Bob Dylan - Another Side of Bob Dylan (1964)

“Ah, but I was so much older then;
I’m younger than that now.”

Dat zingt Dylan op ‘My Back Pages’, één van de 11 nummers op zijn vierde plaat, ‘Another Side of Bob Dylan’. De titel dekt de lading; Dylan breekt met zijn verleden als voorganger van het protestlied, al verandert er op muzikaal vlak niet veel. Dylan speelt akoestische gitaar (voor 'Black Crow Blues' gaat ie aan de piano zitten) en mondharmonica, en zijn zang blijft min of meer hetzelfde. Ook komt zijn “nieuwe” manier van songschrijven voor het eerst op de proppen; met nummers als ‘Chimes of Freedom’ en (vooral) ‘Motorpsycho Nightmare’ heeft hij enkele surrealistische teksten geschreven, iets wat op de volgende platen nog veel meer zal te horen zijn.

De reden voor deze plotse omslag in thematiek, ligt volgens mij voor de hand; zijn relatie met Suze Rotolo is in deze periode namelijk op de klippen gelopen. ‘I Don’t Believe You (She Acts Like We Never Have Met)’ en ‘Ballad in Plain D’ zijn twee songs die op haar gebaseerd zijn. Dylan is soms wel erg hard, ook voor de zus en moeder van Suze: “For her parasite sister, I had no respect; bound by her boredom, her pride to protect” klinkt het in ‘Ballad in Plain D’. Hij lijkt de schuld voor de breuk zelfs deels in hun schoenen te schuiven in datzelfde nummer: “Through young summer’s breeze, I stole her away; from her mother and sister, though close did they stay”.

Deze vind ik tot nu toe in Dylan’s discografie de minste (en dat heeft niets te maken met de verandering in thematiek). Er staan enkele mindere nummers op, iets wat ik niet of nauwelijks heb met de eerste drie platen. Zo is ‘Motorpsycho Nightmare’ wel absurd, en bij vlagen ook wel grappig, maar het stelt niets voor in vergelijking met de prachtige teksten die hij het jaar daarop (in 1965) zou schrijven. Het nummer is wel overduidelijk een stap in de richting van ‘Bringing It All Back Home’ en ‘Highway 61 Revisited’.

Hetzelfde zou men kunnen zeggen van ‘I Shall Be Free No. 10’; met name de strofe waarin hij het heeft over Cassius Clay klinkt wel erg gekunsteld, maar is wel erg grappig. Ik denk dat hij die humor nodig had, om zijn zinnen te verzetten. Het ging hem niet voor de wind op relationeel vlak, zoals eerder al opgemerkt, en humor hielp hem om alles te relativeren. Ook ‘Ballad in Plain D’ is, ondanks de scherpe tekst, na een aantal draaibeurten behoorlijk slopend om naar te luisteren, en zal wel nooit m’n favoriet nummer worden, ook niet van deze plaat.

Want, zoals op de vorige platen, staan ook hier weer enkele ongelooflijk mooie parels op. ‘Chimes of Freedom’ met zijn prachtige tekst, het over de schouder kijkende ‘My Back Pages’ en het aandoenlijke liefdesliedje ‘It Ain’t Me Babe’, dat succesvol werd gecoverd door Johnny Cash en June Carter. Toch halen de teksten nooit het niveau van ‘The Freewheelin’ Bob Dylan’ en ‘The Times They Are A-Changin’’ (zijn debuut bevatte slechts twee eigen nummers), waardoor ik een lagere waardering moet geven.

Het zou na deze plaat ook erg lang duren vooraleer er nog eens een plaat van Dylan uit zou komen waarop enkel hij te horen is. Na ‘Another Side of Bob Dylan’ zou de transformatie pas echt beginnen, tot groot jolijt van sommigen, maar de meeste fans keerden zich dan van zich af (wat met deze plaat al werd ingezet, trouwens, want toen hij nieuwe nummers van deze plaat speelde op het Newport Folk Festival in 1964, was het publiek niet enthousiast, en kraakten de critici hem af).

