leukst als het een beetje jazzy wordt; lekkere muziek, prikkelend. Maar als er niet gesoleerd/geimproviseerd wordt blijken de hoofdmelodieen grotendeels toch niet veel bijzonders. Als er bij gezongen wordt is dat het duidelijkst; zo briljant zijn die composities allemaal niet. In die tijd had je wel meer ´symfo-rock´ met van die zware melodieen, die nu pijnlijk gedateerd klinken. De ernst waarmee wordt voorgedragen maakt het dan hier en daar bijna te genant om door te komen. Dit is geen plaat voor bij een bezoek.

Lastig om het zo te beoordelen, want het hoeven mijn vrienden ook niet te zijn en ondanks mijn ergernissen zijn sommige stukken zeker sterk en lekker gespeeld. Ontoegankelijk vind ik het al helemaal niet. Geen favoriet bij mij, maar ik zal m zeker nog wel eens draaien.

Ik heb nooit zo'n moeite gehad met Emersons bombast, om de eenvoudige reden dat ik die niet zie – de goede man speelt gewoon veel nootjes op veel toetseninstrumenten en op hoog volume, maar ik heb nooit het idee dat hij dat alleen maar doet om zijn fabuleuze techniek te etaleren of om te laten zien welke speeltjes hij nu weer naar de studio heeft gesleept. Bovendien zorgt hij er altijd voor dat het allemaal rockt, en als hij het stokje eens zou laten vallen zouden Lake en Palmer het wel oppakken.
        Dat is dus niet mijn probleem met ELP en zéker niet met Brain salad surgery. Wèl een probleem vind ik het dat lang niet alles op dit album even sterk is. Toccata bijvoorbeeld doet me niet veel en bevat bovendien een solo op elektronische drums die gewoon vervelend is, en Benny the Bouncer heeft als voornaamste kwaliteit dat het maar 140 seconden duurt (dat het trio altijd wat luchtigers op hun albums wilde vind ik prima, maar waarom moeten het altijd zulke flauwe nummers zijn?).
        Karn evil 9 wordt door de meeste gebruikers hier genoemd als het hoogtepunt van het album of zelfs van het hele oeuvre van ELP, maar merkwaardig genoeg krijgen bij de Statistieken de eerste drie nummers van de plaat meer stemmen dan de vier onderdelen van KE9 (waar je dus apart op kunt stemmen, hoewel het op mijn Sanctuary-CD uit 2001 één track van 29:44 is). Zelf kan ik daar wel inkomen, want de First impression vind ik voornamelijk heel druk en vol (hoewel de gitaarsolo van Lake vanaf 07:30 wel een hoogtepunt is) en de Third impression wel sterk maar ook geen meesterwerk, hoewel daar wel een fascinerende passage op zit wanneer Emerson op 6:45 (of 27:22) onder zijn Hammond opeens bizarre synthesizerloopjes tevoorschijn tovert die als een slang van links naar rechts en weer terug door mijn geluidsbeeld kruipen, hetgeen voor mij altijd aanvoelt alsof er een toon plotseling "opgetrokken" wordt.
        Hoe dan ook, de Second impression daarentegen vind ik echt subliem, met prachtig pianospel, een subtiele begeleiding van de ritmesectie en een geweldige verstilde passage; als ik toch de aparte onderdelen als favorieten kan aanvinken kies ik naast Jerusalem voor dit middenstuk.
        Eerlijk is eerlijk, na de eerste vier albums weer in mijn hart te hebben gesloten zag ik een beetje op tegen het massieve Karn evil 9, maar de lengte ervan was uiteindelijk geen probleem, want de band zorgt er wel voor dat alles keurig in beweging blijft en dat er genoeg afwisseling is. Maar Karn evil 9 blijft voor mij gewoon niet gedurende de hele speelduur boeiend, en daarom is dit voor mij niet het absolute meesterwerk van deze band (ik sla het debuut en Trilogy hoger aan) maar "gewoon" een sterk ELP-album. Hetgeen ook niet niks is natuurlijk, vandaar nog altijd 4*.