Rush - Permanent Waves (1980)

Muziek als therapie, als je in een neerslachtige bui bent zet dan eens "The Spirit of Radio" op.
Wat een positieve drive heeft deze song toch, moet je horen om te snappen.
Let op het tussenstuk van "Freewill", waar op een gegeven moment gitaar, bas en drums tegelijk soleren en het klinkt nog als een geheel ook (dit is goed te zien op de beste concertregistratie aller tijden de live DVD "Exit Stage Left").

De spannigsopbouw in "Jacob's Ladder" is ongeevenaard.
Mondt uit in een fantastisch nummer met onverwachte wendingen en majestieus einde !
Wat een plaat tot dusver, symfonische rock en toegankelijkheid gaan hier perfect samen.
Geldt ook voor "Entre Nous", wat toegankelijker maar muzikaal een zeer afwisselend nummer.

"Different Strings" laat de luisteraar op adem komen, een akoustisch nummer waarbij Geddy Lee ingetogen zingt.
Daarna in het slotnummer "Natural Science" nog even alles uit de kast.
Alle stemmingen en sferen die al eerder te horen waren zijn hierop weer terug te horen.

Er kan er maar 1 de beste zijn, van begin tot eind perfect dus voor mij het beste Rush album uit hun carierre !
De topper uit hun symfonische periode, waar ik bij "Hemispheres" en "Moving Pictures" nog minieme minpuntjes kan ontdekken daar kan ik ze hier niet aantreffen.

Ik bedoel dat de thema's in dit nummer m.i. de inspiratie ontberen die in soortgelijke nummers op de voorgaande albums wel aanwezig was. Maar Rush wilde een andere weg in slaan, meer aardser, met kortere nummers en minder instrumentale stukken. En dat is prima, maar mij waren ze (even) kwijt.

Het opmerkelijkst van deze plaat vind ik nog dat er geen enkel zwak nummer tussenstaat. Een stapje toegankelijker dan de voorgaande platen, maar als ik precies moet aanwijzen wat er dan echt "versimpeld" is kan ik dat eigenlijk niet. Misschien dat de verhouding tussen "prog" en "rock" op de voorgaande albums 51-49 was en hier 49-51? Ach, alle pogingen om deze organische muziek in cijfertjes te vatten zijn naar ik vrees gedoemd te mislukken. Wat getuigt van de briljantie hiervan is voor mij in ieder geval het feit dat sommige passages zeer afwijkende maatsoorten hebben, maar dat die stukken door hun warme en rijke instrumentatie toch heel natuurlijk en absoluut niet geforceerd aandoen, zoals M. Nieuweboer hierboven (19-2-2008) ook al schreef. Prachtig album.
 

Jacobs ladder en Natural Science steken er met kop en schouders bovenuit. De lekkere riff van spirit of the radio wordt teniet gedaan door de wat zouteloze teksten en het reggae stukje en die rock nroll piano op het eind. Freewill is me wat te lang gerekt door het lange refrein dat een keer of 6 wordt herhaald. (Ja, neurie maar vast mee De andere twee stukken zijn wel aardig. Geddy heeft een nieuw orgeltje en laat dat te pas en onpas graag horen. Daarnaast zijn de gitaren wat hooggestemd zodat het hardrock gedeelte, mocht je dat zo noemen, wat wegvalt. De plaat heeft duidelijk een bastille day song nodig voor wat peper. Het blijft Rush natuurlijk en vakmanschap is gewaarborgd, echter ik zou niet 1 nummer in willen ruilen met die van de opvolger.