3,5 sterren

Van alle Acoustische Dylans vind ik dit de mooiste.

Hier staan zeer goede nummers op zoals 'All I Really Want to Do', 'Spanish Harlem Incident', 'To Ramona' en 'It Ain't Me Babe'
De piano in 'Black Crow Blues' zorgt voor een leuke afwisseling.
Vooral de teksten op dit album vind ik leuk. Af en toe een loze grappige tekst zoals op 'I Shall Be Free - No. 10' en 'Motorpsycho Nightmare' en een liefdestekst als 'Ballad in Plain D' maken het album zoveel luchtiger dan de zwaardere politieke teksten als op The Times They Are A-Changin' waarvoor je dan veel meer in de mood moet zijn.

Het absolute hoogtepunt vind ik 'I Don't Believe You (She Acts Like We Never Have Met)'. Zo mooi hoe hij zo veel emotie in dat lied weet te leggen. Je voelt echt de woede in zijn stem.

Another Side of Bob Dylan - de titel van Dylans vierde album belooft een revolutie van formaat, zoals die in zijn oeuvre wel meer voorkomen. Wat gaat er gebeuren? Gaat Dylan elektrisch? Gelooft hij plotseling in God? Slaat hij aan het croonen in de voetsporen van Frank Sinatra? Welnee, zover is het in 1964 nog lang niet. De grootste verandering ten opzichte van de Bob Dylan op diens eerste drie platen is dat Bob een beetje moe is, moe van zijn prekerige toontje, waarmee hij de hele gevestigde orde aanklaagde.

En dat Dylan moe is, dat hoor je zeker terug op dit album. Het begint gezellig: op All I Really Want to Do horen we Bob eindelijk weer eens lachen - om zijn eigen ondeugende grapje nog wel - en dat is een verademing. De rest van het album klinkt echter nogal uitgeblust, de kracht is er een beetje uit. Dylan heeft zijn sinaasappelkistje terzijde geschoven en zingt alleen nog voor wie het horen wil en kom je niet, nou ja, dan niet.

Er staan op dit album weinig echte diamanten, hooguit een paar ruwe. My Back Pages is er daar één van: de zin: I was so much older than, I'm younger than that now dringt met elke herhaling dieper mijn borst binnen. Met It Ain't Me Babe heeft deze plaat op de valreep toch nog een klassiekertje te pakken.

Het is goed te begrijpen als Bob Dylan na dit album aan wat anders toe is. Alle akkoorden heeft hij nou al zo vaak gespeeld op dat lullige gitaartje, ik zou er ook wat verveeld van raken. Ik, als luisteraar, kan ook wel wat pit gebruiken. Als Dylan op deze toer was blijven doorgaan, was ik waarschijnlijk bij het volgende album afgehaakt. Gelukkig weten we inmiddels dat de sterren en Dylans pet anders stonden, waardoor hij onze hoofden binnenkort weer met beide handen naar zich toe zal draaien om onze onverdeelde aandacht op te eisen.

