Jan Swerts - Oud Zeer (2021)

Jan gaat, gelet op de songtitels, helemaal los. Een album om ontzettend naar uit te kijken. Voorganger Schaduwland heeft zomaar een plekje in mijn top 10 weten te bemachtigen. Nog een paar weken geduld.

2 nummers zijn al te beluisteren op de diverse streamingdiensten. Volledig gemist.

Maar als je naar de hoes kijkt kan het nog best een vrolijke boel worden.

De songtitels zijn allemaal afkomstig van grafschriften die Jan Swerts de afgelopen jaren op diverse begraafplaatsen las. We hebben hier te maken met een themaplaat over kerkhoven, de dood en vergankelijkheid. Ik ben heel benieuwd. Schaduwland is prachtig, de eerste vrijgegeven song "ig Hier Zacht en Stil" zo mogelijk nog mooier. De tweede kwam niet meteen keihard binnen, maar ik heb hem ook pas één keer geluisterd.

Ook dit maal zal het artwork het concept van de plaat mooi in beeld brengen, maar tevens zal er ook dit maal geen tekstboekje bij het album zitten. Behalve voor 1 nummer; de tekst van "Het ongekend Nadezen" - een ode aan zowel Guido Gezelle als Edgar Allan Poe - zal integraal in het cd-boekje staan. Vooral omdat deze de basisgedachte van het album verwoordt.

Lig hier zacht en stil

Het ongekend nadezen

Ja hier kijk ik ontzettend naar uit. Schaduwland was van ongekende schoonheid en ik verwacht (afgaande op de 2 vrijgegeven nummers) hier niks anders. Erg benieuwd

Zou hij ook weer gaan touren?

Ja hoor: Jan Swerts | DAAN

Dezen killen grond

"Dezen killen grond" is de derde voltreffer.
Wil niet op zaken vooruit lopen, maar het moet wel heel raar lopen wil dit niet mijn plaat van het jaar worden.

Volgende week weten we het.

Er is anders dit jaar al heel veel schoons verschenen!

Dat is zeker waar! Dit jaar helaas ook een stuk minder (nieuwe) muziek kunnen luisteren in vergelijking met voorgaande jaren, dus waarschijnlijk ook een hoop moois gemist. Dus dat wordt weer op mijn gemak de jaarlijstjes afspeuren naar gemiste pareltjes

Prachtige hoes alvast, vol verwijzingen: links de (vergane poster) van het vorige album Schaduwland, de raaf bovenaan de ingang en Nevermore (beide Edgar Allan Poe hints) op de vuilbak rechts...

Momenteel wordt er op het populaire forum MusicMeter reikhalzend uitgekeken naar Oud Zeer, het vierde album van Jan Swerts. Enigszins verrassend zijn daar naast Jan ook Neoklassieke artiesten als Ólafur Arnalds en Nils Frahm erg in trek. Jan dankt zijn populariteit vooral aan zijn vorig album Schaduwland, een album over onnoemelijk veel persoonlijk leed. De titel werd ontleend aan The Sire of Sorrow (Job’s Sad Song) van Joni Mitchell.

Ook deze keer vormt Mitchell een inspiratiebron, Hejira is een van Jans favoriete albums. De titelsong bevat memorabele regels als “Those tributes to finality, to eternity” en “There's comfort in melancholy”. De titel Oud Zeer is uiteraard ook een verwijzing naar het vorige album, de hoes van Schaduwland wordt niet voor niets gedeeltelijk afgebeeld op de nieuwe hoes. Zoals de raaf op de hoes (het fraaie artwork is van Eric Kriek) natuurlijk een verwijzing is naar het beroemde gedicht “The Raven” van Edgar Allan Poe, een andere belangrijke inspiratiebron.

Maar de meeste inspiratie leverde het “grafduinen” op. Zo noemt Jan zijn regelmatige bezoeken aan kerkhoven, waar hij op zoek gaat naar rust en reflectie. Een bezigheid die stamt uit zijn jeugd, tijdens welke hij regelmatig met vriendjes op het centraal in zijn geboortedorp gelegen kerkhof speelde. Overigens had Jan een paar dagen geleden een interessant gesprek over Oud Zeer op Radio 1, wat hier eventueel terug te luisteren is : Jan Swerts maakt met 'Oud zeer' een uitbundige plaat over de dood - Luister Select | Radio 1 - radio1.be .

