Bob Dylan - Fragments: Time Out of Mind Sessions (1996-1997) (2023)

Ik heb altijd behoord tot de relatief kleine groep Dylan-fans, die geen enkel probleem had met Lanois’ productie op TOOM. Sterker nog: ik vind die spookachtige sound perfect passen bij de thematiek, het maakt deze plaat nou juist zo’n bijzonder opzichzelfstaand werk (zowel binnen dit mythische oeuvre, als überhaupt) voor mij. Op een remix zat ik dus ook niet per se te wachten. Maar ik moet zeggen: nooit eerder ben ik zó geraakt door deze plaat, dan toen ik hem vanmiddag met enige scepsis tijdens het afwassen op koptelefoon beluisterde. Tranen met tuiten boven het teiltje. De bevreemding is weg, het klinkt nu natuurlijker en organischer maar zeker niet minder bijzonder, nee, juist door die ‘normalisering’ komen deze prachtsongs des te harder aan! Of zou meespelen dat ook ik weer een paar jaartjes ouder ben? De rest van deze schijven bewaar ik voor later, voorlopig eerst maar eens vollop vol verwondering dit meestwerkje blijven herontdekken. Wat een bijzondere luxe dat dat nu opeens kan, en deze twee versies (net als bijvoorbeeld Blood On The Tracks en de New York Sessions, al gaat het daar natuurlijk om daadwerkelijk andere uitvoeringen, vind ik het qua gevoel toch vergelijkbaar) voor altijd naast elkaar blijven bestaan.

Gister eindelijk de boxset thuis ontvangen en na alle Spotify luisterbeurten nu ook de schijven op mijn eigen set kunnen draaien. Dat maakt alvast een wereld van verschil in de luisterbeleving zodat ik tot een goed oordeel kan komen van deze nieuwe Bootleg Series.

De eerste cd met de alternatieve mix klinkt echt geweldig. Ik ben fan van de productie van Lanois, maar door het album van productionele opsmuk te ontdoen, hou je een mix over die heel dicht bij de muzikanten staat. Tel daarbij op dat de technici hun best hebben gedaan om de bestaande tapes zo goed mogelijk op te poetsen en je hebt een geweldige en indringend klinkende mix die je op het puntje van je stoel doet zitten. Het blijft retrospectief toch onbegrijpelijk dat Dylan in deze tijd volledig afgeschreven was als muzikant door vele fans en muziekjournalisten.

De tweede en derde cd's geven een mooi inkijkje in de alternatieve versies van nummers en onuitgebrachte pareltjes. Dit zijn we gewend van The Bootleg Series en levert altijd weer verrassingen op. Een schitterende versie van Cold Irons Bound bijvoorbeeld, of Standing in the Doorway. Het geeft aan dat Dylan tijdens de opnames zijn eigen nummers nog aan het ontdekken was om uiteindelijk tot een finale versie op het album te komen. Feitelijk is dit wat Dylan zijn hele carriere kenmerkt; ook live wordt een nummer vrijwel altijd van een nieuw arrangement voorzien. De eerlijkheid gebiedt wel te zeggen dat dat wisselend uitpakt wanneer de nummers live worden gespeeld. Met name de timing van Dylan laat dan vaak te wensen over.

Dat is dan ook precies wat we horen op schijfje vier. Hoewel de muzikanten dicht bij de arrangementen van de studioversies blijven (met uitzondering van Tryin' to Get to Heaven), is het vooral Dylan die in zijn timing en intonatie bij vlagen volstrekt zijn eigen ding doet. Voor degenen die Dylan, zoals ik, al meerdere keren live hebben mogen aanschouwen is dat geen nieuws, maar voor mensen die Dylan zo voor het eerst live horen, kan het een (onaangename) verrassing zijn.

Wat verder opvalt is de geluidskwaliteit van deze liveopnames. Het kan natuurlijk zo zijn dat er geen soundboardopnames zijn uit deze tijd, wat ik me overigens bijna niet kan voorstellen, maar om op een deluxe versie publieksopnames te zetten vind ik wel erg vreemd. Zeker omdat Dylan tijdens zijn laatste tour iedereen verplichte om zijn telefoons af te geven om (illegale) opnames tegen te gaan! Het lijkt met deze move juist gepromoot te worden want 'wellicht dat jouw opnames nog een keer op een Bootleg Series verschijnen'.

Schijf vijf bevat voor de doorgewinterde volgers van deze reeks geen verrassingen; het zijn nummers die eerder zijn verschenen op Tell Tale Signs [Bootleg Series Vol. 8]. De enige toevoeging voor mij waren de nummers van disc 3 van Vol. 8, die ik nog niet thuis had staan (en tot voor kort niet op Spotify waren te vinden). Het is wel mooi dat het nu is gebundeld bij een boxset die specifiek is gewijd aan deze periode.

Ik ben weer erg blij met deze nieuwe toevoeging in deze ijzersterke reeks. Er zijn maar weinig artiesten die zo boeiend zijn dat zelfs de b-kantjes en outtakes de moeite waard zijn. Dylan is er zeker zo een.

Bloedmooi deze set. Ik heb de luxe versie, dus 5 CD's (!) en ik lik m'n vingers er bij af. Het geeft een mooi inkijkje in Dylan's componeerproces. De 1e versie van 'Time Out Of Mind' van Lanois vond ik al heerlijk klinken door het lekkere zompige geluid, maar hier klinkt alles frisser als na een stevige regenbui. Een prachtige toevoeging aan 's mans omvangrijke oeuvre.

De oude bard is de komende tijd weer op het vaste land van Europa te vinden en ik ga - inshallah - hem treffen op 27 oktober in Düsseldorf waar hij mij hopelijk trakteert op iets als dit.

De 2CD versie was voor mij voldoende. Daar waar ik flinke moeite had met de productie van Daniel Lanois op Time Out Of Mind (1997) is deze release voor mij een uitkomst. Het experiment in geluidskunst, de flarden geluid die langs de randen omhoog klimmen als spookbeelden van gesmoorde zielen. Alles goed en wel: daar zat ik destijds niet op te wachten.

Het doet het me goed dat het ook anders kan klinken in deze frisse en kraakheldere mix. Geluidstechnisch aan de top en indringend. En nu helemaal content met de wat late maar juiste waardering. Een uitstekend album en een comeback van een artiest die een jaar of zeven in een creatieve pauze verzeild was geraakt, fraaie coveralbums daargelaten. Alleen daarom al een opzienbarend album. Deze móest er komen. Het heilig vuur was terug.

Natuurlijk hoorde er ook weer een tweede schijfje bij met 'alternate takes'. Dat is leuk, maar niet noodzakelijk. Om nog maar niet te spreken van de vele live-opnames op nog eens drie schijfjes in de 'superdeluxe edition'. Je moet er maar zin in hebben.