Voor mij de minste van het akoestische eerste kwartet Dylan-platen, en ook één van de minst vaak gedraaide platen uit mijn hele Dylan-collectie. De redenen daarvoor zijn divers: de humoristische songs zijn niet bijzonder grappig, de tingel-tangel-piano van Black crow blues helpt niet echt, drie nummers hiervan kende ik al eerder via de uitstekende versies op de debuutelpee van de Byrds (maar daar kan Dylan natuurlijk niets aan doen), en Ballad in plain D is zowel te lang als onaangenaam persoonlijk (met Dylans put-down-songs heb ik in de loop der jaren wel wat meer moeite gekregen).
        Al met al leidt dit tot een lappendeken met op het eerste gezicht veel verleidelijke kleuren maar bij nadere beschouwing veel vale plekken. Neemt niet weg dat de hoogtepunten prachtig zijn: To Ramona is ontroerend, It ain't me babe is een sterke en ondubbelzinnige poging om afstand te nemen van het keurslijf waar anderen hem in willen persen, I don't believe you is een triest liefdesliedje vermomd als energieke proto-powerpop, en My back pages is een definitieve afrekening met het zwart-wit-denken en vooral de pretentie de waarheid in pacht te hebben: "Lies that life is black and white spoke from my skull, I dreamed", "Equality, I spoke the word as if a wedding vow", "Good and bad, I define these terms quite clear, no doubt, somehow" – enfin, er is hier al genoeg uit deze tekst geciteerd, en waar die prachtige melodische "val" aan het einde van de derde regel van elk couplet vandaan komt zou alleen Dylan zelf ons kunnen vertellen.
        Zoals gezegd zijn die hoogtepunten hier in de minderheid, waardoor dit naar mijn smaak één van Dylans mindere platen is, hoewel het tegelijkertijd een essentieel keerpunt in zijn ontwikkeling markeert. Gemengde gevoelens dus.

Another Side of Bob Dylan is het vierde studioalbum van de Amerikaanse singer-songwriter Bob Dylan uit 1964. Het markeerde een opmerkelijke afwijking van zijn eerdere werk, met name zijn folk-georiënteerde albums, en toonde Dylans evoluerende artistieke gevoeligheden.

Lyriek en songwriting: Het album wordt gekenmerkt door Dylans introspectieve en poëtische lyriek, die altijd zijn sterkste kant was geweest. Nummers als "It Ain't Me Babe" en "My Back Pages" laten zijn talent voor woordspelingen en sociaal commentaar zien. Zijn songwriting is hier persoonlijker in vergelijking met zijn eerdere werken.

Muzikale diversiteit: Dit album markeert Dylan's overstap van pure folkmuziek naar een meer divers scala aan muziekstijlen. De integratie van rock- en popelementen in zijn liedjes is duidelijk, wat zijn bereidheid om te experimenteren laat zien. Nummers als "Motorpsycho Nitemare" en "I Don't Believe You" bevatten verschillende muzikale invloeden.

Vocale verbetering: Dylan's zangstijl op dit album is wat minder rauw en meer gecontroleerd in vergelijking met sommige van zijn eerdere werk. Zijn stem is nog steeds onderscheidend en expressief, maar er zit een verfijning in die bijdraagt aan de algehele aantrekkingskracht van het album.

Evolutie van Dylan: "Another Side of Bob Dylan" is een belangrijke mijlpaal in Dylans carrière, omdat het zijn evolutie markeert van een puur folkartiest naar een meer eclectische en veelzijdige muzikant. Het is duidelijk dat hij nieuwe muzikale horizonten aan het verkennen was en zijn eigen identiteit als artiest in twijfel trok.

Opvallende nummers: Enkele van de opvallende nummers op het album zijn 'It Ain't Me Babe', 'Chimes of Freedom', 'My Back Pages' en 'All I Really Want to Do'. Deze nummers vangen de essentie van Dylans veranderende stijl en lyrische diepgang.

Samengevat is "Another Side of Bob Dylan" een belangrijk album in de carrière van de artiest dat zijn groei als songwriter laat zien en zijn bereidheid om te experimenteren met verschillende muziekstijlen. Het is misschien niet zo gevierd als sommige van zijn andere albums zoals "Highway 61 Revisited" of "Blood on the Tracks", maar het blijft een belangrijk hoofdstuk in de muzikale reis van Bob Dylan en is het luisteren waard voor fans en mensen die geïnteresseerd zijn.

Mijn 3 favorieten op het album zijn Chimes of Freedom, My Back Pages en It Ain't Me Babe

Eerder gepubliceerd op www.jorros-muziekkeuze.nl