Permanent Waves begint op de meest toegankelijke manier die we tot nu toe bij Rush hebben gehoord.
The Spirit of Radio is gericht voor de radio, niet vreemd dat ze de verzamelaar dezelfde titel geven.
Oke, er zitten nog genoeg eigenzinnigheden in het nummer verwerkt, maar zo fris als hier hebben ze tot nu toe nog niet geklonken.
De Fischer-Z en Police reggae invloeden zijn natuurlijk een vette knipoog naar de heersende Top 40 muziek, maar het past wel in het geheel, zonder als een parodie over te komen.
Het klinkt allemaal een stuk positiever, terwijl in het Verenigd Koninkrijk wordt getreurd om de werkeloosheid en invloeden van Thatcher, is die invloed begrijpelijk bij deze Canadese band niet terug te horen.
Maar Rush past hier wel degelijk in het tijdsbeeld.
IQ en Marillion zijn rond deze periode begonnen, en ook die mengen het symfonische geluid met meer Top 40 gerichte stukken.
Niet dat het hele album zo toegankelijk is; Jacob’s Ladder is een heel stuk zwaarder, en wordt ondersteund door gillende gitaarsolo’s.
De wat tragere bas en drum geven het een donkerder sfeertje, maar voor metal begrippen blijft het redelijk luchtig.
Als een slangenbezweerder mengt Lee er een subtiel synthesizertje doorheen; al moet hij uitkijken dat het niet zo’n deuntje wordt als Aurora van Nova, dat wil natuurlijk niemand.
Different Strings heeft weer wat postpunk invloeden, maar voor mij net wat aan de saaie kant, ondanks het geslaagde gitaarwerk op het einde.
De afsluiter Natural Science is weer sterk, Fish heeft duidelijk naar Lee geluisterd, zijn manier van zingen komt aardig in de buurt van deze song.
Toch niet helemaal tevreden; geweldige opener, uiteraard Jacob’s Ladder en de afsluiter zijn de prachtstukken , maar de rest wil niet altijd overtuigen; maar het voor mij geliefde werk komt steeds meer in zicht.

Bij het herbeluisteren van dit album vroeg ik mezelf vooral af waarom ik hier niet veel vaker naar luister. Opener Spirit Of The Radio blijft een fantastisch vrolijke song, Freewill heeft een ijzersterke tekst met een muzikaal hoogstandje van alle muzikanten tijdens Lifeson's gitaarsolo. Jacob's Ladder is een dreigende epic. Entre Nous en Different Strings zijn weer wat melodieuzer en Natural Science is een ijzersterke afsluiter. En dan bedoel ik ook van het kader 'zonder Natural Science geen Dream Theater' kwaliteiten. Van proto-progmetal naar Police-achtige new wave riffs. Geddy Lee zingt minder ruig, maar nog steeds wel erg mooi. Wederom een stukje prog-perfectie!

Tussenstand:
1. A Farewell To Kings
2. Permanent Waves
3. Hemispheres
4. 2112
5. Fly By Night
6. Caress Of Steel
7. Rush

Yep, meest radiovriendelijke Rush so far. Dat het toegankelijker is, boeit me niet. Dit plaatje van Rush heb ik altijd wel goed kunnen waarderen, maar met deze marathon merk ik dat het me meer doet dan grote favorieten als 2112 en Hemispheres. Een verhoging naar vijf sterren is dan ook onvermijdelijk. Ieder nummer is een voltreffer. Vanwege de openingszin van SPirit of the Radio, draai ik het vaak in de ochtend. Het zorgt altijd voor een goed humeur. Freewill is ook een sfeermaker. Virtuoos en met een positieve boodschap. Het vervolg is spannender en soms wat somber. Het gekke Different Strings vind ik ook erg leuk. Jacob's Ladder en Natural Science zijn de twee epics die de prijzen winnen. Wat een vakmanschap van dit drietal! Genieten van begin tot eind.


Tussenstand:
1. A Farewell To Kings
2. Permanent Waves
3. Hemispheres
4. 2112
5. Fly By Night
6. Caress Of Steel
7. Rush

Om de een of andere reden draai ik dit album zelden. Onterecht, zo wordt maar weer eens duidelijk bij het herbeluisteren van deze plaat. Zoals al vaker benoemd meet Rush zich op Permanent Waves een wat toegankelijker geluid aan. Gelijkertijd is toegankelijk zelden zo complex geweest. Dat maakt deze plaat ook zo boeiend. De overgangen in het openingsnummer, de virtuositeit in Free Will en Jacob's Ladder en het machtige Natural Science, het zijn stuk voor stuk fantastische nummers. Op Entre Nous en Different Strings houdt de band zich speltechnisch wat in maar laat de band - vooral op laatstgenoemde - horen een prachtige sfeer neer te kunnen zetten. Het niveau van voorganger Hemispheres halen ze naar mijn mening niet, maar eigenlijk vergelijk ik dan ook appels met peren.

