John Coltrane - Ascension (1966)

Allemachtig wat is dit allemachtig!

bij mij valt het kwartje niet..
voor mij is dit chaos, maar wel goed uitgevoerde chaos

ik ga hem missch elke dag eens proberen op te zetten..

Misschien kan dat helpen. Misschien ook niet.

Ik vind Coltrane eigenlijk altijd wel meteen goed en het is heerlijk om me omver te laten blazen door hem.

Maar waarom, dat is moeilijk uit te leggen. Het klinkt chaotisch maar het is geen chaos. Wel is het emotioneel zeer intens en ik kan me voorstellen dat mensen er zenuwachtig van worden. Volgens mij kwam Coltrane maar tot deze muziek door overgave en van de luisteraar wordt niet minder gevraagd. Dan is er rust in de storm van klanken en klinkt alles gewoon heel puur, zo vloeiend dat het vanzelf ontstaat maar toch nooit vanzelfsprekend is.

Prachtig album van Coltrane welke ik na 4 à 5 luisterbeurten op waarde kan shatten. Al vanaf de eerste tonen ontvouwt dit album zich als een warme deken. Dit album hoort bij mijn favoriete ontdekkingen van 2011 en verdient met recht de volle score.

Op de een of andere manier heb ik nooit zo'n moeite met een album vol vervreemdende klanken als deze. Vanaf de eerste luisterbeurt kan ik 'm goed hebben. Coltrane en co zorgen voor een enorme rijkdom aan klanken, haast muzikaal anarchistisch. Het wringt soms een beetje, het stemt soms een beetje ongemakkelijk, maar is dat niet wat echte kunst doet?

Hij fascineert en intrigeert direct. Maar het duurde wel even voordat ik de partijen goed in kaart had.

Wat mij betreft wel, in ieder geval moderne en hedendaagse kunst. Dat wringen en uitdagen is dan ook geen intrinsieke eigenschap van het werk, maar het heeft zijn werking bij een publiek dat enige kennis heeft van culturele conventies waaraan het werk refereert. Taal(en kunst)uitingen hebben altijd het risico dat ze tot cant (moeilijk te vertalen: gemeengoed? Een term van Richard Rorty in ieder geval) verworden. Met name de canonisering van de kunst draagt hiertoe bij denk ik.

Zo, die eerste luisterbeurt is me niet in de koude kleren gaan zitten. Ik ga hem de komende dagen nog wat vaker luisteren, maar het had me op sommige stukken al flink bij de strot te pakken. Beetje het gevoel alsof Coltrane en consorten hier iets 'groots' te pakken hadden, dusdanig dat het behoorlijk moeilijk is er iets zinnigs over te zeggen. Wonderlijke plaat.

Dus......ik tel mee en probeer de maten en ritmes te snappen ook luister ik naar elk instrument afzonderlijk, soms 2 instrumenten volgend terwijl ik op een meer dan fatsoenlijke koptelefoon deze lp aan hoor ben ik niet instaat om het te begrijpen hoe dit gecomponeerd is. Vaak lukt het me goed om maat soorten, toonsoorten en akkoorden te horen maar hier wordt het je niet makkelijk gemaakt.
Wat spookt er door je hoofd om dit te bedenken en uit te weten voeren met een precisie en kwaliteit
dat nauwelijks is weten te evenaren. Volgens mij bereikt deze plaat de rand van de muzikale mogelijkheden die wordt getoucheerd.

En welke plaat zou ik moeten draaien om dit te overtreffen......

Bij Freejazz, maar wellicht schort het hierbij aan mijn kennis over muziektheorie, mag je volgens mij niet eens spreken van componeren. Ik heb wel eens gelezen dat er zelfs bij free-jazz kaders worden gelegd. Denk bijvoorbeeld aan een bepaald ritme, duur van een sectie en dergelijke, maar uiteindelijk is het vrije improvisatie. Avontuurlijke muziek dus waar de plattegrond in de hoek gesmeten wordt en je niet hoeft te verwachten aan de hand gehouden te worden.