Er zijn geen grafschriften van bekende personen bij. Hij heeft zich bewust laten inspireren door vergeten graven van gewone mensen ; zerken die in een dode hoek van het kerkhof liggen en niet meer worden bezocht. Dezen killen grond verwijst zelfs naar een grafzerk uit de negentiende eeuw.

Zoals altijd levert Jan naast kwaliteit ook kwantiteit, het album klokt weer ruim een uur. Afsluiter Alles Vergaat, Alles Verdwijnt duurt alleen al bijna een kwartier. De composities doen snel vertrouwd aan, zij het dat de muziek nu wat kaler is. Deze keer blijven de blaasinstrumenten slechts beperkt tot de kornet van Jon Birdsong.

Sleutelsong Ongekend Nadezen verwoordt de basisgedachte van het album en het verwijst naar een gedicht van Guido Gezelle. Het vormt tevens een ode aan Gezelle en aan Edgar Allan Poe. Tot de meest opvallende composities behoort Geen Heden of Toekomst Meer, dat duidelijke invloeden uit het minimalisme bevat. De hoofdrol is hier weggelegd voor de repeterende strijkers. In Lig Hier Zacht en Stil is het fluiten van Jan een vindingrijke toevoeging. Ook vindingrijk én toepasselijk is het inventief verweven Vader Jacob (“alle klokken luiden”) in De Eeuwigdurende Afstand.

Hoogtepunten vormen voor mij zeker de twee afsluiters. In Uw Lied Was Kort en Broos wordt het tweede deel prachtig gezongen door de experimentele drummer Karen Willems. De lange afsluiter Alles Vergaat, Alles Verdwijnt, komt met traag pianospel op gang. Net als bij Erik Satie zijn de ruimtes tussen de noten net zo belangrijk als de noten zelf. Halverwege wordt de compositie meeslepender door de strijkers. Het eindigt tenslotte met veldopnames, die mij lieten herinneren aan die van broeder Dieleman op Uut de Bron.

Jan schreef alle composities zelf, maar kreeg voor de subtiele arrangementen hulp van Michel Smullenberghs, Gianni Marzo, Kevin Imbrechts, Beatrijs De Klerck, Karen Willems en Jon Birdsong. Zoals gewoonlijk zal Jan na de komende live-optredens weer in de zelfverkozen anonimiteit verdwijnen en zich weer volledig gaan focussen op het lesgeven. Wij als fans kunnen echter de komende jaren zijn nieuwe meesterwerk Oud Zeer koesteren.

Jan Swerts live :

10-11 HASSELT : Cultureel Centrum Hasselt
21-11 LEUVEN : 30 CC
03-12 GENT : Handelsbeurs
18-12 MECHELEN : Sint Pieter en Paul kerk
19-12 BRUGGE : Villa Bota
12-02 ANTWERPEN : De Roma
19-02 TONGEREN : Winter Tales
24-02 SCHOTEN : CC Schoten

Nog drie dagen wachten ….

Interesse en nieuwschierigheid werd gewekt!!
Een openbaring....prachtige muziek!!
Kijk zeer uit naar de nieuwe plaat.
Olafur A. niet ver weg....

Na 3 luisterbeurten al verliefd op deze plaat van Jan Swerts.

Het ongekend nadezen was even wennen aan het Nederlands. Vaak heb ik de neiging om hard weg te lopen zodra er Nederlands wordt gezongen. Maar de stem van Jan maakt zoveel goed. Rustig, subtiel, zacht waardoor ik het nummer echt ben beginnen waarderen.

Het subtiele gebruik van de elektrische gitaar in Lig Hier Zacht en Stil werkt sinds de release als een zacht dekentje waar een gevoel van geborgenheid zich meester maakt van mij.
En dan moet de passage nog passeren met het fluiten. Dan word ik helemaal week.

Alles Vergaat, Alles Verdwijnt is de perfecte afsluiter. Lang, uitgesponnen, opbouwend en

Het enige nummer waar ik wel neiging heb tot skippen is Geen Heden of Toekomst Meer.
Het nummer duurt te lang naar mijn gevoel en de strijkers beginnen dan te irriteren. Het haalt me zelfs uit de beleving van de plaat en het melancholische gevoel dat ik ervaar bij het beluisteren van Oud Zeer. Jammer...