Score: 90/100

recensie op de krenten uit de pop:
De krenten uit de pop: Rush - Permanent Waves, 40th Anniversary Edition - dekrentenuitdepop.blogspot.com

Rush - Permanent Waves, 40th Anniversary Edition
Rush sloeg veertig jaar geleden nieuwe wegen in op Permanent Waves, dat een moderner en wat compacter geluid liet horen zonder het zo kenmerkende Rush stempel te verliezen

Een nieuw decennium, een nieuw geluid. Rush sloot de jaren 70 af met het bezwerende en breed uitgesponnen Hemispheres en begon de jaren 80 met het veel strakkere en compactere Permanent Waves. De ter ere van de veertigste verjaardag van het album uitgebrachte reissue laat horen dat het album niets van zijn glans heeft verloren. Rush stond op het snijvlak van hardrock en progrock op eenzame hoogte en laat dat horen op zowel de geremasterede versie van het studioalbum als op de bijgevoegde live-opnamen. Muzikaal vuurwerk van het allerhoogste niveau en dat bijna twee uur lang.

De veertigste verjaardag van de albums van de Canadese band Rush worden vooralsnog op zeer feestelijke wijze gevierd. Dit jaar is Permanent Waves, dat inderdaad verscheen in 1980, aan de beurt. De verjaardag van het album wordt helaas wat overschaduwd door het overlijden van drummer Neil Peart eerder dit jaar, maar desondanks wordt ook Permanent Waves ter ere van de veertigste verjaardag uitgebracht in een aantal luxe edities.

Permanent Waves was in 1980 de opvolger van het in 1978 verschenen Hemispheres. Dat album werd net wat minder lovend ontvangen dan zijn directe voorgangers, maar de meningen waren verdeeld. Zo is Hemispheres nog altijd mijn favoriete Rush album en smulde ik dus van de bijzonder fraaie reissue twee jaar geleden. Feit is wel dat tracks die een hele plaatkant besloegen, zoals Cygnus X-1, Book II Hemispheres aan het eind van de jaren 70, mede door toedoen van de punkbeweging, wat uit de gratie raakten.

In hoeverre Rush vatbaar was voor het bestempelen van hardrock en progrock bands uit de jaren 70 als dinosaurussen is niet bekend, maar feit is wel dat de Canadese band het begin van een nieuw decennium aangreep voor het moderniseren van haar geluid. Dat zie je niet direct terug in de lengte van de tracks, want ook Permanent Waves bevat nog twee tracks die langer duren dan 7 minuten.

De songs op het album klinken echter wel wat compacter, wat je direct hoort in de openingstrack The Spirit Of Radio. Het is een track die moderner klinkt dan het jaren 70 werk van Rush, al zijn veel ingrediënten uit het oudere werk van de band nog steeds aanwezig. Ook Permanent Waves verwerkt vooral invloeden uit de hardrock en de progrock en laat een geluid horen dat kan worden getypeerd als vintage Rush.

Het geweldige gitaarwerk van Alex Lifeson, de stuwende baslijnen en de hoge zang van Geddy Lee en het onnavolgbare drumwerk van Neil Peart maken van Permanent Waves een echt Rush album. Het is een album vol muzikaal vuurwerk en vol tempowisselingen, maar het is ook een album met songs met een kop en een staart. Het is een album waarop het toetsenwerk bovendien wat is opgefrist.

Permanent Waves kon zich in 1980 wat mij betreft niet meten met de albums die er aan vooraf gingen, maar het album heeft de tand des tijds uitstekend doorstaan. Permanent Waves klinkt nog altijd urgent en invloedrijk en is nog altijd een album van een niveau dat destijds weinig bands gegeven was.

Het geluid van Permanent Waves zou worden geperfectioneerd op het in 1981 verschenen Moving Pictures, dat zou uitgroeien tot het meest succesvolle Rush album. Dat is iets voor volgend jaar, want nu hebben we de reissue van Permanent Waves.