Volgens mij zijn er nog serieus wat. Probeer The Snake Decides van Evan Parker eens.

Haha sowieso inderdaad. Veel vrijer dan dat wordt het niet. Wel een echte koptelefoonplaat.

Het zoeken naar totale vrijheid binnen de wiskundige grenzen van de muziek. (Zo dat heb ik weer mooi gezegd )
De solo's zijn allemaal stuk voor stuk geweldig maar ik wil de piano van McCoy Tyner even apart vermelden.
Prachtig hoe hij toch vaak "rust" weet te brengen door zijn akkoorden precies op het goede moment te droppen.

Is volgens mij inderdaad niet echt een kwestie van componeren maar meer van te voren afspraken maken en dan tijdens het spelen heel goed op elkaar letten.

Wat moeten deze gasten afgepeigerd zijn geweest na de opnames.

Een blik op mijn stemmen en op mijn Top Tien zegt verre van alles over mij, ik hou wel van een zijsprongetje, hoewel John Coltrane (en Miles Davis) meer zijn dan een “zijsprongetje”. Een aantal mensen op de site kennen mij ondertussen al genoeg, na al die jaren. Tot hier toe kon ik volop genieten van deze Jazz, een nog altijd redelijk onbekend terrein voor mij maar...

Dit album heb ik bij mijn eerste luisterbeurt ervaren als een beproeving, en soms zelfs een marteling, om het ontbreken van duidelijke thema's voor mij. Ik hou van thema's, ze zijn een houvast voor mij, in welk genre (dat lelijk woord alweer) dan ook, maar hier kan ik totaal geen weg mee. Voor ik een onbekend album beluister, licht ik mij graag in over de stijl, zodat ik toch een klein beetje voorbereid ben, maar dit overtrof alles.

Geen greintje spijt heb ik ervan, ik wil onontgonnen terreinen verkennen en ik zoek ook geen verschoning, ik kan ertegen, maar dit is momenteel totaal niet aan mij besteed. Als dit Free Jazz is, dan denk ik dat ik wel nog een paar keren ga proberen, maar dat ik het nooit zal begrijpen. Het is mij teveel in één keer én voor de eerste keer.

Jammer om te horen Luc. Misschien valt het kwartje nog maar misschien ook niet. Misschien moet je iets softer instappen in de freejazz? Heb je 'The Shape of Jazz To Come' van Ornette Coleman al eens beluisterd?

Dat zal er zeker nog eens van komen. Dit album was iets te hyperkinetisch voor mij.

Nou vind ik dit ook maar een knap lastig album om in te komen, dat lijkt nog niet echt gelukt, zelfs, en dat terwijl ik me de freejazz van Albert Ayler en Peter Brötzmann bijvoorbeeld zeer goed laat smaken. Dus geef de moed nog niet op

Heeft weinig zin om het te forceren denk ik. Gewoon over een jaartje of zo weer eens opleggen.

Dat was nu precies mijn gevoel na dit album, ik mankeer nog "ervaring".

Wat te luisteren op z'n 50e sterfdag?? Deze Ascension dan maar? In ieder geval qua titel toepasselijk vandaag. John Coltrane heeft ons verschrikkelijk veel moois nagelaten, maar dat had natuurlijk nog veel meer moeten zijn. Dankbaarheid overheerst echter en blijdschap, dat ik zijn muziek heb mogen ontdekken. Zo, koptelefoon op...

Er schijnen twee versies van deze lp te zijn. Een blik op de runoutgroeven leten mij dat ik Edition II heb.

Deze plaat uiterst interessant en lekker experimenteel waarbij de vorm soms moeilijk te vinden is maar het wel erg knap is dat het nergens gigantisch uit de bocht vliegt of tergend vals wordt.