4,5*
Geen Heden of Toekomst Meer zorgt voor een half punt aftrek.

Ik moet dringend eens naar het Oud kerkhof in Hasselt aangezien hij daar het opschrift “Slaap zacht, o moeder lief, in dezen killen grond” heeft gevonden wat zijn inspiratie was voor Dezen Killen Grond.

Om in de sfeer van het album te blijven... een hemelse plaat

Ik heb vlakbij het Oude kerkhof in Hasselt gewoond.

Echt een hele mooie plek.

Hopelijk snel het vinyl binnen. Besteld via bandcamp.

Drie luisterbeurten gehad. Jan doet het weer. Alleen het verwerken van Vader Jacob in De Eeuwigdurende Afstand vind ik niet prettig en had van mij niet gehoeven. Het doet een beetje afbreuk aan de pracht van de rest. Daarom een halfje minder.

Jan doet ‘t weer wat mij betreft. Het vergelijk met zijn inspiratiebronnen hoef ik niet meer te duiden, daar is genoeg over geschreven. Ik vind zijn geluid echt authentiek en bij de eerste pianoklanken hoor je gewoon dat het Jan Swerts is. Vind ik bijzonder en knap. Elke album krijgt extra lading als ik de context lees. Ik ga ook maar eens naar het kerkhof in Hasselt. Bijzonder om met de songtitels bij de hand daar eens rond te struinen. Leuk dagje uit Ben bang dat ik dat wel alleen moet doen. Hoor mevr. Broem al zuchten

Oud Zeer staat bol van die prachtige melancholische liedjes waar Jan patent op heeft. Inmiddels behoorlijk gepokt en gemazeld en dat hoor je. Voorganger Schaduwland staat in mijn top 10 en heeft daar behoorlijk wat luisterbeurten voor nodig gehad. U kent dat wel, onder verschillende omstandigheden moet zo’n album zich echt ontvouwen. Nu met ‘n lekker wijntje tussen m’n speakers in komt dat heerlijk binnen. Kan de volgende keer zomaar anders zijn. Heerlijk.

Jan Swert, De Morgen: Vanaf november gaan we ermee touren in de zalen. En als God, corona en creatieve gemeentebesturen het toelaten, willen we in het voorjaar het album ook op een aantal kerkhoven brengen. Daar kijk ik ontzettend naar uit.”

Dan hoop ik uiteraard op het Oud Kerkhof in Hasselt!

Jan swerts, bijzondere man en bijzondere muziek.

Mijn kennismaking is vrij recent, heb hem pas ontdekt nadat ik "schaduwland" tegen kwam in meerdere eindejaarslijstjes. En wat kwam dat album binnen..
Ik luister (dit jaar iets minder) elke maand echt ongelofelijk veel muziek en er zijn een paar artiesten en albums die ik op handen draag, Nick cave en bob dylan als grote uitschieters, maar ik durf toch wel te zeggen dat schaduwland één van mijn meeste bijzondere luister ervaring was.
Alles kwam op het juiste moment bij elkaar. Een artiest die ik niet kende, een genre waar ik eigenlijk niet heel bekend mee was, en puur een album cover en rating waar ik op af ben gegaan. En wat een speciale plaat was het uiteindelijk voor mij.
Het opende deuren naar albums en artiesten die ik anders nooit had ontdekt zoals een olafur arnalds en johann jóhannsson ( prachtige plaat ook orphée).

Nu is dan daar "oud zeer".
Een plaat die uitkomt op een raar, misschien wel juist, moment in mijn leven.
Het wordt nu wat persoonlijk, maar het beschrijft de impact en urgentie van deze plaat voor mij heel erg goed.
Net iets voor de release van dit album werdt bij mijn vader kanker geconstateerd in een vergevorderd stadium. Uit het niets, en al zo ver dat er eigenlijk qua behandeling nog weinig te doen was behalve palliative zorg.
Een besef van dood en sterfelijkheid die dan opeens hard dichtbij en binnen komt.
En vlak daarna dus de release van oud zeer en zijn concept, en de emotionele en helende factor van muziek.