Naast de prachtig opgepoetste versie van het originele album bevat deze reissue in de luxere edities live-opnamen van de Permanent Wave tour. Het is een tour die een band op het grensvlak van twee decennia laat horen. Aan de ene kant zijn er de nieuwe wat compactere songs, maar ook voor buiten 20 minuten Hemispheres draait de band haar hand niet om. Smullen dus weer, zeker voor de fans van de band die het stapeltje prachtige reissues weer met een kunnen uitbreiden. Het kost wat, maar dan heb je ook wat. Erwin Zijleman

Op pagina 46 van het boek “Rush Visions” (1988 – auteur Bill Banasiewicz) staat als verschijningsdatum van dit zevende album 1 januari 1980. Wie brengt er nu een album uit op Nieuwjaar, hoewel het voor de fans een mooi Nieuwjaarsgeschenk is?

Wat zijn de opvallendste kenmerken van deze plaat? Hierop staan een absolute publiekslieveling, The Spirit of Radio, en een wervelende topper, Natural Science. Tussen deze opener en afsluiter staat echter nog veel meer om van te genieten.

Als derde betekenis van het woord “icoon” zegt Van Dale hierover: “persoon die, voorwerp dat een bepaalde periode, partij, club enz. als het ware belichaamt.” Ik zeg dat The Spirit of Radio de muziek van Rush belichaamt. Het is een nummer dat voor mij een speciale betekenis heeft. Met het verloop der jaren en met het waardig ouder worden is mijn slaappatroon meer en meer ontregeld geraakt. Stress? Welke stress?

Ik slaap wel maar te kort en te krachtig. Als ik slaap, mag je een bom naast mij doen ontploffen, je gaat mij niet wakker krijgen maar na al te vaak vijf à zes uren nachtrust is het gedaan. Nu weten jullie ook waarom ik vaak zo vroeg (stipt om 6u00) een album opleg. Tegen dan ben ik al gewassen, gekleed en gevoed met een stel boterhammen en een paar koppen sterke koffie. Maar al te vaak staan mijn oogjes maar halfopen en die werkdag moet dan nog beginnen...

Soms heeft het een negatieve invloed op mijn humeur, maar dan leg ik bijvoorbeeld The Spirit of Radio op, met dat heerlijk herkenbaar intro, de wervelende gedreven drumpatronen van Mr. Peart, dat glorieuze middenstuk. Het is een heerlijk opzwepend nummer. Het blaast iedere dreigende, donkere donderwolk weg. The Spirit of Radio is fantastisch. Muziek redt (de kwaliteit van) vele levens.

De titel Freewill zegt het al, het is een favoriet onderwerp van Neil Peart én ook van mij. Wat je doet in het leven, bepaal je zelf. Hoe je mensen en de wereld behandelt, bepaal je zelf maar behandel dan alles en iedereen zoals je zelf wilt behandeld worden. Opnieuw is dit een lied met een sterk thema uitgewerkt in een sterke song.

Jacobs Ladder is een aardig lang nummer met betrekkelijk weinig teksten die echter wel “staan als een huis”, zo luidt het cliché. Muzikaal is dit opnieuw bijzonder sterk: hoe Rush hier de song opbouwt en uitwerkt is magistraal. De volgende twee nummers Entre Nous en Different Strings (dat laatste met hoesontwerper Hugh Syme op piano en met een rot fade-out) vind ik minder, te lieflijk. Mijn excuses.

Natural Science is Natural Science, in drie delen: Tide Pools, Hyperspace en Permanent Waves. Het is tevens adembenemend, de live-versies hiervan zijn zo mogelijk nog beter, nog krachtiger, nog sprankelender. Dan mag de volumeknop iets hoger. Dit is Rush, dames en heren, waag het om dit te vergeten.

Op ieder album zul je hoogtepunten vinden, zul je zaken vinden die je in hogere sferen brengen (zonder het zware hoofd de dag nadien) maar ook zaken die je iets minder doen. Neem alle fantastische ingrediënten van A Farewell to Kings, Hemispheres en Permanent Waves. Roer goed met veel liefde en gevoel en je krijgt Moving Pictures. Later daarover meer, hoop ik, want hoe moet ik een icoon als Moving Pictures aanpakken?