De lijst muzikanten is ook erg indrukwekkend, naast Trage spelen Freddie Hubbard, Art Davis, Elvin Jones, McCoy Tuner, Marion Brown, Pharaoh Sanders, Archie Shepp, John Tchicai, Dewey Johnson en Jimmy Garrisson mee. Voor een aantal van deze lieden is het de eerste keer. Dat is al bijzonder.

Verder vermelden de linernotes dat de luisteraar is gewaarschuwd en dat deze plaat niet na één luisterbeurt moet worden afgeserveerd. Dat dit het modernste van het modernste is wat jazz te bieden heeft en dat intensiteit van de muziek enorm is.

Elke solist krijgt zijn moment om zijn best te doen en elke solo wordt afgesloten door een free blowing passage. Het gaat ook juist om die solo's die het rustpunt vormen en de luisteraar bij de les houdt. Want elke solist benadert zijn stukje weer anders. Sommige solos zijn wat rustiger, andere wat virtuoze. De kunst is om als luisteraar te ontdekken wie wanneer isoleert.

Het schijnt dat de mensen die aanwezig waren in de studio aan het meeschreeuwen waren door de intensiteit, en dat saxist Marion Brown het verwonderlijk vindt dat deze door de engineers uit de mix zijn gefilterd.
Archie Shepp vergelijkt het met action painting, en dat vind ik een rake metafoor.

Heerlijke plaat uiteindelijk om bij weg te dromen of te lezen.

Mooie anekdotes Mssr. Renard. Ik denk dat je part niet moet verwarren met Edition. Op de cd zijn de ‘parts’ aan elkaar geplakt. Dat levert twee lange suites op (de twee versies of edities) en dus eigenlijk vier parts als we het over LPs hebben.

Ik heb dus Edition II en deze dan inderdaad in twee parts. Het kwam even verwarrend op mij over, maar ik snap het nu.

Nu op zoek naar Edition I?

Dan moet je denk ik de cd hebben. Of wellicht is er inmiddels een dubbel lp?

Is ook nog wel heruitgebracht op vinyl: Ascension (Edition I)

Ik heb de cd van dit album en dus zowel take 1 (Edition II) als take 2 (Edition I). Je boft maar Mssr Renard, met zo'n stapel jazzplaten. Ik heb er ongeveer dertig waarvan de helft albums van Coltrane zijn. De rest op cd.

Ascension is destijds twee keer opgenomen. De tweede take, Edition II, is in eerste instantie op vinyl verschenen, omdat Impulse! dat de betere versie van de twee vond. Van de eerste take, Edition I, wordt gezegd dat het Coltrane's favoriet was. Ze zijn beiden daarom later op de CD terecht gekomen en als ik in een blinde test zou moeten zeggen welke Edition ik hoor, zou ik het echt niet weten. Ze ontlopen elkaar niet echt gek veel dus, als je het mij vraagt.

Beide Editions staan op Spotify, Michiel. Je lijkt niet zomaar 100 platen gekregen te hebben, maar jazz toppers! Ben dus benieuwd of je mij nou 100 keer mijn ogen gaat uitsteken met je nieuwe jazz collectie. Als dat zo is, ga ik me vanavond nog uitschrijven.

De tweede take is eerst uitgebracht en heet Edition I. Die werd vervangen op vraag van Coltrane door de eerste take, verschenen als Edition II, volgens Discogs. En ook nog volgens Discogs: The solo order differs slightly between the takes; Edition II also features no drum solo by Elvin Jones.

Ha, ja, okee, weet je, ik heb heel lang de logica van die Edition I en Edition II gemist en het is blijkbaar nog steeds een hersenbrekertje voor me, maar goed, dusseh, dank voor de correctie.

Kvind dit moeilijk en onrustig. Alsof ik in de nacht achterna gezeten word door vier ruiters in Almere. Het einde nog niet in zicht (of misschien toch wel).

Misschien luisteren hoe die ruiters samenwerken, op elkaar inspelen, aanvullen, uitdagen zodat je zelf mee kunt galopperen,..
Gave beeldspraak overigens.