Mijn vader introduceerde mij in de wereld van muziek, gaf mij LP's van jimi hendrix en pink floyd en kocht mijn eerste gitaar. Was mijn vaste maatje om concerten mee af te gaan en de platen winkels af te struinen naar nieuwe releases.
Oud zeer heb ik de eerste keer in zijn geheel beluisterd samen met hem tijdens het zoveelste ziekenhuis bezoek.

Ik heb geen favoriet nummer en als ik tien sterren kon geven had ik dat gedaan.
Alles aan de plaat is voor mij bijzonder. Een muzikale ervaring die een periode in mij leven vertegenwoordigd die ik nooit zal vergeten. Die mij zal doen terug denken aan een erg verdrietige periode, maar ook aan de bijzondere impact die muziek kan hebben op het juiste moment. Aan de muzikale reis die ik samen met mijn pa ben begonnen.

5 sterren.

Aminam, echt moedig en herkenbaar je verhaal. Ik herken mij er zelf voor een heel groot gedeelte in en ja muziek kan je troost en herinnering schenken in velerlei wegen. Ga deze plaat later zelf eens oppakken en ben benieuwd wat voor impact deze op mij gaat hebben. Geniet samen van de kleine dingen, met de traan, de lach, de traan in de lach.

Wat een prachtig sfeervol album weer van Jan Swerts.
Wellicht nog meer ingetogen dan zijn voorganger, maar weer erg mooi.

Bij sommige artiesten wordt geklaagd dat het te veel lijkt op het album daarvoor. Dat vind ik altijd een wat merkwaardige kritiek, want sinds wanneer is vernieuwing een criterium waarop je beoordeeld zou moeten worden? Het zou ook inhouden dat als de albums andersom uitgebracht zouden zijn, je opeens het andere album het beste zou vinden.

Afijn, waarom zeg ik dit? Omdat Jan Swerts helemaal niets veranderd heeft. Hij gaat door waar hij geëindigd is met Schaduwland. Verstillende, modern-klassieke contemplatieve muziek maken. Het lijkt in alles op wat hij hiervoor gemaakt heeft en dat is geen diskwalificatie, maar een dikke aanrader!

Zo vreemd is die kritiek niet, Chev' - in de westerse cultuur(filosofie) is vernieuwing nou eenmaal de toetssteen voor beoordeling van een artistiek werk. Dat staat ook wel bekend als de zgn "creatio ex nihilo". En een bekend filossof/literatuurwetenschapper heeft daarover een lijvig boek geschreven, Het metafysisch grondpatroon van het romantisch literaire denken. Meer recent heeft muziekschrijver Simon Reynolds nog een boek geschreven over die cultuurfilosofische tegenstelling Oost <> West. De eis tot vernieuwing zit voor een groot deel verankerd in onze denkwijze.

Overigens merk ik dat ik na verloop van tijd de muziek van Jan Swerts me gaat vervelen, hoe goed gespeeld ook - voor mij gebeurt er te weinig in, niet verrassend genoeg. Live is het de moeite waard, maar ik hetzelfde ook met bijv Kilimanjaro Dark Jazz.

Dikwijls wordt het gebrek aan vernieuwing aangehaald als shorthand voor het gevoel dat de frisheid en het enthousiasme ten aanzien van speelstijl verdwenen lijkt; de muziek zoekt minder het ongewisse op, waardoor er een bepaald verval lijkt te hebben plaatsgevonden. Althans dat is vooralsnog mijn indruk bij Oud Zeer; schaduwland vond ik een stuk indringender. Hier lijkt het geluid net wat geforceerder.

Alles Vergaat, Alles Verdwijnt Eén van de mooiste nummers die dit jaar zijn uitgekomen. Het Ongekend Nadezen, Lig Hier Zacht en Stil en Uw Lied Was Kort en Broos ook trouwens. Een prachtig album alweer van Jan dus. Net niet zo briljant als Schaduwland, maar komt toch in de buurt hoor.

Magistraal optreden gezien van dhr. Swerts gisterenavond in Gent. Een heel vriendelijke meneer ook. Heb de LP van Schaduwland gekocht en 'm laten signeren door de beste man.